10+ Nghị luận về tác phẩm Thần Trụ trời (điểm cao)

Viết văn bản nghị luận về một tác phẩm nghệ thuật: Thần Trụ trời điểm cao, hay nhất được chọn lọc từ những bài văn hay của học sinh trên cả nước giúp bạn có thêm bài văn hay để tham khảo từ đó viết văn hay hơn.

10+ Nghị luận về tác phẩm Thần Trụ trời (điểm cao)

Dàn ý Viết văn bản nghị luận về tác phẩm nghệ thuật: Thần Trụ trời

a) Mở bài:

- Giới thiệu về truyện kể: Truyện "Thần Trụ trời" thuộc nhóm thần thoại kể về nguồn gốc vũ trụ, muôn loài hay còn gọi là thần thoại suy nguyên được tác giả Nguyễn Đổng Chi sưu tầm.

- Trình bày khái quát nội dung cần phân tích, đánh giá: Chủ đề và hình thức nghệ thuật của truyện "Thần Trụ trời"

b) Thân bài:

1. Giới thiệu chủ đề của truyện kể và ý nghĩa của chủ đề:

- Truyện "Thần Trụ trời" đã giải thích quá trình tạo lập thế giới: phân chia trời, đất và nguồn gốc hình thành các dạng địa hình như núi, đảo,... một cách sáng tạo qua các yếu tố kì ảo.

2. Phân tích, đánh giá các khía cạnh trong chủ đề của truyện kể:

* Phân tích

- Giải thích quá trình tạo lập thế giới:

+ Giải thích sự phân chia trời, đất thông qua sự kiện thần Trụ trời xây cột đá chống trời.

+ Sự hình thành các dạng địa hình khác nhau: thần lại phá cột đi, lấy đất đá ném tung đi khắp nơi...".

* Đánh giá:

Truyện "Thần Trụ trời" đã cho thấy khả năng sáng tạo và trí tưởng tượng của con người trong buổi đầu sơ khai.

3. Đánh giá tác dụng của những nét đặc sắc về hình thức nghệ thuật trong việc thể hiện chủ đề của truyện kể:

- Truyện đã xây dựng nhân vật Thần Trụ trời - vị thần sức mạnh siêu nhiên, thực hiện công việc phân chia trời và đất, tạo nên các dạng địa hình khác nhau.

- Thủ pháp cường điệu, phóng đại kết hợp với các chi tiết hư cấu tạo nên một câu chuyện đầy sức hấp dẫn và thuyết phục đối với người đọc.

c) Kết bài:

- Khẳng định lại giá trị của chủ đề và hình thức nghệ thuật của truyện kể.

- Nêu ý nghĩa của tác phẩm đối với bản thân và người đọc.

Viết văn bản nghị luận về tác phẩm nghệ thuật: Thần Trụ trời - mẫu 1

Trong kho tàng văn học dân gian Việt Nam, thần thoại giữ vai trò đặc biệt khi phản ánh những cách lý giải của con người thời cổ về nguồn gốc vũ trụ và thế giới. Một trong những câu chuyện tiêu biểu là Thần Trụ trời. Tác phẩm không chỉ kể lại sự hình thành của trời đất theo trí tưởng tượng của người xưa mà còn thể hiện khát vọng chinh phục tự nhiên cùng trí tưởng tượng phong phú của nhân dân lao động.

Trước hết, về nội dung, “Thần Trụ trời” kể lại câu chuyện về thời điểm vũ trụ còn hỗn độn, trời và đất chưa tách rời. Lúc ấy xuất hiện một vị thần khổng lồ – Thần Trụ Trời. Thần đã dựng một chiếc cột khổng lồ để đẩy bầu trời lên cao, tách trời ra khỏi mặt đất. Khi trời đã ở vị trí ổn định, thần phá cột đi. Những mảnh đất đá rơi xuống tạo thành núi non, gò đồi, còn những chỗ lõm trở thành biển cả và thung lũng. Câu chuyện đơn giản nhưng đã giải thích một cách sinh động về sự hình thành của địa hình tự nhiên như núi, đồi, biển và đồng bằng. Qua đó có thể thấy trí tưởng tượng mạnh mẽ của con người thời cổ khi tìm cách lý giải những hiện tượng tự nhiên mà họ chưa thể giải thích bằng khoa học.

Bên cạnh việc lý giải nguồn gốc thế giới, tác phẩm còn thể hiện nhận thức sơ khai của con người về sức mạnh sáng tạo. Hình tượng Thần Trụ Trời được xây dựng với tầm vóc khổng lồ và sức mạnh phi thường, có thể nâng cả bầu trời lên cao. Nhân vật thần linh ấy thực chất phản ánh khát vọng của con người về sức mạnh lao động và khả năng cải tạo thiên nhiên. Qua hình tượng thần, người xưa gửi gắm niềm tin rằng con người có thể chinh phục thế giới xung quanh và tạo dựng cuộc sống của mình.

Về nghệ thuật, “Thần Trụ trời” mang đậm đặc trưng của thể loại thần thoại. Trước hết là yếu tố tưởng tượng kỳ ảo. Hình ảnh vị thần khổng lồ, chiếc cột chống trời, hay việc phá cột tạo thành núi non đều là những chi tiết giàu trí tưởng tượng. Chính yếu tố kỳ ảo ấy làm cho câu chuyện trở nên hấp dẫn và thể hiện cách tư duy đặc trưng của con người thời cổ đại.

Ngoài ra, tác phẩm còn có kết cấu đơn giản nhưng giàu ý nghĩa. Câu chuyện được kể ngắn gọn, mạch lạc, tập trung vào một sự kiện chính: thần dựng cột chống trời và tạo nên địa hình của thế giới. Cách kể giản dị, gần gũi với lối kể dân gian giúp câu chuyện dễ nhớ, dễ truyền miệng qua nhiều thế hệ.

Bên cạnh đó, nghệ thuật xây dựng hình tượng thần linh cũng là điểm nổi bật. Nhân vật Thần Trụ Trời được khắc họa với kích thước khổng lồ và sức mạnh phi thường, tạo ấn tượng mạnh mẽ trong trí tưởng tượng của người nghe. Hình tượng ấy vừa mang tính thần kỳ vừa gợi lên vẻ đẹp hùng vĩ của thiên nhiên.

Tóm lại, Thần Trụ trời là một thần thoại tiêu biểu phản ánh cách lý giải của người xưa về nguồn gốc vũ trụ. Với nội dung giàu ý nghĩa và nghệ thuật tưởng tượng đặc sắc, tác phẩm cho thấy trí tưởng tượng phong phú cùng khát vọng chinh phục thiên nhiên của con người thời cổ. Dù ra đời từ rất sớm, câu chuyện vẫn mang giá trị văn hóa và nghệ thuật lâu bền trong kho tàng văn học dân gian Việt Nam.

Viết văn bản nghị luận về tác phẩm nghệ thuật: Thần Trụ trời - mẫu 2

Trong cõi hồng hoang của lịch sử nhân loại, khi trí tuệ con người còn sơ khai trước sự vĩ đại và bí ẩn của thiên nhiên, những câu chuyện thần thoại đã ra đời như một lời giải mã đầy hồn nhiên và lãng mạn. Với dân tộc Việt Nam, truyện "Thần Trụ trời" chính là viên gạch đầu tiên đặt nền móng cho dòng chảy thần thoại nước nhà. Tác phẩm không chỉ là một câu chuyện giải thích về nguồn gốc vũ trụ mà còn là một tượng đài nghệ thuật tôn vinh sức mạnh, khát vọng chinh phục và sáng tạo của cha ông ta buổi bình minh lịch sử.

Về nội dung, "Thần Trụ trời" mang đậm dấu ấn của tư duy vạn vật hữu linh. Câu chuyện mở ra trong bối cảnh thế gian còn là một đám hỗn độn, mờ mịt và tối tăm. Sự xuất hiện của vị thần có tầm vóc khổng lồ "chân bước một bước là có thể qua từ ngọn núi này sang ngọn núi kia" đã thay đổi hoàn toàn cục diện đó. Hành động thần tự mình đào đất, đá đắp thành một cái cột cao và to để chống trời không đơn thuần là một kỳ tích cá nhân, mà là biểu tượng cho hành vi phân chia thế giới: tách biệt trời và đất, xác lập trật tự cho vũ trụ.

Đáng chú ý nhất là chi tiết thần phá cột sau khi trời đã khô cứng, vung đất đá văng đi khắp nơi tạo thành núi, đồi, cao nguyên và biển cả. Qua cách giải thích mộc mạc này, ta thấy được cái nhìn của người xưa về thế giới: thiên nhiên không phải là một thực thể tĩnh tại mà là kết quả của một quá trình lao động hăng say, quyết liệt. Hình ảnh Thần Trụ trời chính là tiền thân của những người anh hùng lao động sau này, đại diện cho khát vọng của con người muốn đem lại ánh sáng, sự sống và trật tự cho mảnh đất mình sinh tồn.

Về phương diện nghệ thuật, tác phẩm thể hiện những đặc trưng tiêu biểu và xuất sắc của thể loại thần thoại. Trước hết là nghệ thuật xây dựng nhân vật. Thần Trụ trời được khắc họa với tầm vóc phi thường, kỳ vĩ thông qua thủ pháp phóng đại. Những chi tiết như "đầu đội trời", "chân đạp đất" không gây cảm giác hoang đường vô lý mà ngược lại, nó tạo nên sự choáng ngợp, sùng kính đối với đấng sáng tạo. Nhân vật không có nội tâm phức tạp nhưng lại có sức mạnh hành động ghê gớm, mang tính biểu tượng cao.

Bên cạnh đó, không gian và thời gian trong truyện mang tính phiếm chỉ và vĩnh hằng. "Thuở ấy chưa có thế gian, cũng chưa có muôn vật và loài người" – cách mở đầu ấy đưa người đọc vào một thế giới huyền ảo, nơi mọi giới hạn vật lý bị xóa bỏ. Cốt truyện của "Thần Trụ trời" rất đơn giản, theo mạch tuyến tính nhưng lại chứa đựng sức gợi hình mãnh liệt. Ngôn ngữ truyện trong sáng, giản dị, gần gũi với lời ăn tiếng nói của nhân dân, giúp câu chuyện dễ dàng đi sâu vào tâm thức của bao thế hệ.

Hơn thế nữa, sự kết hợp giữa yếu tố kỳ ảo và những địa danh, hiện tượng có thật (núi, sông, biển) đã tạo nên sức hấp dẫn riêng biệt. Tác phẩm không chỉ giải thích hiện tượng tự nhiên mà còn phản ánh sự gắn bó máu thịt của người Việt với mảnh đất quê hương – nơi mỗi ngọn núi, dòng sông đều mang trong mình một mảnh tâm hồn của những vị thần khai phá.

Tóm lại, "Thần Trụ trời" là một tác phẩm nghệ thuật đặc sắc, chứa đựng những giá trị văn hóa, lịch sử quý báu. Với sự hồn nhiên trong trí tưởng tượng và sự kỳ vĩ trong cách thể hiện, tác phẩm đã khẳng định vẻ đẹp của con người Việt Nam từ thuở sơ khai: mạnh mẽ, sáng tạo và luôn khao khát vươn tới tầm vóc vũ trụ. Đây mãi mãi là một dấu son trong kho tàng văn học dân gian, nhắc nhở chúng ta về nguồn cội và ý chí chinh phục thiên nhiên của dân tộc.

Viết văn bản nghị luận về tác phẩm nghệ thuật: Thần Trụ trời - mẫu 3

Từ thời nguyên thuỷ để thuận lợi cho cuộc sống sinh hoạt, lao động đã đòi hỏi con người phải có sự quan sát các hiện tượng thiên nhiên xung quanh. Lúc ấy trình độ phát triển của con người chưa đủ nhận thức đúng được những hiện tượng ấy. Với trí tưởng tượng phong phú của mình, họ đã sáng tạo ra những câu truyện giải thích sự xuất hiện của các hiện tượng ấy. Thần Trụ Trời là một truyện thần thoại được lưu truyền từ xa xưa nhằm giải thích sự ra đời của biển cả, sông núi...

Nhân vật trong truyện là một vị thần mang tên Thần trụ Trời. Thời xưa, nhân dân gọi Thần là Ông, mỗi vị thần được gắn với những hiện tượng cụ thể như Ông đếm cát, ông tát bể...Thần trong các câu truyện được nhân dân hình dung như là một con người có thật, có sức mạnh phi thường, có thể cảm hoá thiên nhiên. Những chi tiết miêu tả Thần trụ Trời đều lột tả những vòng hào quang với những tính chất phi thường của nhân vật thần thoại.

Thời gian thần trụ trời xuất hiện đó là khoảng thời gian không xác đinh, ngày xưa, xưa lắm, thuở chưa có trời, có đất, muôn vật, con người. Với không gian xung quanh tăm tối, hỗn độn. Thời gian không gian ấy càng làm cho thế giới tiền sử càng trở lên kì bí huyền ảo.

Hình ảnh thần trụ trời xuất hiện với kích thước khổng lồ, sự đồ sộ của thiên nhiên cũng không sánh được "Thần cao lớn vô cùng, chân dài không sao tả xiết, mỗi bước đi là băng từ vùng này qua vùng khác, vượt từ núi này sang núi kia". Việc miêu tả một loạt các chi tiết dị thường ấy diễn ta sự ngưỡng mộ, cảm phục, họ tin rằng con người muốn chinh phục được thiên nhiên thì vóc dáng cũng phải khổng lồ.

Công việc của thần làm là đội trời lên, đưa cột cao to chống trời, phá cột chống trời tạo núi sông biển cả. Đó là những công việc khai thiên, lập địa của người xưa. Thần xuất hiện như một người lao động miệt mài với những công việc quen thuộc của con người, sự cần cù lao động đó đã tạo lên những kì tích tuyệt vời.

 Thần Trụ Trời là câu chuyện hoang đường, nhưng truyện đã giải thích sự hình thành trời đất núi sông. Họ cho rằng những hiện tượng đó là do thần linh tạo lập lên. Bên cạnh đó câu chuyện ca ngợi vẻ đẹp cần cù lao động.

Cốt truyện tuy đơn giản nhưng lại vô cùng hất dẫn, cuốn hút người đọc. Đồng thời phản ánh mong muốn chinh phục thiên nhiên, khám phá thế giới của người xưa.

Viết văn bản nghị luận về tác phẩm nghệ thuật: Thần Trụ trời - mẫu 4

Từ xưa, khi chưa có sự phát triển của khoa học, để giải thích cho những hiện tượng tự nhiên, người ta thường xây dựng những câu chuyện có yếu tố phóng đại, những câu chuyện đó được gọi là thần thoại. Để giải thích cho sự phân chia của đất trời đó chính là "Thần Trụ Trời' của tác giả Nguyễn Đổng Chí sưu tầm.

 "Thần Trụ Trời" đưa người đọc ngược về quá khứ, trở về thời tiền sử, khi Trái Đất chưa có sự xuất hiện của con người. Mở đầu câu chuyện, tác giả phác hoạ một bức tranh chỉ với hai màu xám và đen. Sự mịt mù ấy khiến chúng ta không thể xác định rõ được thời gian, lúc đó địa cầu chỉ là một khoảng không gian tăm tối. Thần Trụ Trời xuất hiện với thân hình khổng lồ, chân dài không tả xiết. Việc Thần Trụ Trời xuất hiện là mầm sống đầu tiên, chi tiết thần lặng im càng khẳng định sự cô độc. Với sức mạnh phi thường của mình, "thần đứng dậy ngẩng đầu đội trời lên", người đập đá, đắp đất một mình tạo lên cây cột khổng lồ chống trời, cây cột ấy có sức mạnh nâng bầu trời tách khỏi mặt đất. Khi ấy, bầu trời ở xa thăm thẳm, mặt đất bằng phẳng, điểm giao nhau là chân trời, sau đó thần phá cột đá, tạo lên những vùng trũng, những dải đồi cao, đến đây, những hình ảnh quen thuộc đó giúp chúng ta dễ hình dung hơn về khung cảnh.

Hình ảnh thần trụ trời xuất hiện là con người duy nhất trong không gian rộng lớn thật vĩ đại. Vị thần ấy cũng có những cảm giác cô đơn như con người. Nhưng chính cảm xúc ấy càng tôn lên sức mạnh bất tận, làm chủ thiên nhiên.

 Truyện sử dụng nhiều biện pháp nghệ thuật đặc sắc, được kết hợp nhuần nhuyễn với nội dung. Bức tranh trong câu truyện không hề xa vời, những màu sắc trong câu truyện rất đơn giản. Chính trí tưởng tượng phong phí, những yếu tố kì ảo được xây dựng chân thực, bên cạnh đó chúng ta cò thấy một số hình ảnh tương phản. Hình ảnh con người giữa không gian rộng lớn, nhỏ bé trước tự nhiên, nhưng sức mạnh của con người đã làm chủ được thiên nhiên.

Truyện Thần trụ Trời sử dụng rất nhiều biện pháp nghệ thuật, đặc trưng của thể loại truyện thần thoại. Qua đó người đọc cảm thấy những nét kì vĩ và bí ẩn thuở sơ khai.

Viết văn bản nghị luận về tác phẩm nghệ thuật: Thần Trụ trời - mẫu 5

Trong kho tàng truyện kể dân gian Việt Nam, các thần thoại về sự hình thành vũ trụ luôn chứa đựng trí tưởng tượng phong phú và cách lí giải độc đáo của người xưa về thế giới tự nhiên. Một trong những truyện thần thoại tiêu biểu là Thần Trụ Trời. Tác phẩm không chỉ giải thích nguồn gốc của trời đất, núi sông mà còn thể hiện thế giới quan, trí tưởng tượng và khát vọng chinh phục thiên nhiên của con người thời cổ. Với nội dung giàu ý nghĩa và nghệ thuật kể chuyện đặc sắc, truyện đã trở thành một tác phẩm tiêu biểu của thần thoại Việt Nam.

Trước hết, về nội dung, truyện Thần Trụ Trời kể về buổi đầu của vũ trụ khi trời đất còn lẫn lộn, tối tăm và hỗn mang. Khi ấy xuất hiện một vị thần khổng lồ với sức mạnh phi thường. Thần đã đào đất, đắp đá dựng lên một cây cột khổng lồ để chống trời lên cao, tách trời ra khỏi đất. Khi trời đã cao và đất đã rộng, thần phá cột đá ấy đi. Những mảnh đá vỡ rơi xuống khắp nơi, tạo thành núi non, gò đồi, còn những chỗ đất bị đào trở thành biển cả và sông ngòi. Qua câu chuyện, người xưa đã lí giải một cách giàu hình tượng về sự hình thành của thế giới tự nhiên: trời cao, đất rộng, núi đồi và biển cả.

Thông qua hình tượng vị thần khổng lồ, truyện thể hiện trí tưởng tượng bay bổng của người Việt cổ. Con người thời nguyên thủy chưa có điều kiện tiếp cận tri thức khoa học nên đã dùng trí tưởng tượng để giải thích các hiện tượng tự nhiên. Hình ảnh vị thần dựng cột chống trời vừa mang vẻ đẹp kì vĩ vừa thể hiện quan niệm của người xưa về sức mạnh sáng tạo của những lực lượng siêu nhiên. Đồng thời, hình tượng ấy cũng phản ánh khát vọng của con người muốn chinh phục và cải tạo thế giới xung quanh.

Bên cạnh đó, truyện còn thể hiện cách nhìn nhận mộc mạc nhưng sâu sắc của người xưa về vũ trụ. Sự hình thành của núi non, sông biển được lí giải bằng những chi tiết giàu tính biểu tượng. Việc thần phá cột đá khiến các mảnh đá văng ra khắp nơi tạo thành núi đồi cho thấy cách người xưa hình dung về địa hình đất nước. Điều đó không chỉ phản ánh trí tưởng tượng mà còn thể hiện sự gắn bó của con người với thiên nhiên và nỗ lực tìm hiểu thế giới xung quanh.

Không chỉ có giá trị về nội dung, Thần Trụ Trời còn đặc sắc về nghệ thuật. Trước hết là nghệ thuật xây dựng hình tượng mang tính kì ảo. Nhân vật vị thần được khắc họa với kích thước khổng lồ và sức mạnh phi thường, tạo nên ấn tượng mạnh mẽ về sự vĩ đại của lực lượng sáng tạo vũ trụ. Hình tượng này vừa mang màu sắc thần thoại vừa thể hiện niềm tin của con người vào những sức mạnh siêu nhiên.

Ngoài ra, truyện có kết cấu đơn giản nhưng chặt chẽ, phù hợp với đặc trưng của thần thoại dân gian. Các chi tiết được sắp xếp theo trình tự hợp lí: từ lúc trời đất hỗn mang, đến khi thần dựng cột chống trời, rồi phá cột tạo thành núi sông. Cách kể chuyện ngắn gọn, súc tích nhưng giàu hình ảnh giúp người đọc dễ hình dung và ghi nhớ.

Bên cạnh đó, yếu tố tưởng tượng và phóng đại cũng là nét nghệ thuật đặc trưng của truyện. Hình ảnh cây cột đá khổng lồ chống trời hay sức mạnh phi thường của vị thần đều thể hiện trí tưởng tượng bay bổng của người xưa. Chính yếu tố kì ảo này đã tạo nên sức hấp dẫn và màu sắc huyền thoại cho tác phẩm.

Từ những phân tích trên có thể thấy rằng Thần Trụ Trời không chỉ là một câu chuyện thần thoại lí giải nguồn gốc của thế giới mà còn phản ánh trí tưởng tượng phong phú và thế giới quan của người Việt cổ. Qua hình tượng vị thần khổng lồ dựng cột chống trời, tác phẩm thể hiện khát vọng khám phá và chinh phục thiên nhiên của con người.

Có thể khẳng định rằng Thần Trụ Trời là một trong những thần thoại tiêu biểu của văn học dân gian Việt Nam. Với nội dung giàu ý nghĩa và nghệ thuật kể chuyện độc đáo, truyện không chỉ giúp người đọc hiểu hơn về cách người xưa lí giải vũ trụ mà còn góp phần làm phong phú thêm kho tàng văn hóa và trí tưởng tượng của dân tộc.

Viết văn bản nghị luận về tác phẩm nghệ thuật: Thần Trụ trời - mẫu 6

Trong kho tàng văn học dân gian Việt Nam, thần thoại là thể loại đặc sắc, phản ánh trí tưởng tượng phong phú và khát vọng chinh phục thiên nhiên của người Việt cổ. “Thần Trụ Trời” là một tác phẩm thần thoại suy nguyên (giải thích nguồn gốc vũ trụ) tiêu biểu, được nhà nghiên cứu Nguyễn Đổng Chi sưu tầm và đưa vào Lược khảo về thần thoại Việt Nam. Tác phẩm kể về vị thần khổng lồ dựng cột trụ trời để phân tách trời – đất từ vùng hỗn mang, sau đó phá trụ và ném đất đá tạo nên địa hình sông núi, biển hồ ngày nay. Qua hình ảnh vị thần Trụ Trời mạnh mẽ, “Thần Trụ Trời” không chỉ lý giải nguồn gốc vũ trụ mà còn thể hiện tư duy triết học, lao động và tinh thần lạc quan của dân tộc. Đây là một tác phẩm nghệ thuật dân gian có giá trị nội dung sâu sắc và nghệ thuật độc đáo, góp phần làm phong phú bản sắc văn hóa Việt Nam.

Về nội dung, “Thần Trụ Trời” mang giá trị nhận thức và giá trị nhân đạo rõ nét. Truyện thuộc nhóm thần thoại suy nguyên, giải thích nguồn gốc trời đất và sự hình thành địa hình tự nhiên một cách thơ mộng, huyền ảo. Thuở ban đầu, trời và đất là một khối hỗn mang, tối tăm, không phân biệt. Bảy ông thần xuất hiện, trong đó vị thần Trụ Trời khổng lồ đã dựng một cây trụ trời cao lớn, vững chãi để nâng trời lên cao, đẩy đất xuống thấp, tạo nên khoảng không gian cho muôn loài sinh sống. Sau khi hoàn thành sứ mệnh, thần không giữ lại công lao mà phá trụ, ném đất đá tứ tung: nơi nào đất đá rơi nhiều thì thành núi cao, nơi rơi ít thì thành đồi thấp, khe suối; những chỗ trũng sâu chứa nước thành sông, hồ, biển cả.

Giá trị nhận thức thể hiện ở cách người xưa dùng trí tưởng tượng để giải thích các hiện tượng thiên nhiên: sự phân cách trời – đất, sự đa dạng của địa hình (núi non, sông hồ, đồng bằng…). Đây là sản phẩm của tư duy nguyên thủy, phản ánh nhận thức non trẻ nhưng đầy sáng tạo của cộng đồng về thế giới xung quanh. Đồng thời, tác phẩm còn thể hiện quan niệm triết học dân gian về sự chuyển hóa từ hỗn mang đến trật tự, từ vô hình đến hữu hình – một bước tiến quan trọng trong tư duy con người.

Giá trị nhân đạo được nâng cao qua hình tượng vị thần Trụ Trời. Thần không phải là một đấng tối cao xa cách mà là hiện thân của sức mạnh lao động khổng lồ, ý chí kiên cường và tinh thần vị tha. Thần dựng trụ trời bằng sức lực phi thường, rồi tự tay phá đi để đất đá tạo nên cảnh quan hữu ích cho muôn loài, trong đó có con người. Hình ảnh này ca ngợi lao động sáng tạo, coi lao động là nguồn gốc của sự sống và văn minh. Tư tưởng “lấy dân làm gốc” cũng được gửi gắm: thần làm việc vì lợi ích chung, không màng danh lợi cá nhân. Qua đó, “Thần Trụ Trời” khẳng định niềm tin vào sức mạnh của con người (dù dưới hình thức thần thánh hóa), khích lệ tinh thần chinh phục thiên nhiên và xây dựng cuộc sống.

Về nghệ thuật, “Thần Trụ Trời” đạt đến trình độ điêu luyện đặc trưng của thần thoại dân gian Việt Nam. Trước hết là nghệ thuật xây dựng hình tượng trung tâm – vị thần Trụ Trời – với quy mô khổng lồ, hành động phi thường: “dựng một cây trụ trời cao lớn”, “phá trụ”, “ném đất đá tứ tung”. Hình tượng này được phóng đại hợp lý, mang tính biểu tượng mạnh mẽ, kết hợp giữa sức mạnh vật chất và tinh thần nhân văn, tạo nên vẻ đẹp hùng tráng, hoành tráng.

Nghệ thuật kể chuyện giản dị, logic, giàu hình ảnh là điểm sáng nổi bật. Cấu trúc truyện rõ ràng: mở đầu bằng không gian hỗn mang (“trời đất còn là một khối”), phần thân kể quá trình dựng trụ và phá trụ, kết thúc bằng sự hình thành địa hình quen thuộc. Ngôn ngữ gần gũi, mộc mạc, giàu sức gợi hình và gợi cảm: “cột trụ trời cao lớn”, “đất đá rơi tứ tung”, “núi cao vời vợi”, “sông hồ mênh mông”… Những chi tiết tưởng tượng bay bổng xen lẫn với hình ảnh đời thường (núi, sông, hồ, biển) khiến câu chuyện vừa huyền bí vừa gần gũi, dễ đi vào tâm trí người nghe.

Thần thoại còn sử dụng nghệ thuật nhân hóa và so sánh ngầm: vị thần hành động như một người thợ khéo léo, lao động cần cù, sáng tạo. Giọng kể trang nghiêm, tôn kính nhưng vẫn gần gũi, dân dã, phù hợp với hình thức truyền miệng. Sự kết hợp giữa yếu tố huyền thoại và hiện thực đã tạo nên sức sống lâu dài cho tác phẩm, giúp nó trở thành một phần của ý thức dân tộc.

Tóm lại, “Thần Trụ Trời” là một tác phẩm thần thoại xuất sắc, nơi giá trị nội dung sâu sắc về nguồn gốc vũ trụ, ca ngợi lao động và tinh thần nhân đạo hòa quyện hoàn hảo với nghệ thuật kể chuyện giản dị, giàu hình ảnh và tính biểu tượng. Tác phẩm không chỉ phản ánh trí tuệ và khát vọng của người Việt cổ mà còn mang thông điệp nhân văn bền vững: lao động sáng tạo là chìa khóa để chinh phục thiên nhiên và xây dựng cuộc sống tốt đẹp. Trong bối cảnh hiện nay, việc gìn giữ và lan tỏa những tác phẩm thần thoại như “Thần Trụ Trời” càng trở nên quan trọng, giúp thế hệ trẻ nhận thức sâu sắc hơn về cội nguồn văn hóa dân tộc và nuôi dưỡng niềm tự hào, ý chí vươn lên.

Viết văn bản nghị luận về tác phẩm nghệ thuật: Thần Trụ trời - mẫu 7

Truyện "Thần Trụ trời" thuộc nhóm thần thoại kể về nguồn gốc vũ trụ, muôn loài hay còn gọi là thần thoại suy nguyên được tác giả Nguyễn Đổng Chi sưu tầm. Truyện được coi là tác phẩm có nét đặc sắc trong chủ đề và hình thức nghệ thuật.

"Thần Trụ trời" kể về thần Thần Trụ trời với sức mạnh phi thường đã phân chia bầu trời và mặt đất, dùng đất đá tạo nên núi, đảo,.. Qua đó, câu chuyện đã giải thích nguồn gốc của sự hình thành các sự vật trong tự nhiên một cách sáng tạo.

Mở đầu câu chuyện, tác giả dân gian mở ra không gian vũ trụ hoang sơ "một vùng hỗn độn, tối tăm, lạnh lẽo" và thời gian chưa được xác định rõ ràng "Chưa có vũ trụ, chưa có muôn vật và loài người". Trong khoảnh khắc tối tăm mù mịt ấy, Thần Trụ trời đã xuất hiện với thân hình khổng lồ "Chân thần dài không thể tả xiết". Mỗi bước chân của thần "có thể qua từ vùng này đến vùng nọ, hay từ đỉnh núi này sang đỉnh núi khác". Nhờ sức mạnh phi thường ấy, thần đã tự mình đào đất, đập đá, tạo nên cái cột đá cao và to để chống trời. Cột càng đắp cao, tấm trời lại càng thêm rộng mở. Chẳng bao lâu sau, thần Trụ trời đã đẩy vòm trời lên phía mây xanh, khoảng cách giữa đất trời được phân chia rõ ràng. Sau khi trụ trời xong, thần lại phá cột đá và dùng đất đá ném ra mọi nơi, tạo thành hòn núi, dải đồi cao,... Mượn các hình ảnh thiên nhiên, tác giả dân gian đã giải thích quá trình tạo lập thế giới một cách sáng tạo. Từ đây, chủ đề của truyện trở nên gần gũi và hấp dẫn với bạn đọc.

Chủ đề và nghệ thuật của tác phẩm văn học luôn song hành và bổ sung cho nhau. Truyện "Thần Trụ trời" cũng vậy, những sáng tạo hình thức nghệ thuật về cốt truyện, nhân vật đã đóng góp vào thành công trong việc làm nổi bật chủ đề truyện. Là truyện thần thoại, cốt truyện "Thần Trụ trời" được xây dựng hết sức đơn giản và gần gũi, xoay quanh việc thần Trụ trời làm công việc phân chia đất, trời và tạo nên những dạng địa hình tự nhiên khác nhau. Dựa vào trí tưởng tượng của con người cùng những yếu tố kì ảo, truyện đã giải thích quá trình tạo lập vũ trụ và thế giới tự nhiên. Qua đó, ta cũng thấy được khát khao tìm hiểu và khám phá của con người trong buổi đầu sơ khai. Đặc sắc nghệ thuật còn được thể hiện trong việc xây dựng nhân vật kết hợp sử dụng thủ pháp cường điệu, phóng đại kết hợp với các chi tiết hư cấu. Hình ảnh Thần Trụ trời có kích thước "khổng lồ" với những bước chân rộng lớn, sở hữu sức mạnh phi thường, đã giúp cho người đọc hình dung rõ ràng, sắc nét về một vị thần trong thần thoại.

"Thần Trụ trời" với những đặc sắc trong chủ đề và hình thức nghệ thuật đã mang đến cho bạn đọc câu chuyện thú vị lí giải về nguồn gốc các sự vật trong tự nhiên. Đồng thời truyện cũng phản ánh mong muốn, khát khao được tìm tòi, khám phá của con người trong buổi đầu sơ khai. Mong rằng tác phẩm sẽ mãi để lại dấu ấn trong lòng bạn đọc yêu thích văn học dân gian của dân tộc.

Viết văn bản nghị luận về tác phẩm nghệ thuật: Thần Trụ trời - mẫu 8

  Thần thoại là thể loại truyện được sử dụng nhiều để kể về nguồn gốc của vạn vật. Trong chương trình Ngữ Văn lớp 10, chúng ta được biết đến một truyện có nghệ thuật đặc sắc trong mảnh thần thoại. Đó chính là "Thần Trụ Trời" của tác giả Nguyễn Đổng Chi sưu tầm. Câu chuyện dẫn dắt người đọc đến một thế giới rộng lớn, một trái đất ban sơ bằng phẳng vắng bóng người.

Nội dung "Thần Trụ Trời" vẽ ra một bức tranh hùng vĩ. Trong bức tranh đó có sức mạnh của vị Thần, dời non lấp biển. Người tạo ra lằn ranh phân chia bầu trời và mặt đất. Người dùng đất đá lởm chởm xây núi, đồi. Sức mạnh ấy làm sao con người có thể làm được? Vậy là, câu chuyện đã giải thích được nguồn gốc tạo nên một trái đất từ thuở hoang sơ được như ngày nay chính là "Thần Mặt Trời".

Mở đầu câu chuyện, tác giả phác họa một bức tranh chỉ có 2 màu xám đen. Sự mịt mù, hỗn loạn ấy làm người đọc không xác định được thời gian. Lúc bấy giờ, trái đất chưa có sự sống, chỉ là một không gian mênh mông tăm tối. Chính trong thời điểm ấy, Thần Trụ trời xuất hiện, đem đến hơi thở con người. Người được miêu tả là một người có thân hình khổng lồ, chân dài không tả xiết. Chi tiết thần lặng im, cô độc khiến cho người đọc cảm thấy lặng lòng. Nhưng sau đó, như bộc phát sức mạnh, "thần đứng dậy ngẩng đầu đội trời lên". Với sự phi thường đó, người đập đá, đắp đất một mình mà tạo nên một cây cột khổng lồ. Cây cột ấy như có sức mạnh nâng bầu trời, tách bầu trời khỏi mặt đất. Từ ấy, bầu trời ở xa thăm thẳm, mặt đất bằng phẳng, điểm giáp nhau là chân trời. Sau đó, thần lại phá cột đá, tạo nên những vùng trũng, những dải đồi cao. Đến đây, những hình ảnh này đã trở nên quen thuộc hơn với người đọc, giúp người đọc dễ hình dung hơn.

Hình ảnh Thần Trụ Trời trong câu chuyện cũng vô cùng vĩ đại. Là con người duy nhất trong không gian rộng lớn trống trải, vị thần ấy cũng có cảm xúc của con người. Dường như người cũng cảm giác được thứ gọi là cô đơn. Hình ảnh "thần đứng dậy ngẩng đầu đội trời lên" và "Lủi thủi một mình" cho thấy sự trống rỗng cùng cực. Nhưng chính những hình ảnh đó tôn lên sức mạnh vô cùng bất tận, làm chủ được cả tự nhiên. Trời đất với con người vốn là một thứ xa vời, vậy mà thần xây trụ trời, xé đôi ranh giới trời đất.

Truyện "Thần Trụ Trời" sử dụng nhiều biện pháp nghệ thuật đặc sắc. Nội dung và nghệ thuật truyện được kết hợp với nhau rất nhuần nhuyễn. Nội dung truyện nói về sự hình thành trời đất, nghệ thuật được sử dụng như tương phản đã làm rõ nét thêm về nội dung. Bức tranh câu chuyện này vẽ lên không hề cao xa, sặc sỡ. Nó vô cùng đơn giản, sử dụng những gam màu tối và hình ảnh quen thuộc. Nhờ trí tưởng tượng vô cùng phong phú, những yếu tố kì ảo được xây dựng vô cùng chân thực. Chúng ta có thể dễ dàng thấy được ham muốn khám phá, tìm hiểu của người xưa. Một số biện pháp nghệ thuật còn có thể kể đến nữa là tương phản. Hình ảnh con người nhỏ bé giữa không gian rộng lớn, làm con người trở nên nhỏ bé trước tự nhiên. Sự cô độc cũng được phóng địa triệt để, hình ảnh thần tuy quyền năng nhưng lại luôn đơn độc một mình. Ở đây, tác giả còn dùng cả thủ pháp phóng đại, biến con người trở nên to lớn, rạch trời vá đất. Tuy nhỏ bé, nhưng chúng ta có thể thấy được dã tâm làm chủ thiên nhiên của con người đã có từ thuở sơ khai.

Truyện Thần Trụ Trời sử dụng nhiều nét đặc sắc để làm nổi bật lên thể loại truyền thuyết. Qua đó, người đọc cảm nhận được nét kì vĩ và bí ẩn của những ngày sơ khai. Những hình ảnh quen thuộc như núi đồi cũng được làm rõ nguồn gốc tạo thành. Đây chính là một đặc điểm của thể loại truyền thuyết khiến người đọc vô cùng yêu thích.

Viết văn bản nghị luận về tác phẩm nghệ thuật: Thần Trụ trời - mẫu 9

Trong thế giới truyện thần thoại, câu chuyện Thần Trụ trời là câu chuyện có ý nghĩa nhất. Truyện Thần Trụ trời thuộc nhóm thần thoại về nguồn gốc vũ trụ và các hiện tượng tự nhiên. Cụ thể ở đây, câu chuyện đã cho người đọc thấy được quá trình tạo ra trời, đất, thế gian của thần Trụ trời và các vị thần khác.Đặc biệt sức hấp dẫn của câu chuyện đến từ mặt hình thức nghệ thuật.

Truyện Thần Trụ Trời là câu chuyện kể về việc tạo lập không gian trời đất. Ngày xưa thời kì trời đất còn hỗn độn có một vị thần xuất hiện. Thần đã dùng thân mình, đội trời, đào đất để tạo nên đất trời như ngày nay.

Chủ đề của truyện xoay quanh việc lí giải, giải thích nguồn gốc của trời đất, các hiện tượng tự nhiên. Đây là một chủ đề rất hay và hấp dẫn.

Về thể thoại, Thần Trụ trời thuộc thể loại thần thoại. Một thể loại từ xa xưa. Thần thoại kể về các vị thần, các nhân vật anh hùng, các nhân vật văn hóa; qua đó, phản ánh quan niệm của người thời cổ về nguồn gốc của thế giới và đời sống con người. So với các thể loại truyện kể dân gian khác, thần thoại có những đặc điểm riêng thể hiện qua các yếu tố không gian, thời gian, cốt truyện, nhân vật,….

Nhân vật thần Trụ trời có vóc dáng khổng lồ và sức mạnh phi thường để thực hiện nhiệm vụ của mình là sáng tạo ra thế giới. Hình hài đặc biệt: một vị thần khổng lồ, chân thần dài không tả xiết, bước một bước là có thể qua từ vùng này đến vùng nọ, hay từ đỉnh núi này sang đỉnh núi khác • Sức mạnh phi thường: Trong đám hỗn độn, thần đứng dậy, ngẩng đầu đội trời lên, tự mình đào đất, đắp đá, đắp thành một cái cột cao, vừa to để chống trời

Cốt truyện đơn giản: Đơn tuyến, tập trung vào một nhân vật hoặc một tổ hợp nhiều cốt truyện đơn (tạo thành một “hệ thần thoại”). Thường là chuỗi sự kiện xoay quanh quá trình sáng tạo nên thế giới, con người và văn hóa của các nhân vật siêu nhiên. Xoay quanh việc thần Trụ trời trong quá trình tạo lập nên trời và đất. Thần Trụ trời xuất hiện với sức mạnh và hình hài đặc biệt. Thần Trụ trời tự mình đào đất, đập đá, đắp thành một cái vừa cao, vừa to để chống trời. Cột được đắp cao lên bao nhiêu thì trời được nâng lên dần chừng ấy để vòm trời được đẩy lên cao. Khi trời cao và khô, thần phá cột, lấy đất đá ném tung đi khắp nơi tạo ra hòn núi, hòn đảo, gò, đống, những dải đồi cao mặt đất ngày nay thường không bằng phẳng.+ Chỗ thần đào đất, đào đá đắp cột đều trở thành biển rộng.

Hành động đầu tiên khi Thần Trụ Trời xuất hiện là “vươn vai đứng dậy, ngẩng cao đầu đội trời lên, giang chân đạp đất xuống,…” cũng là hành động và việc làm có tính phổ biến của nhiều vị thần tạo thiên lập địa khác trên thế giới. như ông Bàn Cổ trong thần thoại Trung Quốc cũng đã làm giống hệt như vậy. Tuy nhiên vẫn có điểm khác biệt chính là sau khi đã xuất hiện trong cõi hỗn độn giống như quả trứng của vũ trụ, ông đạp cho quả trứng tách đôi, nửa trên là trời, nửa dưới là đất và ông tiếp tục đẩy trời lên cao, đạp đất xuống thấp bằng sự biến hóa, lớn lên không ngừng của bản thân ông chứ không phải như Thần Trụ Trời đã xây cột chống trời. Như vậy cho thấy việc khai thiên lập địa của ông Thần Trụ Trời ở Việt Nam và ông Bàn Cổ ở Trung Quốc vừa có điểm giống nhau vừa có điểm khác nhau. Và đó cũng chính là nét chung và nét riêng có ở trong thần thoại của các dân tộc. Từ cái ban đầu vốn ít ỏi, người Việt cổ cũng như các dân tộc khác trên thế giới không ngừng bổ sung, sáng tạo làm cho nền văn học, nghệ thuật ngày một đa dạng hơn. Chúng ta cũng có thể đánh giá về kho tàng thần thoại Việt Nam đối với nền nghệ thuật Việt Nam như thế nào. Cũng nhờ nghệ thuật phóng đại mà các nhân vật thần thoại có được sức sống lâu bền, vượt qua mọi thời gian để còn lại với chúng ta ngày nay. Thần thoại đã tạo nên cho con người Việt Nam nếp cảm, nếp nghĩ, nếp tư duy đầy hình tượng phóng đại và khoáng đạt.

Như vậy ta có thể thấy sức hấp dẫn về hình thức của truyện Thần Trụ trời là vô cùng rõ nét. Qua đó giúp ta hiểu hơn về việc hình thành nên trời đất bao la, rộng lớn.

Viết văn bản nghị luận về tác phẩm nghệ thuật: Thần Trụ trời - mẫu 10

"Cây có gốc mới nở cành xanh lá

Nước có nguồn mới bể cả sông sâu

Người ta nguồn gốc từ đâu

Có tổ tiên trước rồi sau có mình"

Thần trụ trời là một cây truyện dân gian truyền miệng của người Việt cổ. Tác phẩm được nhà khảo cứu văn hoá dân gian Nguyễn Đổng Chi sưu tầm. Qua truyện thần thoại, người Việt Cổ muốn giải thích nguồn gốc các hiện tượng thiên nhiên như tại sao có trời, có đất...

Qua những câu chuyện thần thoại giải thích về nguồn gốc các hiện tượng thiên nhiên, chúng ta cảm nhận được cái hồn nhiên và ước mơ của những người xưa mong muốn giải thích thế giới tự nhiên quanh mình. Họ đã sáng tạo ra những vị thần để giải thích các hiện tượng xung quanh. Hình ảnh Thần Trụ trời đã hiện ra với những tính chất phi thường, truyện đã nhân cách hoá vũ trụ thành một vị thần.

Hành động đầu tiên khi thần trụ trời xuất hiện là "vươn vai, đứng dậy, ngẩng cao đầu đội trời lên, giang chân đạp đất xuống...". Hành động đó rất giống với các vị thần ở các quốc gia khác. Ở Trung Quốc, có Ông Bàn Cổ cũng có hành động như vậy, nhưng thay vì xây cột chống trời như Thần Trụ Trời, ông Bàn Cổ đã đạp quả trứng tách làm đôi chia nửa trên là trời, nửa dưới là đất.

Chúng ta có thể thấy, từ cái ban đầu vốn có ít ỏi, người Việt cổ cũng như các dân tộc khác trên thế giới không ngừng sáng tạo đóng góp cho nền văn học đa dạng hơn. Chính nghệ thuật phóng đại mà các nhân vật thần thoại có sức sống trường tồn với thời gian.

Truyện Thần Trụ Trời vừa cho chúng ta biết được sự hình thành của trời, đất, sông, núi...cũng cho chúng ta thấy được sự sáng tạo của người Việt Cổ. Bên cạnh những yếu tố hoang đường, chúng ta cảm nhận được công sức khai hoang, xây dựng đất nước của người xưa.

Xem thêm những bài văn mẫu đạt điểm cao của học sinh trên cả nước hay khác:

• Viết văn bản nghị luận về một tác phẩm nghệ thuật: Tiễn dặn người yêu
• Viết văn bản nghị luận về một tác phẩm nghệ thuật: Cảnh Khuya
• Viết văn bản nghị luận về một tác phẩm nghệ thuật: Truyện Kiều
• Viết văn bản nghị luận về một tác phẩm nghệ thuật: bộ phim Nhà bà Nữ
• Viết văn bản nghị luận về một tác phẩm nghệ thuật: Tượng đài Mẹ Thứ
• Viết văn bản nghị luận về một tác phẩm nghệ thuật: bức tranh Thiếu nữ chơi đàn nguyệt

---