Ý nghĩa Đầu năm ăn quả thanh yên, Cuối năm ăn bưởi cho nên đèo bòng (chi tiết nhất)

Bài viết Ý nghĩa câu ca dao, tục ngữ Đầu năm ăn quả thanh yên, Cuối năm ăn bưởi cho nên đèo bòng chi tiết nhất đầy đủ nghĩa đen, nghĩa bóng cũng như các trường hợp áp dụng trong đời sống hàng ngày. Mời các bạn đón đọc:

Ý nghĩa Đầu năm ăn quả thanh yên, Cuối năm ăn bưởi cho nên đèo bòng (chi tiết nhất)

Xem thử Câu hỏi ôn thi TNTV lớp 1 Xem thử Câu hỏi ôn thi TNTV lớp 3 Xem thử Câu hỏi ôn thi TNTV lớp 4 Xem thử Câu hỏi ôn thi TNTV lớp 5

Chỉ từ 250k mua trọn bộ Câu hỏi ôn thi Trạng Nguyên Tiếng Việt mỗi lớp bản word có lời giải chi tiết, dễ dàng chỉnh sửa:

Quảng cáo

Thể loại: Ca dao

Thuộc nhóm ca dao / tục ngữ về: Ca dao trào phúng, kinh nghiệm sống, răn dạy về quan hệ nam nữ.

1. Giải thích từ ngữ

“Thanh yên”: Là một loại quả thuộc họ cam chanh, có mùi rất thơm, thường dùng làm mứt hoặc trưng bày trong ngày Tết. Trong câu ca dao này, "thanh yên" là một lối nói lái, nói trại đi của từ "thanh niên" (chàng trai trẻ tuổi).

“Bưởi”: Là loại quả quen thuộc. Tuy nhiên, trong văn hóa dân gian Việt Nam, quả bưởi thường được dùng như một hình ảnh ẩn dụ, hoán dụ để chỉ người con gái, đặc biệt là vẻ đẹp đầy đặn, phồn thực của họ (ví dụ: ngực bưởi).

“Đèo bòng”: Là một thành ngữ. "Bòng" là quả bầu. "Đèo bòng" theo nghĩa đen là mang theo một quả bầu trên người. Theo nghĩa bóng, đây là hình ảnh ẩn dụ rất phổ biến để chỉ việc mang thai, đặc biệt là việc có thai ngoài ý muốn, trở thành một gánh nặng, một sự ràng buộc.

2. Giải thích nghĩa đen, nghĩa bóng

Quảng cáo

Nghĩa đen: Nếu hiểu theo nghĩa đen, câu ca dao này hoàn toàn vô lý: Việc ăn quả thanh yên vào đầu năm và ăn bưởi vào cuối năm không thể nào dẫn đến việc phải mang một quả bầu trên người được. Sự vô lý này chính là dấu hiệu cho thấy câu ca dao được xây dựng hoàn toàn dựa trên nghĩa bóng thông qua nghệ thuật chơi chữ.

Nghĩa bóng: Đây là một lời răn dạy, một lời cảnh báo hóm hỉnh dành cho các chàng trai trẻ. Dựa trên lối chơi chữ và các hình ảnh ẩn dụ:

+ "Đầu năm ăn quả thanh yên" -> Lúc còn là thanh niên (thanh yên), bắt đầu một mối quan hệ.

+ "Cuối năm ăn bưởi" -> Sau một thời gian, mối quan hệ tiến xa hơn, chàng trai và cô gái (bưởi) có quan hệ thân mật.

+ "cho nên đèo bòng" -> Hậu quả là cô gái có thai ("đèo bòng"), dẫn đến những ràng buộc, trách nhiệm ngoài ý muốn.Như vậy, cả câu ca dao là một lời cảnh tỉnh: hỡi các chàng trai trẻ, chớ nên đi quá giới hạn trong quan hệ tình cảm, kẻo sẽ phải gánh lấy hậu quả là những ràng buộc về con cái.

3. Ý nghĩa, bài học rút ra

Quảng cáo

Câu ca dao phản ánh quan niệm khá nghiêm ngặt của xã hội xưa về quan hệ nam nữ trước hôn nhân. Bằng một hình thức dí dỏm, kín đáo, ông cha ta đã đưa ra một bài học về sự cẩn trọng và trách nhiệm. Nó khuyên những người trẻ tuổi, đặc biệt là nam giới, phải biết suy nghĩ trước sau, không nên hành động theo bản năng nhất thời mà phải lường trước được những hậu quả lâu dài có thể xảy ra. Đây là một cách giáo giới rất dân gian, không giáo điều khô khan mà dùng hình ảnh gần gũi, hài hước để dễ đi vào lòng người.

4. Trường hợp áp dụng (ví dụ minh họa)

– Người lớn tuổi có thể dùng câu ca dao này để trêu đùa nhưng cũng là để ngầm nhắc nhở một chàng trai trẻ trong nhà khi thấy anh ta bắt đầu có người yêu.

– Bạn bè có thể dùng để trêu nhau một cách hóm hỉnh khi một người trong nhóm đang trong một mối quan hệ tình cảm say đắm.

– Câu ca dao được trích dẫn để minh họa cho nghệ thuật sử dụng từ ngữ đa nghĩa, lối nói ẩn dụ và cách giáo dục giới tính một cách kín đáo của người Việt xưa.

5. Câu thành ngữ, tục ngữ, ca dao, châm ngôn… liên quan

Quảng cáo

– Lửa gần rơm lâu ngày cũng bén. (Nói về sự gần gũi nam nữ dễ nảy sinh tình cảm và quan hệ thân mật).

– Cái sảy nảy cái ung. (Từ một sai lầm nhỏ có thể dẫn đến hậu quả lớn).

– Ăn quả nhớ kẻ trồng cây. (Mang ý nghĩa khác, nhưng cũng nói về mối quan hệ nhân-quả).

– Cưới vợ phải cưới liền tay, / Chớ để lâu ngày lắm kẻ gièm pha. (Cũng là một quan niệm về việc cần có danh chính ngôn thuận trong quan hệ nam nữ).

Xem thử Câu hỏi ôn thi TNTV lớp 1 Xem thử Câu hỏi ôn thi TNTV lớp 3 Xem thử Câu hỏi ôn thi TNTV lớp 4 Xem thử Câu hỏi ôn thi TNTV lớp 5

Xem thêm ý nghĩa các câu ca dao, tục ngữ chọn lọc hay khác:

Đã có app VietJack trên điện thoại, giải bài tập SGK, SBT Soạn văn, Văn mẫu, Thi online, Bài giảng....miễn phí. Tải ngay ứng dụng trên Android và iOS.

Theo dõi chúng tôi miễn phí trên mạng xã hội facebook và youtube:

Nếu thấy hay, hãy động viên và chia sẻ nhé! Các bình luận không phù hợp với nội quy bình luận trang web sẽ bị cấm bình luận vĩnh viễn.


Đề thi, giáo án các lớp các môn học