Ý nghĩa Được mùa quéo, héo mùa chiêm (chi tiết nhất)

Bài viết Ý nghĩa câu ca dao, tục ngữ Được mùa quéo, héo mùa chiêm chi tiết nhất đầy đủ nghĩa đen, nghĩa bóng cũng như các trường hợp áp dụng trong đời sống hàng ngày. Mời các bạn đón đọc:

Ý nghĩa Được mùa quéo, héo mùa chiêm (chi tiết nhất)

Xem thử Câu hỏi ôn thi TNTV lớp 1 Xem thử Câu hỏi ôn thi TNTV lớp 3 Xem thử Câu hỏi ôn thi TNTV lớp 4 Xem thử Câu hỏi ôn thi TNTV lớp 5

Chỉ từ 250k mua trọn bộ Câu hỏi ôn thi Trạng Nguyên Tiếng Việt mỗi lớp bản word có lời giải chi tiết, dễ dàng chỉnh sửa:

Quảng cáo

– Thể loại: Tục ngữ

– Thuộc nhóm ca dao / tục ngữ về: Kinh nghiệm sản셔 sản xuất nông nghiệp, dự báo thời tiết và mùa m vụ.

1. Giải thích từ ngữ

– “Được mùa quéo”:

+ “Quéo” (hay vèo, quéo): Là tên dân gian chỉ vụ lúa hè thu, được gieo cấy vào khoảng tháng 5, tháng 6 Âm lịch và thu hoạch vào khoảng tháng 9, tháng 10 Âm lịch.

+ “Được mùa”: Là thu hoạch được năng suất cao, bội thu.

+ Cả cụm từ có nghĩa: Vụ lúa hè thu thu hoạch được kết quả tốt. Điều này thường xảy ra khi có mưa thuận gió hòa trong mùa hè và mùa thu, không có bão lụt lớn.

– “Héo mùa chiêm”:

+ “Chiêm”: Là tên của vụ lúa đông xuân, được gieo cấy vào khoảng cuối năm (tháng 11, 12 Âm lịch) và thu hoạch vào đầu năm sau (tháng 4, 5 Âm lịch). Vụ lúa này rất cần nước tưới và phụ thuộc vào lượng mưa của mùa xuân.

Quảng cáo

+ “Héo”: Là một từ miêu tả rất hình ảnh, chỉ tình trạng cây lúa bị khô héo, thiếu nước, dẫn đến mất mùa, thất bát.

+ Cả cụm từ có nghĩa: Vụ lúa đông xuân bị thất bát do khô hạn.

2. Giải thích nghĩa đen, nghĩa bóng

– Nghĩa đen: Nếu vụ lúa hè thu trong năm được mùa thì thường vụ lúa đông xuân ngay sau đó sẽ bị khô héo, mất mùa.

– Nghĩa bóng: Câu tục ngữ là một kinh nghiệm quan sát và dự báo thời tiết dài hạn rất sâu sắc của người nông dân. Nó không mang ý nghĩa bóng bẩy về xã hội mà là một quy luật mang tính chu kỳ của tự nhiên:

+ Một năm mà mưa nhiều, thuận lợi cho vụ hè thu ("được mùa quéo") thường là dấu hiệu cho thấy lượng mưa trong năm đã dồn hết vào giai đoạn đó.

+ Hệ quả là, lượng mưa tích trữ còn lại cho cuối năm và đầu năm sau sẽ rất ít. Điều này sẽ dẫn đến tình trạng khô hạn kéo dài, thiếu nước tưới tiêu cho vụ đông xuân, khiến cây lúa không thể phát triển và bị "héo", dẫn đến mất mùa.

+ Như vậy, niềm vui được mùa của vụ trước lại chính là điềm báo cho nỗi lo mất mùa của vụ sau.

Quảng cáo

3. Ý nghĩa, bài học rút ra

Câu tục ngữ là một bài học kinh nghiệm vô giá, giúp người nông dân có tầm nhìn xa hơn trong việc lên kế hoạch sản xuất.

Dự báo rủi ro: Nó không chỉ là sự tổng kết mà còn là một công cụ dự báo. Sau một vụ hè thu thắng lợi, người nông dân không được chủ quan mà phải ngay lập tức chuẩn bị các phương án chống hạn cho vụ đông xuân sắp tới.

Sự cân bằng của tự nhiên: Câu nói cũng phản ánh một quy luật cân bằng của tự nhiên, "được cái này thì mất cái kia". Hiểu được quy luật này giúp con người bớt bị động và chủ động hơn trong việc thích ứng.

Không nên "ngủ quên trên chiến thắng": Thành công của hiện tại có thể tiềm ẩn những thách thức cho tương lai.

4. Trường hợp áp dụng (ví dụ minh họa)

– Một lão nông, sau khi thu hoạch xong vụ lúa hè thu bội thu, liền họp gia đình và bàn bạc: "Năm nay được mùa quéo thế này, sang năm khả năng hạn to đấy. Phải lo nạo vét kênh mương, giữ nước trong ao hồ ngay từ bây giờ để có nước cấy vụ chiêm".

Quảng cáo

– Trong một cuộc thảo luận về nông nghiệp, các chuyên gia có thể trích dẫn câu này để nói về chu kỳ khô hạn và sự cần thiết của các hệ thống thủy lợi chủ động.

– Câu nói có thể được dùng để ví von trong các lĩnh vực khác: một công ty dồn hết nguồn lực để thắng một dự án lớn ("được mùa quéo"), nhưng sau đó lại bị kiệt quệ về tài chính và nhân sự, không thể duy trì hoạt động ổn định sau đó ("héo mùa chiêm").

5. Câu thành ngữ, tục ngữ, ca dao, châm ngôn… liên quan

– Được mùa cau, đau mùa lúa. (Cũng mang ý nghĩa "được cái này, mất cái kia" do điều kiện thời tiết trái ngược).

– Xanh nhà hơn già đồng.

– Trông trời, trông đất, trông mây, / Trông mưa, trông nắng, trông ngày, trông đêm.

– Nắng tháng Tám, rám trái bưởi.

– Tháng Bảy heo may, chuồn chuồn bay thì bão.

Xem thử Câu hỏi ôn thi TNTV lớp 1 Xem thử Câu hỏi ôn thi TNTV lớp 3 Xem thử Câu hỏi ôn thi TNTV lớp 4 Xem thử Câu hỏi ôn thi TNTV lớp 5

Xem thêm ý nghĩa các câu ca dao, tục ngữ chọn lọc hay khác:

Đã có app VietJack trên điện thoại, giải bài tập SGK, SBT Soạn văn, Văn mẫu, Thi online, Bài giảng....miễn phí. Tải ngay ứng dụng trên Android và iOS.

Theo dõi chúng tôi miễn phí trên mạng xã hội facebook và youtube:

Nếu thấy hay, hãy động viên và chia sẻ nhé! Các bình luận không phù hợp với nội quy bình luận trang web sẽ bị cấm bình luận vĩnh viễn.


Đề thi, giáo án các lớp các môn học