10+ Nghị luận về một vấn đề đời sống: Giữ gìn và phát huy giá trị văn hoá của dân tộc (điểm cao)

Viết bài văn nghị luận về một vấn đề đời sống (con người trong một mối quan hệ với cộng đồng, đất nước): Giữ gìn và phát huy giá trị văn hoá của dân tộc điểm cao, hay nhất được chọn lọc từ những bài văn hay của học sinh trên cả nước giúp bạn có thêm bài văn hay để tham khảo từ đó viết văn hay hơn.

10+ Nghị luận về một vấn đề đời sống: Giữ gìn và phát huy giá trị văn hoá của dân tộc (điểm cao)

Dàn ý Nghị luận về một vấn đề đời sống: Giữ gìn và phát huy giá trị văn hoá của dân tộc

a) Mở bài:

- Dẫn dắt: Vai trò của văn hóa đối với mỗi dân tộc ("Văn hóa còn thì dân tộc còn").

- Nêu vấn đề: Sự cần thiết phải giữ gìn và phát huy giá trị văn hóa truyền thống của dân tộc trong bối cảnh toàn cầu hóa.

- Quan điểm cá nhân: Đây là trách nhiệm thiêng liêng, là sự gắn kết con người với cộng đồng và đất nước. 

b) Thân bài:

- Giải thích khái niệm

+ Giá trị văn hóa dân tộc: Bao gồm văn hóa vật thể (di tích, trang phụcẩm thực...) và phi vật thể (ngôn ngữ, phong tục, tập quán, nghệ thuật truyền thống...) được hun đúc qua hàng nghìn năm.

+ Giữ gìn và phát huy: Vừa bảo tồn, bảo vệ (không để mai một) vừa lan tỏa, phát triển phù hợp với thời đại.

- Tại sao cần giữ gìn và phát huy?

+ Văn hóa là "căn cước" dân tộc: Giúp phân biệt dân tộc này với dân tộc khác trên thế giới.

+ Kết nối cộng đồng: Tạo nên bản sắc, tinh thần đoàn kết, tình yêu quê hương đất nước.

+ Nguồn lực phát triển: Văn hóa (như du lịch tâm linh, di sản) góp phần phát triển kinh tế - xã hội.

- Thực trạng hiện nay

+ Tích cực: Nhiều lễ hội truyền thống được phục dựng, người trẻ tìm về văn hóa cổ phục, nghệ thuật truyền thống, tiếng Việt được trân trọng.

+ Tiêu cực: Nguy cơ mai một văn hóa (ngôn ngữ, làng nghề), lối sống sính ngoại, lai căngđánh mất bản sắc.

- Giải pháp và Trách nhiệm của con người

+ Cá nhân: Tự giác tìm hiểu, học hỏi, trân trọng văn hóa dân tộc; sử dụng tiếng Việt trong sáng; tiếp thu văn hóa nước ngoài có chọn lọc ("hòa nhập nhưng không hòa tan").

+ Cộng đồng/Nhà trường: Giáo dục lịch sử, văn hóa; tổ chức các hoạt động tôn vinh di sản.

+ Đất nước: Có chính sách bảo tồnđầu tư vào các di sản, làng nghề. 

c) Kết bài:

- Khẳng định lại vấn đề: Giữ gìn văn hóa là giữ gìn "linh hồn" dân tộc.

- Bài học nhận thức và hành động: Bản thân cần có ý thức hành động cụ thể để gìn giữ giá trị văn hóa từ những điều nhỏ nhất trong cuộc sống hàng ngày. 

Viết bài văn nghị luận về một vấn đề đời sống: Giữ gìn và phát huy giá trị văn hoá của dân tộc - mẫu 1

  Điều gì khiến bạn tự hào về đất nước thân yêu của mình? Truyền thống đánh giặc giữ nước, truyền thống yêu nước, bản sắc văn hoá dân tộc,… Câu trả lời tuỳ thuộc vào quan điểm và sự trải nghiệm của mỗi người. Đối với tôi, có lẽ một câu trả lời bao quát cho tất cả những câu trả lời khác, đó là những điều tích cực về vẻ đẹp đất nước là đều khiến mỗi người con trên mảnh đất ấy tự hào. Và một trong những giá trị tươi đẹp của đất nước ấy chính là “bản sắc văn hoá dân tộc” – một giá trị mà xưa kia danh nhân văn hoá Nguyễn Trãi đã từng khẳng định trong bản tuyên ngôn độc lập thứ hai của dân tộc Đại Việt.

Những điều thuộc về bản sắc văn hoá luôn mang những giá trị lâu đời, phổ quát và tự hào đối với mỗi con người. Nói về bản sắc văn hoá là nói về những điều có tính chất lặp đi lặp lại, đặc trưng cho từng khu vực quốc gia. Tức là kết hợp của tất cả những gì tốt đẹp đã trải qua trong các giai đoạn lịch sử. Chúng làm nên bản sắc riêng, truyền lại cho các thế hệ mai sau và theo quy luật của thời gian được bổ sung những giá trị mới. Khi bàn về những bản sắc văn hoá dân tộc thì dường như chẳng có giới hạn nào cho những nét đẹp xưa cũ, lâu đời của một quốc gia, dân tộc. Ví như là những nét riêng của văn hoá ngày Tết, lễ hội mỗi dân tộc, là truyền thống phong tục, tập quán mang màu sắc đặc trưng của mỗi vùng miền. Bản sắc văn hoá dân tộc vừa có tính ổn định thống nhất vừa có tính vận động biến đổi theo quy luật của thời gian, lại vừa có giá trị lịch sử nhưng cũng đặt ra nhiều yêu cầu cho con người. Suy cho cùng, bản về bản sắc văn hoá là bàn về những giá trị riêng của mỗi dân tộc, có bề dày lịch sử lâu đời.

Bản sắc văn hoá dân tộc tạo nên vẻ đẹp linh hồn của một quốc gia, dân tộc. Đó có thể là những giá trị vật chất, giá trị tinh thần. Gọi là linh hồn bởi lẽ nó mang những nét tinh túy của những gì đặc sắc nhất, lâu đời nhất, ý nghĩa nhất của dân tộc. Bản sắc văn hoá mang hơi thở của những giai đoạn lịch sử, là sự kết tinh của những tinh hoa văn hoá dân tộc trải qua hàng nghìn năm mà cha ông đã dày công vun đắp. Nó như là cuốn sổ lưu giữ lại những gì đặc sắc, bền vững trong đời sống văn hoá của một đất nước. Để rồi, khi nhắc một khía cạnh, một phương diện, hay một hình ảnh liên quan đến văn hoá của dân tộc, con người ta có thể biết nó thuộc về vùng miền nào. Chẳng hạn khi nhắc đến lễ hội cồng chiêng người ta biết đến là nét đẹp văn hoá của người dân tộc Ê – đê, nhắc đến văn hoá nhuộm răng, người ra biết đến con người Việt Nam của thời xưa. Đặc biệt những giá trị ấy không chỉ tạo nên sự gắn kết, điểm chung giữa con người với con người trong phạm vi cộng đồng rộng lớn mà còn là cơ hội để phát triển du lịch, quảng bá vẻ đẹp của đất nước đến với mọi người. Những vẻ đẹp văn hoá tựa như sợi dây vô hình gắn kết những con người xa lạ lại với nhau, kích thích sự khám phá, tìm tòi và phát triển.

Bản sắc văn hoá thể hiện và khẳng định bề dày lịch sử của nền văn hoá mỗi dân tộc. Nguyễn Trãi đã từng viết: “Như nước Đại Việt ta từ trước/ Vốn xưng nền văn hiến đã lâu”. Sự lâu đời của một đất nước không chỉ thể hiện qua bề dày lịch sử mà còn về bề dày của những văn hiến. Từ đó xây dựng niềm tự hào cho mỗi con người. Tự hào về những tinh hoa văn hoá dân tộc có sự kết tinh lâu đời, mang tính kiểm nghiệm, sàng lọc. Đây còn là nỗi nhớ khôn nguôi của những người con xa xứ sở. Bởi lẽ, vẻ đẹp của bản sắc văn hoá dân tộc khiến con người ta ghi nhớ, khắc sâu trong mỗi trái tim. Những bản sắc văn hoá dân tộc còn như là một loại vũ khí, một phương diện khẳng định bản ngã của một dân tộc. Đó chính là điều đầu tiên mà tác giả Nguyễn Trãi nhấn mạnh trong bài cáo – một tác phẩm được ví như “bản tuyên ngôn độc lập thứ hai của dân tộc”.

Bản sắc văn hoá dân tộc tồn tại sâu căn và bền vững trong đời sống của con người. Ngay từ khi chào đời, thuở còn chõng tre đung đưa à ơi lời ru của mẹ, văn hoá đã thấm nhuần và đi sâu vào giấc ngủ của trẻ thơ. Nói đến bản sắc văn hoá dân tộc là nói đến những điều đã hoà vào sinh hoạt hằng ngày. Để nói rằng, bản sắc văn hoá không phải chỉ là những điều lớn lao hiện hữu như những lễ hội, nghi thức truyền thống mà ngay trong chính bản thân mỗi con người chính là kết quả của quá trình văn hoá kết tinh. Đến nước Indonesia, bạn sẽ thấy những người phụ nữ khăn che kín đầu hay là ngay trong 54 dân tộc anh em ta cũng thấy rõ những màu sắc văn hoá riêng. Một dân tộc Thái với đặc trưng văn hoá ẩm thực, dân tộc Mông có kho tàng âm nhạc dân gian giàu bản sắc,… Bản sắc văn hoá chính là cuộc sống, là hơi thở để cho đất nước, con người có thể tự hào và phát triển.

Đặt trong bối cảnh hiện đại khi xã hội hóa có sự mở cửa hội nhập thì những bản sắc văn hoá dân tộc vừa có những thời cơ vừa có những thách thức. Trước hết đó là cơ hội quảng bá nền văn hóa dân tộc đến bạn bè năm châu nhưng cũng như thách thức trước sự pha trộn, phai nhạt, đánh mất đi bản sắc văn hoá dân tộc. Vũ Đình Liên đã từng nuối tiếc khôn nguôi về nghệ thuật thư pháp – câu đối đỏ khi đã bị mất đi vị trí văn hóa, bản sắc ngày Tết vốn có. Vì vậy, vấn đề đặt ra cho mỗi con người là cần hoà nhập nhưng không hoà tan làm đánh mất bản sắc văn hoá dân tộc. Chúng ta cần có hành động thiết thực bảo vệ giá trị truyền thống như tuyên truyền nét đẹp văn hoá, tổ chức các lễ hội mang đúng bản chất, trân quý và tích cực khám phá những nền văn hoá của các dân tộc anh em. Sẽ ra sao nếu như một đất nước lại đánh mất đi bản sắc văn hoá dân tộc? Nó tất thảy là linh hồn, là niềm tự hào của một dân tộc. Mất đi bản sắc văn hoá cũng giống như con người mất đi bản ngã, đời sống văn minh của chính mình. Bản sắc văn hoá hình thành qua những phong tục tập quán, qua lao động sản xuất và qua những sáng tạo của con người. Nó như là điều vốn có, là điều quan trọng chi phối đến đời sống sinh hoạt và tinh thần của con người. Theo lẽ đó, đặt ra cho mỗi con người chúng ta thái độ trân trọng, bồi đắp và ngày càng làm phong phú hơn những giá trị văn hoá cao đẹp ấy.

Và tôi luôn cảm thấy tự hào khi mình là một con người Việt Nam. Tôi cũng ý thức được trách nhiệm về việc giữ gìn, phát triển bản sắc văn hoá dân tộc. Đó có thể là duy trì những phong tục, tập quán ở quê hương như tảo mộ, thờ cúng tổ tiên ngày Tết, ăn Rằm tháng giêng, tháng bảy, tham gia các hội diễn các làn điệu dân ca ví dặm. Những nét đẹp văn hoá ấy như là một phần không thể thiếu trong đời sống tinh thần và làm phong phú thêm tâm hồn tôi.

Giữ gìn bản sắc văn hoá không chỉ là điều cần thiết mà còn thuộc về trách nhiệm của mỗi con người Việt Nam. Để có được bề dày về bản sắc văn hoá tốt đẹp là cả một quá trình của ông cha. Đó là quá trình “bốn ngàn năm Đất nước” mà nhà thơ Nguyễn Khoa Điềm đã gợi nhắc cho mọi thế hệ qua lời thơ giàu cảm xúc:

“Em ơi em

Hãy nhìn rất xa

Vào bốn ngàn năm Đất Nước”

Không ai khác, chính chúng ta sẽ là người giữ gìn và viết tiếp những trang tiếp theo cho bản sắc văn hoá dân tộc. Hãy bắt đầu ngay từ việc điều chỉnh hành vi, ý thức của bản thân mình.

Viết bài văn nghị luận về một vấn đề đời sống: Giữ gìn và phát huy giá trị văn hoá của dân tộc - mẫu 2

Trong dòng chảy mạnh mẽ của toàn cầu hóa và sự phát triển không ngừng của khoa học – công nghệ, bản sắc văn hóa dân tộc đang đứng trước nhiều cơ hội giao thoa nhưng cũng phải đối mặt với không ít thách thức. Giữa bối cảnh ấy, tuổi trẻ – lực lượng năng động, sáng tạo và giàu khát vọng – giữ vai trò đặc biệt quan trọng trong việc giữ gìn và phát huy bản sắc văn hóa dân tộc. Đây không chỉ là trách nhiệm mà còn là sứ mệnh cao đẹp của thế hệ trẻ đối với quá khứ, hiện tại và tương lai của đất nước.

Trước hết, cần hiểu rằng bản sắc văn hóa dân tộc là tổng hòa những giá trị vật chất và tinh thần được hình thành, bồi đắp qua hàng nghìn năm lịch sử. Đó là tiếng nói, chữ viết, phong tục tập quán, tín ngưỡng, lễ hội, trang phục truyền thống, nghệ thuật dân gian, đạo lý “uống nước nhớ nguồn”, tinh thần đoàn kết, lòng yêu nước… Những giá trị ấy không chỉ làm nên căn cước của mỗi dân tộc mà còn là nền tảng tinh thần vững chắc giúp đất nước trường tồn và phát triển. Giữ gìn bản sắc văn hóa chính là giữ gìn “linh hồn” của dân tộc.

Trong xã hội hiện đại, tuổi trẻ có điều kiện tiếp cận với tri thức toàn cầu, các nền văn hóa đa dạng và lối sống hiện đại. Đây vừa là cơ hội để học hỏi, làm giàu đời sống tinh thần, vừa là thách thức khi không ít người trẻ dễ bị cuốn theo xu hướng ngoại lai, lãng quên hoặc xem nhẹ giá trị văn hóa truyền thống. Thực tế cho thấy, một bộ phận thanh niên thờ ơ với lịch sử dân tộc, không hiểu biết hoặc thiếu trân trọng các giá trị văn hóa truyền thống, chạy theo lối sống thực dụng, lai căng, xa rời cội nguồn. Điều này đặt ra yêu cầu cấp thiết về vai trò của tuổi trẻ trong việc bảo vệ và phát huy bản sắc văn hóa dân tộc.

Tuổi trẻ chính là lực lượng kế thừa và lan tỏa văn hóa mạnh mẽ nhất. Với sức sáng tạo, sự nhạy bén và tinh thần đổi mới, người trẻ có thể thổi “hơi thở thời đại” vào các giá trị truyền thống, giúp văn hóa dân tộc thích nghi và phát triển trong xã hội hiện đại. Việc sử dụng công nghệ, mạng xã hội để quảng bá văn hóa, giới thiệu lịch sử, lễ hội, ẩm thực, trang phục truyền thống… là minh chứng rõ nét cho vai trò tích cực của tuổi trẻ. Nhiều bạn trẻ đã sáng tạo nội dung số, video, âm nhạc, thời trang mang đậm bản sắc dân tộc nhưng vẫn phù hợp với thị hiếu hiện đại, góp phần đưa văn hóa Việt Nam đến gần hơn với bạn bè quốc tế.

Bên cạnh đó, việc giữ gìn bản sắc văn hóa dân tộc của tuổi trẻ còn thể hiện ở lối sống và cách ứng xử hằng ngày. Tôn trọng tiếng Việt, giữ gìn thuần phong mỹ tục, sống nhân ái, hiếu nghĩa, có trách nhiệm với gia đình và cộng đồng chính là những biểu hiện cụ thể của việc gìn giữ văn hóa. Tuổi trẻ cần ý thức rằng bản sắc văn hóa không chỉ tồn tại trong các bảo tàng hay lễ hội, mà hiện diện trong từng lời ăn tiếng nói, từng hành động và thái độ sống của mỗi con người.

Tuy nhiên, để làm tốt vai trò này, tuổi trẻ cần có nhận thức đúng đắn. Giữ gìn bản sắc văn hóa không có nghĩa là bảo thủ, khép kín hay phủ nhận những giá trị mới. Ngược lại, đó là quá trình chọn lọc, tiếp thu tinh hoa văn hóa nhân loại trên nền tảng bản sắc dân tộc. Người trẻ cần học cách hội nhập nhưng không hòa tan, hiện đại nhưng không đánh mất cội nguồn. Chỉ khi có bản lĩnh văn hóa, tuổi trẻ mới có thể tự tin bước ra thế giới mà vẫn giữ được bản sắc riêng của dân tộc mình.

Gia đình, nhà trường và xã hội cũng đóng vai trò quan trọng trong việc bồi dưỡng ý thức giữ gìn văn hóa cho thế hệ trẻ. Gia đình là nơi hình thành những giá trị đầu tiên; nhà trường là môi trường giáo dục tri thức và lý tưởng; xã hội là không gian thực hành và lan tỏa văn hóa. Khi ba yếu tố này phối hợp hài hòa, tuổi trẻ sẽ có nền tảng vững chắc để hiểu, yêu và tự hào về văn hóa dân tộc.

Tóm lại, trong thời đại hội nhập sâu rộng hiện nay, tuổi trẻ giữ vai trò then chốt trong việc giữ gìn và phát huy bản sắc văn hóa dân tộc. Đó vừa là trách nhiệm, vừa là niềm tự hào của thế hệ trẻ đối với cha ông và đất nước. Khi người trẻ biết trân trọng cội nguồn, sống có bản lĩnh và sáng tạo trên nền tảng văn hóa truyền thống, bản sắc dân tộc sẽ không chỉ được bảo tồn mà còn tỏa sáng mạnh mẽ trong dòng chảy của thời đại.

Viết bài văn nghị luận về một vấn đề đời sống: Giữ gìn và phát huy giá trị văn hoá của dân tộc - mẫu 3

  Việt Nam – một đất nước tươi đẹp với bề dày lịch sử hàng nghìn năm dựng nước và giữ nước – luôn tự hào là cái nôi của nền văn hóa đậm đà bản sắc dân tộc. Trải qua biết bao thăng trầm, ông cha ta đã dày công gây dựng, vun đắp nên những giá trị văn hóa quý báu, để hôm nay chúng ta được sống, được tự hào giữa kho tàng di sản vô giá ấy. Ngày nay, Việt Nam có hàng trăm di sản văn hóa được công nhận ở cấp quốc gia và thế giới – đó không chỉ là niềm vinh dự mà còn là trách nhiệm của mỗi người dân trong việc gìn giữ, bảo tồn và phát huy những giá trị tinh thần thiêng liêng ấy.

Di sản văn hóa được hiểu là những công trình, cảnh quan thiên nhiên hay giá trị tinh thần, nghệ thuật, phong tục mang đậm dấu ấn đặc trưng của một dân tộc, một vùng đất. Mỗi di sản, dù là hữu hình như phố cổ Hội An, cố đô Huế, hay vô hình như ca trù, quan họ Bắc Ninh, đều là kết tinh của trí tuệ, tâm hồn và bản lĩnh dân tộc qua hàng nghìn năm lịch sử. Đó chính là những viên ngọc sáng tạo nên bản sắc riêng biệt, giúp Việt Nam tỏa sáng giữa muôn nền văn hóa của nhân loại.

Không chỉ mang giá trị tinh thần, các di sản văn hóa còn đóng vai trò quan trọng trong phát triển kinh tế và du lịch của đất nước. Mỗi di sản được bảo tồn và quảng bá hiệu quả sẽ trở thành cầu nối để bạn bè quốc tế hiểu hơn về con người Việt Nam thân thiện, sáng tạo và nhân văn. Vì vậy, việc bảo vệ di sản không chỉ là giữ gìn những công trình, lễ hội hay điệu dân ca, mà còn là cách để khẳng định vị thế và niềm tự hào dân tộc trong thời đại hội nhập toàn cầu.

Là thế hệ trẻ – chủ nhân tương lai của đất nước – chúng ta cần nhận thức sâu sắc hơn về trách nhiệm của mình trong việc gìn giữ và phát huy giá trị di sản. Mỗi người có thể bắt đầu từ những hành động giản dị nhưng đầy ý nghĩa: tham quan, tìm hiểu, chia sẻ về các di sản văn hóa quê hương; tích cực tham gia các hoạt động tuyên truyền, quảng bá văn hóa Việt Nam ra thế giới; hay đơn giản là sống văn minh, không xâm hại, làm hư hỏng các công trình, di tích. Đồng thời, tuổi trẻ cũng cần phát huy tinh thần sáng tạo, ứng dụng công nghệ để lan tỏa vẻ đẹp văn hóa Việt một cách hiện đại và hấp dẫn hơn đến bạn bè năm châu.

Tuy nhiên, bên cạnh những người biết trân trọng và gìn giữ, vẫn còn không ít cá nhân thờ ơ, vô cảm với những giá trị văn hóa của dân tộc. Họ dễ dàng chạy theo trào lưu ngoại lai, coi nhẹ những nét đẹp truyền thống, thậm chí có những hành động làm tổn hại đến các di sản chung của đất nước. Những biểu hiện ấy cần được lên án và chấn chỉnh, bởi đó không chỉ là sự thiếu ý thức cá nhân mà còn là sự xúc phạm đến cội nguồn văn hóa dân tộc.

Mỗi người Việt Nam cần hiểu rằng, quê hương chỉ có một, và di sản văn hóa chính là linh hồn của quê hương ấy. Sống trên mảnh đất này, chúng ta có nghĩa vụ gìn giữ những gì cha ông đã trao gửi. Hãy sống bằng tinh thần trách nhiệm, bằng lòng yêu nước và khát vọng cống hiến, để di sản văn hóa dân tộc luôn trường tồn cùng thời gian, để Việt Nam mãi rạng danh trong mắt bạn bè quốc tế – xứng đáng với công lao và niềm tin yêu mà các thế hệ đi trước đã gửi gắm.

Viết bài văn nghị luận về một vấn đề đời sống: Giữ gìn và phát huy giá trị văn hoá của dân tộc - mẫu 4

Trong thư gửi các họa sĩ nhân dịp triển lãm hội họa, Bác Hồ đã căn dặn: “Văn hóa nghệ thuật cũng là một mặt trận. Anh chị em là chiến sĩ trên mặt trận ấy”. Quả thực, đấu tranh cho bản sắc dân tộc cũng là một khía cạnh của bảo vệ độc lập của đất nước. Việc giữ gìn bản sắc văn hóa dân tộc chính là nhiệm vụ hàng đầu của thế hệ trẻ ngày nay.

Văn hóa là một phạm trù rất rộng, bao gồm cả những giá trị vật chất và tinh thần của con người. Ngôn ngữ, trang phục, hội họa, âm nhạc, phong cách sống,…đều là văn hóa. Bản sắc văn hóa dân tộc chính là những nét riêng trong đời sống văn hóa, giúp phân biệt dân tộc này với dân tộc khác. Giữ gìn bản sắc đồng nghĩa với trân trọng, gìn giữ và phát huy những nét đẹp văn hóa truyền thống.

Việc bảo tồn bản sắc văn hóa dân tộc là trách nhiệm của mỗi con người trong bất cứ thời đại nào. Tuy nhiên, hiện nay điều này đang trở thành nhiệm vụ cấp bách hơn bao giờ hết. Toàn cầu hóa đang nối liền các nền văn hóa trên thế giới, cho con người cơ hội giao lưu, cởi mở. Để có thể tiếp thu tinh hoa tri thức nhân loại mà không trở thành những kẻ “mất gốc”, sính ngoại, cực đoan thì ta cần biết phát huy lòng tự tôn dân tộc, đề cao bản sắc. Giữ gìn bản sắc cho thấy tình yêu quê hương đất nước, tinh thần trách nhiệm, lòng biết ơn của mỗi con người. Đó là cách ta khẳng định vị thế quốc gia và của chính bản thân mình khi đứng trước thế giới rộng lớn. Văn hóa dễ đi vào lòng người, hấp dẫn công chúng nên đấu tranh trên mặt trận văn hóa cũng vô cùng cam go.

Ngày nay, đa phần các bạn trẻ đều ý thức được nghĩa vụ của mình trong việc giữ gìn bản sắc dân tộc. Người trẻ biết đề cao tinh thần đoàn kết dân tộc, tận dụng mọi lợi thế để quảng bá vẻ đẹp của quê hương, xây dựng hình ảnh con người Việt Nam thân thiện – tài giỏi trong mắt bạn bè quốc tế. Thế hệ trẻ có quan điểm rõ ràng trong việc tiếp thu văn hóa nước ngoài, dựa trên gốc rễ dân tộc mà học tập. Văn hóa dân gian ngày càng được đề cao, làm mới mà không mất đi giá trị cốt lõi. Trong chương trình Rap Việt, các rapper như Melodic, Double2T đã đưa hình ảnh làng quê, vùng núi của Việt Nam vào những tiết mục của mình và nhận được sự ủng hộ của khán giả. Ngược lại, vẫn có một bộ phận người trẻ có tư duy bảo thủ, không chịu đổi mới hoặc coi thường truyền thống, đi ngược lại với thuần phong mỹ tục.

Hành trình phát triển của đất nước là câu chuyện hàng ngàn năm. Đất nước độc lập, tự do thì con người mới hạnh phúc. Chính vì vậy, mỗi cá nhân cần nhận thức rõ ràng về trách nhiệm của mình trong việc bảo vệ, nâng tầm bản sắc văn hóa dân tộc.

Viết bài văn nghị luận về một vấn đề đời sống: Giữ gìn và phát huy giá trị văn hoá của dân tộc - mẫu 5

Giữ gìn bản sắc văn hoá dân tộc là một tư tưởng luôn được đề cao trong lịch sử xây dựng và phát triển đất nước của nhân dân Việt Nam, được thể hiện qua nhiều hình thức, một trong số đó là việc tổ chức các lễ hội. Lễ hội là một trong những nét văn hóa của dân tộc ta, nó không chỉ là nơi để vui chơi giải trí mà nó còn là để cho nhân dân ta thể hiện mong ước hay nhớ ơn tổ tiên ông bà ta. Mỗi một quê hương có những lễ hội riêng, tiêu biểu có thể kể đến lễ hội cầu ngư – lễ hội cá ông.

Có thể nói nhắc đến cái tên lễ hội ấy thì chúng ta hẳn cũng biết là lễ hội của những ai. Nói đến cá thì chỉ có nói đến nhân dân vùng ven biển sinh sống bằng nghề đánh bắt cá. Chính đặc trưng ngành nghề ấy đã quyết định đến tín ngưỡng của họ. Những người sống ven biển miền trung thường có tục thờ ngư ông. Chính vì thế cho nên hàng năm họ thường tổ chức vào các năm giống như những hội ở miền Bắc. Họ quan niệm rằng là sinh vật thiêng ở biển, là cứu tinh đối với những người đánh cá và làm nghề trên biển nói chung. Điều này đã trở thành một tín ngưỡng dân gian phổ biến trong các thế hệ ngư dân ở các địa phương nói trên.

Ở mỗi địa phương thì thời gian diễn ra lễ hội truyền thống lại diễn ra khác nhau. Ở Vũng Tàu thì được tổ chức vào 16, 17, 18 tháng 8 âm lịch hàng năm. Ở thành phố Hồ Chí Minh thì lại được tổ chức vào 14 – 17/18 âm lịch hàng năm. Nói chung dù diễn vào thời gian nào thì tất cả những lễ hội ấy đều nói lên được nét đặc trưng văn hóa của nhân dân ven biển. Đồng thời nó thể hiện khát vọng bình yên, cầu mong cuộc sống ấm no hạnh phúc thịnh vượng của họ. Lễ hội Ngư Ông còn là nơi cho mọi người tưởng nhớ đến việc báo nghĩa, đền ơn, uống nước nhớ nguồn.

Tiếp đến chúng ta đi vào phân tích phần lễ hội ngư ông. Trước hết là phần lễ thì bao gồm có hai phần:

Thứ nhất là lễ rước kiệu, lễ rước đó là của Nam hải Tướng quân xuống thuyền rồng ra biển. Khi ấy những ngư dân sống trên biển và bà con sẽ bày lễ vật ra nghênh đón với những khói nhang nghi ngút. Cùng với thuyền rồng rước thủy tướng, có hàng trăm ghe lớn nhỏ, trang hoàng lộng lẫy, cờ hoa rực rỡ tháp tùng ra biển nghênh ông. Không khí đầy những mùi hương của hương án và bày trước mắt mọi người là những loại lễ. Trên các ghe lớn nhỏ này có chở hàng ngàn khách và bà con tham dự đoàn rước. Đoàn rước quay về bến nơi xuất phát, rước ông về lăng ông Thủy tướng. Tại bến một đoàn múa lân, sư tử, rồng đã đợi sẵn để đón ông về lăng. Có thể thấy lễ rước ông không những có sự trang nghiêm của khói hương nghi ngút mà còn có sự đầy đủ của lễ vật và âm nhạc rộn rã của múa lân.

Thứ hai là phần lễ tế. Nó diễn ra sau nghi thức cúng tế cổ truyền. Đó là các lễ cầu an, xây chầu đại bội, hát bội diễn ra tại lăng ông Thủy tướng.

Tiếp đến là phần hội thì trước thời điểm lễ hội, hàng trăm những chiếc thuyền của ngư dân được trang trí cờ hoa đẹp mắt neo đậu ở bến. Phần hội gồm các nghi thức rước Ông ra biển với hàng trăm ghe tàu lớn nhỏ cùng các lễ cúng trang trọng. Đó là không khí chung cho tất cả mọi nhà trên thành phố đó thế nhưng niềm vui ấy không chỉ có ở thành phố mà nó còn được thể hiện ở mọi nhà. Ở tại nhà suốt ngày lễ hội, các ngư dân mời nhau ăn uống, kể cả khách từ nơi xa đến cũng cùng nhau ăn uống, vui chơi, trò chuyện thân tình.

Như vậy qua đây ta thấy hiểu thêm về những lễ hội của đất nước, ngoài những lễ hội nổi tiếng ở miền Bắc thì giờ đây ta cũng bắt gặp một lễ hội cũng vui và ý nghĩa không kém là ngư ông. Có thể nói qua lễ hội ta thêm hiểu hơn những mong muốn tốt lành của những người ngư dân nơi vùng biển đầy sóng gió. Đặc biệt nó cũng trở thành một lễ hội truyền thống của những người dân nơi biển xa.

Viết bài văn nghị luận về một vấn đề đời sống: Giữ gìn và phát huy giá trị văn hoá của dân tộc - mẫu 6

Bản sắc văn hóa dân tộc là linh hồn của một quốc gia – nơi hội tụ những giá trị tinh thần, đạo lý và truyền thống được hun đúc qua hàng ngàn năm lịch sử. Đó không chỉ là niềm tự hào của dân tộc, mà còn là nền tảng để mỗi con người nhận diện bản thân giữa dòng chảy văn minh nhân loại. Giữ gìn và phát huy bản sắc văn hóa dân tộc vì thế không chỉ là nghĩa vụ của thế hệ đi trước, mà còn là trách nhiệm thiêng liêng của lớp trẻ hôm nay – những người đang gánh vác sứ mệnh nối tiếp và làm giàu thêm bản sắc Việt trong thời đại hội nhập.

Trước hết, tuổi trẻ chính là lực lượng tiên phong trong hành trình bảo tồn và lan tỏa giá trị văn hóa dân tộc. Với sức sáng tạo, tinh thần năng động và khả năng tiếp cận nhanh với tri thức mới, thanh niên có thể trở thành cầu nối giữa truyền thống và hiện đại. Mỗi người trẻ cần ý thức sâu sắc về giá trị của di sản cha ông – từ phong tục tập quán, tiếng nói, chữ viết đến âm nhạc, nghệ thuật dân gian, lễ hội truyền thống. Những giá trị đó không chỉ góp phần định hình bản sắc dân tộc, mà còn là sợi dây kết nối giữa quá khứ, hiện tại và tương lai. Việc tìm hiểu, học tập và truyền đạt lại những nét đẹp ấy chính là cách thiết thực để tuổi trẻ khẳng định lòng yêu nước, ý thức tự tôn dân tộc và trách nhiệm công dân trong kỷ nguyên mới.

Tuy nhiên, giữ gìn bản sắc không đồng nghĩa với việc khư khư giữ lấy những gì đã cũ mà không có sự đổi mới. Thế hệ trẻ cần mang đến làn gió sáng tạo trong cách gìn giữ và phát triển văn hóa dân tộc, để các giá trị truyền thống được “sống” trong đời sống đương đại. Việc kết hợp công nghệ hiện đại với văn hóa truyền thống – như số hóa di sản, tái hiện lễ hội qua nền tảng trực tuyến, hay thiết kế sản phẩm văn hóa mang hơi thở Việt trong các lĩnh vực nghệ thuật, thời trang, ẩm thực – là minh chứng rõ nét cho tinh thần “phát huy trên nền tảng bảo tồn.” Khi đó, văn hóa dân tộc không còn là những ký ức xa xôi mà trở thành một phần sống động của đời sống hiện đại.

Tuổi trẻ cũng cần tích cực tham gia các hoạt động gìn giữ và lan tỏa văn hóa dân tộc trong cộng đồng. Từ việc góp mặt trong các lễ hội truyền thống, bảo tồn di tích, khôi phục các làn điệu dân ca, đến tham gia các câu lạc bộ văn hóa nghệ thuật, tất cả đều là những hành động cụ thể thể hiện trách nhiệm với quê hương, đất nước. Mỗi hành động nhỏ – như mặc áo dài vào dịp lễ, giới thiệu món ăn truyền thống với bạn bè quốc tế hay lan tỏa các giá trị văn hóa Việt trên mạng xã hội – đều có ý nghĩa lớn lao trong việc khơi dậy niềm tự hào dân tộc và xây dựng hình ảnh con người Việt Nam văn minh, nhân ái.

Tuy nhiên, trong thời đại toàn cầu hóa và bùng nổ công nghệ, bản sắc văn hóa dân tộc đang phải đối mặt với nhiều thách thức. Làn sóng văn hóa ngoại lai, sự du nhập ồ ạt của các sản phẩm giải trí thiếu chọn lọc khiến không ít bạn trẻ xa rời giá trị truyền thống. Chính vì vậy, việc giữ gìn và phát huy văn hóa dân tộc đòi hỏi thế hệ trẻ phải có bản lĩnh, trí tuệ và khả năng chọn lọc tinh hoa nhân loại mà không đánh mất cội nguồn. Họ cần vừa là “người bảo vệ” di sản, vừa là “người kiến tạo” văn hóa mới – biết dung hòa giữa truyền thống và hiện đại, giữa dân tộc và hội nhập.

Tóm lại, tuổi trẻ giữ vai trò trung tâm trong công cuộc bảo tồn và phát huy bản sắc văn hóa dân tộc. Mỗi người trẻ cần nuôi dưỡng tình yêu quê hương, trân trọng giá trị truyền thống, đồng thời chủ động sáng tạo để đưa văn hóa Việt vươn xa. Giữ gìn bản sắc không chỉ là gìn giữ một kho tàng quá khứ, mà còn là vun đắp cho tương lai – nơi văn hóa dân tộc trở thành sức mạnh nội sinh giúp đất nước phát triển bền vững và hội nhập tự tin với thế giới.

Viết bài văn nghị luận về một vấn đề đời sống: Giữ gìn và phát huy giá trị văn hoá của dân tộc - mẫu 7

  Trong bối cảnh toàn cầu hóa hiện nay, các quốc gia và nền văn hóa trên thế giới đang chịu tác động mạnh mẽ từ sự giao thoa và hội nhập. Mặc dù hội nhập mang đến nhiều cơ hội phát triển, nhưng nó cũng tiềm ẩn nguy cơ làm mất đi bản sắc văn hóa của từng dân tộc. Vì vậy, việc giữ gìn bản sắc văn hóa trong thời đại hội nhập không chỉ là nhiệm vụ của mỗi cá nhân mà còn là trách nhiệm của cả cộng đồng và quốc gia.

Trước hết, bản sắc văn hóa là linh hồn của một dân tộc, là yếu tố tạo nên sự khác biệt và sự đặc trưng riêng biệt so với các nền văn hóa khác. Bản sắc văn hóa thể hiện qua ngôn ngữ, phong tục tập quán, tín ngưỡng, nghệ thuật, và những giá trị đạo đức mà người dân duy trì qua nhiều thế hệ. Những yếu tố này không chỉ giúp con người nhận diện và tự hào về nguồn gốc của mình, mà còn là cầu nối để kết nối cộng đồng, thúc đẩy sự đoàn kết trong xã hội.

Tuy nhiên, trong thời đại hội nhập, khi nền văn hóa các quốc gia dần hòa nhập với nhau thông qua sự giao lưu văn hóa, thương mại, và công nghệ, nguy cơ "tan biến" bản sắc văn hóa trở nên rõ ràng hơn bao giờ hết. Những ảnh hưởng từ văn hóa ngoại lai, đặc biệt là văn hóa phương Tây qua các phương tiện truyền thông, mạng xã hội, đã xâm nhập vào đời sống hàng ngày của người dân. Nếu không chú trọng gìn giữ và phát huy bản sắc văn hóa dân tộc, sẽ dễ dàng dẫn đến tình trạng hòa tan, khiến cho những giá trị văn hóa truyền thống dần bị lãng quên.

Tầm quan trọng của việc giữ gìn bản sắc văn hóa còn thể hiện ở việc bảo vệ và phát huy những giá trị tinh thần của dân tộc. Trong khi thế giới đang chứng kiến sự đồng hóa văn hóa, việc duy trì những giá trị truyền thống giúp con người không chỉ hiểu rõ về nguồn gốc của mình mà còn phát huy những phẩm chất đạo đức, tri thức và sự sáng tạo, đóng góp vào sự phát triển chung của xã hội. Một cộng đồng có bản sắc văn hóa mạnh mẽ sẽ dễ dàng khẳng định vị thế của mình trong thế giới đa dạng hiện nay.

Để giữ gìn bản sắc văn hóa trong thời đại hội nhập, cần thực hiện đồng bộ nhiều giải pháp. Đầu tiên, giáo dục là công cụ quan trọng để truyền đạt những giá trị văn hóa truyền thống cho thế hệ trẻ. Thông qua chương trình giảng dạy về lịch sử, văn hóa, và ngôn ngữ dân tộc, thế hệ trẻ sẽ có nhận thức rõ ràng về giá trị văn hóa của dân tộc và tầm quan trọng của việc bảo tồn những giá trị đó. Bên cạnh đó, các chính sách văn hóa của nhà nước cũng cần được tăng cường, từ việc bảo vệ di sản văn hóa đến việc khuyến khích các hoạt động văn hóa truyền thống trong cộng đồng.

Ngoài ra, mỗi cá nhân cũng cần có ý thức bảo vệ và phát huy bản sắc văn hóa của dân tộc mình. Điều này không chỉ thể hiện qua việc tham gia các hoạt động văn hóa mà còn là việc gìn giữ ngôn ngữ, trang phục truyền thống, và lối sống mang đậm dấu ấn văn hóa dân tộc.

Tóm lại, trong thời đại hội nhập, việc giữ gìn bản sắc văn hóa là điều vô cùng quan trọng. Nó không chỉ giúp bảo vệ và phát huy những giá trị tinh thần của dân tộc mà còn góp phần vào sự phát triển bền vững của quốc gia trong một thế giới ngày càng hòa nhập và thay đổi.

Viết bài văn nghị luận về một vấn đề đời sống: Giữ gìn và phát huy giá trị văn hoá của dân tộc - mẫu 8

  Trong thời buổi công nghiệp hóa, hiện đại hóa như hiện nay. Học sinh chúng ta có nhiều cơ hội hơn để được trau dồi, tiếp thu kiến thức, mở mang tầm hiểu biết và hội nhập với thế giới. Tuy nhiên, để hoàn thiện bản thân mình hơn trong cách sống cũng như tâm hồn, chúng ta cần phải tích cực tìm hiểu, bảo vệ và giữ gìn bản sắc văn hóa dân tộc.

Một thực trạng mà ai cũng nhận thấy đó là xã hội đang phát triển theo hướng công nghiệp hóa, hiện đại hóa, con người hòa nhập, cởi mở hơn với những nền văn hóa mới của nhiều quốc gia khác nhau. Tuy nhiên, đôi lúc chúng ta lại quên đi, bỏ bê nét đẹp, truyền thống văn hóa của chính đất nước mà chúng ta sinh ra, lớn lên. Nhiều bản sắc đã bị mai một, giới trẻ ngày càng ít quan tâm, tìm hiểu về những truyền thống, bản sắc đó.

Từ sự vô tâm, vô tư đó mà những giá trị truyền thống tốt đẹp ngày càng bị mai một dần đi, nhiều bản sắc đã và đang dần mất đi. Những lễ hội, nhưng cuộc thi dân gian không còn nhận được nhiều sự quan tâm của con người hoặc chỉ mang dáng dấp hình thức. Đối với những bạn trẻ hiện nay, họ không quá mặn mà với những truyền thống, bản sắc đó mà họ hướng đến những thứ hướng ngoại hơn, hiện đại hơn. Chính những điều này đã làm con người đánh mất đi giá trị cốt lõi của đất nước mình.

Để giải quyết thực trạng trên, mỗi cá nhân đặc biệt là học sinh chúng ta phải tìm hiểu những bản sắc văn hóa vốn có của dân tộc, giữ gìn và phát huy những giá trị đó với bạn bè năm châu. Bên cạnh đó, nhà trường cần tổ chức nhiều hơn những hoạt động để tuyên truyền, mang đến cho học sinh nguồn tri thức về bản sắc văn hóa dân tộc. Học sinh chúng ta cần phải đặt trách nhiệm giữ gìn bản sắc văn hóa dân tộc lên hàng đầu, tích cực trau dồi hiểu biết của mình về những giá trị văn hóa tốt đẹp của nước nhà. Có như vậy, những bản sắc văn hóa dân tộc mới được giữ gìn và duy trì tốt đẹp.

Giữ gìn bản sắc văn hóa dân tộc là trách nhiệm chung của tất cả những con người Việt Nam mang dòng máu đỏ da vàng chúng ta. Chính vì thế, ta cần có ý thức giữ gìn và phát huy những truyền thống đó để nó ngày càng đẹp đẽ và phát triển rộng rãi hơn.

Viết bài văn nghị luận về một vấn đề đời sống: Giữ gìn và phát huy giá trị văn hoá của dân tộc - mẫu 9

Trong suốt chiều dài lịch sử dựng nước và giữ nước, mỗi dân tộc muốn tồn tại và phát triển bền vững không chỉ cần bảo vệ chủ quyền lãnh thổ mà còn phải biết trân trọng, gìn giữ và phát huy bản sắc văn hóa của mình. Bản sắc văn hóa không chỉ là “phần hồn” của dân tộc mà còn là nguồn sức mạnh tinh thần to lớn giúp đất nước trường tồn qua mọi biến thiên của thời đại. Từ đó, vấn đề về vai trò của thế hệ trẻ – những người gánh vác tương lai dân tộc – trong việc bảo tồn và phát huy bản sắc văn hóa càng trở nên cấp thiết và có ý nghĩa đặc biệt quan trọng.

Trước hết, bản sắc văn hóa dân tộc chính là giá trị cốt lõi, là dấu ấn riêng biệt tạo nên bản lĩnh và bản đồ tinh thần của mỗi quốc gia. Đó là tổng hòa của những giá trị vật chất và tinh thần được hình thành, bồi đắp và lưu truyền qua nhiều thế hệ: từ phong tục, tập quán, tín ngưỡng, ngôn ngữ đến nghệ thuật, lễ hội, lối sống. Đối với dân tộc Việt Nam, bản sắc ấy được thể hiện sinh động qua nền văn minh lúa nước lâu đời, qua những di sản rực rỡ như trống đồng Đông Sơn, hay qua tinh thần yêu nước nồng nàn, truyền thống “tương thân tương ái”, “uống nước nhớ nguồn”, “ân nghĩa thủy chung” đã trở thành sợi chỉ đỏ xuyên suốt lịch sử dân tộc. Những giá trị ấy không chỉ tạo nên cội nguồn văn hóa mà còn nuôi dưỡng bản lĩnh và lòng tự hào dân tộc của mỗi con người Việt Nam.

Bản sắc văn hóa có ý nghĩa đặc biệt sâu sắc đối với sự tồn vong và phát triển của quốc gia. Nó là gốc rễ tạo nên bản lĩnh, là linh hồn khẳng định sự khác biệt và tồn tại của mỗi dân tộc giữa thế giới đa dạng, nhiều sắc màu. Từ thế kỷ XV, Nguyễn Trãi trong Bình Ngô đại cáo đã khẳng định yếu tố “văn hiến lâu đời” và “phong tục riêng biệt” là nền tảng không thể thiếu để định danh một quốc gia độc lập. Chính bản sắc ấy đã bồi đắp nên ý thức tự tôn dân tộc, thôi thúc các thế hệ người Việt gìn giữ non sông, đất nước và kiên cường vượt qua mọi thử thách trong lịch sử dựng nước và giữ nước.

Trong thời kỳ hội nhập quốc tế và phát triển kinh tế thị trường hiện nay, bản sắc văn hóa dân tộc càng trở nên quan trọng và gắn bó mật thiết với trách nhiệm của thế hệ trẻ. Là những chủ nhân tương lai của đất nước, thanh thiếu niên Việt Nam cần nhận thức rõ giá trị của di sản văn hóa, đồng thời có những hành động thiết thực để bảo tồn và lan tỏa những nét đẹp ấy. Thực tế cho thấy, nhiều bạn trẻ ngày nay đã và đang phát huy tinh thần dân tộc bằng những việc làm sáng tạo: tìm về với trò chơi dân gian, khôi phục các loại hình nghệ thuật truyền thống như ca trù, quan họ, nhã nhạc cung đình Huế, hay sáng tạo các sản phẩm văn hóa hiện đại mang đậm dấu ấn Việt Nam. Hình ảnh Hoa hậu H’Hen Niê tỏa sáng trên đấu trường quốc tế trong bộ trang phục dân tộc lấy cảm hứng từ chiếc bánh mì – biểu tượng ẩm thực Việt Nam – chính là minh chứng rõ nét cho tinh thần quảng bá văn hóa dân tộc của tuổi trẻ.

Tuy vậy, bên cạnh những tấm gương đáng trân trọng ấy, vẫn còn không ít bạn trẻ tỏ ra thờ ơ với các giá trị truyền thống, chạy theo trào lưu ngoại lai, thậm chí sính ngoại một cách mù quáng. Việc sử dụng ngôn từ lai tạp, pha trộn ngôn ngữ nước ngoài trong giao tiếp hàng ngày hay việc sùng bái văn hóa ngoại mà quên đi những nét đẹp của văn hóa Việt là những biểu hiện đáng lo ngại. Những hành động tưởng chừng vô hại ấy lại đang âm thầm làm mai một bản sắc dân tộc, làm phai nhạt niềm tự hào và tình yêu quê hương trong thế hệ trẻ.

Vì vậy, hơn bao giờ hết, thế hệ trẻ cần nhận thức rõ vai trò, trách nhiệm của mình trong việc giữ gìn và phát huy bản sắc văn hóa dân tộc. Mỗi người cần bắt đầu từ những hành động nhỏ nhưng thiết thực: trân trọng tiếng Việt, tôn vinh giá trị truyền thống, tham gia các hoạt động văn hóa cộng đồng, và kiên quyết lên án, loại bỏ những biểu hiện làm xói mòn bản sắc dân tộc. Đồng thời, tuổi trẻ cũng cần biết dung hòa giữa bảo tồn và sáng tạo, giữa truyền thống và hiện đại, để thổi vào văn hóa dân tộc hơi thở mới mà vẫn giữ được linh hồn Việt.

Tóm lại, bản sắc văn hóa dân tộc là tài sản vô giá và là niềm tự hào thiêng liêng của mỗi quốc gia. Thế hệ trẻ – với trí tuệ, bản lĩnh và khát vọng cống hiến – chính là lực lượng nòng cốt trong việc gìn giữ và lan tỏa những giá trị ấy. Là những người sinh ra và lớn lên trên mảnh đất thấm đẫm truyền thống văn hóa, mỗi chúng ta cần nỗ lực học tập, rèn luyện, sống đúng với đạo lý dân tộc, để góp phần xây dựng một Việt Nam giàu mạnh, văn minh mà vẫn đậm đà bản sắc trong thời đại hội nhập toàn cầu.

Viết bài văn nghị luận về một vấn đề đời sống: Giữ gìn và phát huy giá trị văn hoá của dân tộc - mẫu 10

  Để đứng vững và phát triển xuyên suốt quá trình dựng nước và giữ nước, bên cạnh việc bảo vệ chủ quyền lãnh thổ, mỗi một quốc gia đều phải coi trọng việc gìn giữ bản sắc văn hóa. Vai trò, ý nghĩa to lớn của bản sắc văn hóa đối với sức sống mạnh mẽ và bền bỉ của mỗi một dân tộc đã đặt ra vấn đề về vai trò của giới trẻ - những chủ nhân tương lai của đất nước đối với việc gìn giữ bản sắc văn hóa.

Như chúng ta đã biết, bản sắc văn hóa là điều cốt lõi mang tính đặc trưng, màu sắc riêng của mỗi một quốc gia, dân tộc; được hình thành và được vun đắp song song với quá trình dựng nước và giữ nước theo cả chiều đồng đại và lịch đại. Đó có thể là những giá trị về vật chất, cũng có thể là những giá trị văn hóa về tinh thần như phong tục tập quán, truyền thống văn hóa,.... Đối với dân tộc Việt Nam, những giá trị đó luôn bền vững, trường tồn theo thời gian như nền văn minh lúa nước, trống đồng Đông Sơn, tinh thần yêu nước mạnh mẽ, bền bỉ như sợi chỉ đỏ xuyên suốt lịch sử dân tộc, tinh thần "tương thân tương ái" giàu giá trị nhân văn, hay truyền thống đạo lí "uống nước nhớ nguồn", "ân nghĩa thủy chung",....

Bản sắc văn hóa có ý nghĩa vô cùng sâu sắc đối với mỗi một quốc gia, dân tộc. Trước hết, bản sắc chính là cái gốc, cái hồn cốt lõi khẳng định sự tồn tại của mỗi một quốc gia, dân tộc. Điều này đã được Nguyễn Trãi - tác giả của áng thiên cổ hùng văn "Bình Ngô đại cáo" sớm khẳng định trong giai đoạn lịch sử trung đại. Trong tác phẩm của mình, để nêu ra một khái niệm hoàn chỉnh về quốc gia, dân tộc, Nguyễn Trãi đã nêu ra năm yếu tố, trong đó có hai yếu tố về nền văn hiến và phong tục tập quán, thể hiện rõ sự ý thức sâu sắc về vai trò của bản sắc văn hóa. Không chỉ dừng lại ở đó, bản sắc còn là cái nôi nuôi dưỡng ý thức về quyền độc lập và ý thức gìn giữ non sông, đất nước đối với mỗi một con người. Trong vô vàn những quốc gia tồn tại bình đẳng với bức tranh đa dạng và muôn màu sắc, bản sắc chính là một trong những yếu tố làm nên đặc trưng riêng, không thể hòa lẫn, hợp nhất giữa các đất nước.

Trong bối cảnh hòa nhập vào nền kinh tế thị trường và mở cửa hội nhập quốc tế hiện nay, vai trò vị trí của bản sắc văn hóa dân tộc càng được khẳng định hơn nữa và gắn bó mật thiết với trách nhiệm của thế hệ trẻ. Là những chủ nhân tương lai của đất nước, thế hệ thanh thiếu niên học sinh Việt Nam đã và đang phát huy bản sắc dân tộc bằng những việc làm tích cực. Mặc dù có sự du nhập và tác động từ văn hóa nước ngoài nhưng không ít bạn trẻ vẫn tìm về với những giá trị truyền thống mang đậm bản sắc dân tộc như những trò chơi dân gian, những loại hình văn hóa dân gian như ca trù, nhã nhạc cung đình,..., đặc biệt là không ngần ngại quảng bá hình ảnh của Việt Nam ra thế giới. Trong phần thi về Trang phục dân tộc, Hoa hậu H'Hen Niê đã tỏa sáng với bộ quốc phục được lấy cảm hứng từ những chiếc bánh mì, mang theo niềm tự hào về thành tựu nông nghiệp của nước ta trên đấu trường nhan sắc quốc tế.

Tuy nhiên, bên cạnh đó, trong xã hội hiện nay, chúng ta vẫn dễ dàng bắt gặp những thanh niên với lối sống xa rời bản sắc dân tộc. Họ thờ ơ với những giá trị truyền thống ở cả vật chất cũng như tinh thần; và đề cao những giá trị văn hóa du nhập ở nước ngoài qua sự thần tượng, sính ngoại vượt ngưỡng cho phép. Chẳng hạn như việc các bạn trẻ vô tư sử dụng những ngôn từ nước ngoài xen kẽ vào tiếng Việt, tạo nên những cách diễn đạt khó hiểu và ảnh hưởng đến sự trong sáng của tiếng Việt. Những hành động đó đã vô tình tác động xấu đến việc duy trì, phát huy nền văn hóa dân tộc.

Thế hệ trẻ cần ý thức được vai trò, ý nghĩa của bản sắc dân tộc để nâng cao tinh thần gìn giữ những giá trị tốt đẹp này. Đồng thời, cần rèn luyện lối sống, những hành động tích cực phù hợp với những truyền thống đạo lí tốt đẹp của dân tộc, bảo lưu, phát huy những giá trị riêng đậm đà bản sắc dân tộc. Chúng ta còn cần lên án, phê phán những hành vi làm mai một bản sắc dân tộc, và có thái độ đấu tranh mạnh mẽ để bài trừ và tẩy chay những hoạt động văn hóa không lành mạnh đang lan truyền với tốc độ chóng mặt trong xã hội hiện nay.

Như vậy, thế hệ trẻ là tầng lớp có vai trò, ý nghĩa to lớn trong việc gìn giữ, phát huy bản sắc văn hóa dân tộc. Là những học sinh được sinh ra và lớn lên trong cái nôi của bản sắc dân tộc, chúng ta cần nỗ lực, cố gắng trong học tập, lao động để trở thành những công dân tốt, góp phần xây dựng, bảo vệ quê hương, đất nước.

Xem thêm những bài văn mẫu đạt điểm cao của học sinh trên cả nước hay khác:

• Viết bài văn nghị luận về một vấn đề đời sống (con người trong một mối quan hệ với cộng đồng, đất nước): Trách nhiệm của con người đối với nơi mình sinh sống
• Viết bài văn nghị luận về một vấn đề đời sống (con người trong một mối quan hệ với cộng đồng, đất nước): Lòng yêu nước trong thời đại mới
• Viết bài văn nghị luận về một vấn đề đời sống (con người trong một mối quan hệ với cộng đồng, đất nước): Tinh thần đoàn kết trong cộng đồng
• Viết bài văn nghị luận về một vấn đề đời sống (con người trong một mối quan hệ với cộng đồng, đất nước): Trách nhiệm của mỗi cá nhân đối với đất nước
• Viết bài văn nghị luận về một vấn đề đời sống (con người trong một mối quan hệ với cộng đồng, đất nước): Ý thức chấp hành pháp luật của công dân
• Viết bài văn nghị luận về một vấn đề đời sống (con người trong một mối quan hệ với cộng đồng, đất nước): Ý thức học tập của học sinh trong thời đại công nghệ số

Mục lục Văn mẫu | Văn hay lớp 8 theo từng phần:

• Mục lục Văn phân tích, phát biểu cảm nghĩ, cảm nhận
• Mục lục Văn biểu cảm
• Mục lục Văn thuyết minh
• Mục lục Văn nghị luận

---