Giáo án bài Nghị luận về một vấn đề tư tưởng, đạo lí - Giáo án Ngữ văn lớp 9

Giáo án bài Nghị luận về một vấn đề tư tưởng, đạo lí

I. Mục tiêu bài học

1. Kiến thức

- Giúp H/s biết làm bài nghị luận về 1 vấn đề tư tưởng, đạo lí.

2. Kĩ năng

- Rèn luyện kĩ năng nhận diện, viết 1 văn bản nghị luận xã hội về vấn đề tư tưởng, đạo lý.

3. Thái độ

Thái độ học tập nghiêm túc, có ý thức rèn kĩ năng viết văn NL.

II. Chuẩn bị tài liệu

1. Giáo viên

SGK. Sgv, đọc các tài liệu tham khảo liên quan,chuẩn kiến thức kĩ năng, soạn bài.

2. Học sinh

Chuẩn bị bài, đọc trả lời hệ thống câu hỏi sgk.

III. Tiến trình tổ chức dạy học

1. Ổn định tổ chức

Sĩ số:

9A:

9B:

9C:

2. Kiểm tra đầu giờ: Việc chuẩn bị bài của học sinh.

H: Nêu cách làm bài nghị luận về một sự việc hiện tượng đời sống?

3. Bài mới: GV giới thiệu bài.

Hoạt động của GV và HS Kiến thức cần đạt

HĐ1. HDHS tìm hiểu bài NL về vấn đề tư tưởng đạo lí

- Đọc văn bản “ Tri thức là sức mạnh”

H: Văn bản trên bàn về vấn đề gì ?

I.Tìm hiểu bài NL về vấn đề tư tưởng đạo lí

1. Bài tập: bài văn “ Tri thức là sức mạnh”

* Nhận xét:

a. Văn bản bàn về giá trị của tri thức khoa học và người trí thức.

H: Văn bản có thể chia làm mấy? chỉ ra nội dung của mỗi phần và mối quan hệ của chúng với nhau?

b. Văn bản chia làm 3 phần

- Mở bài (đoạn 1): Nêu vấn đề

- Thân bài (gồm 2 đoạn): Nêu 2 ví dụ

*Chứng minh tri thức là sức mạnh

   + Một đoạn nêu tri thức cứu 1 cỗ máy khỏi số phận 1 đống phế liệu

   + Một đoạn: Nêu tri thức là sức mạnh của cách mạng Bác Hồ đã thu hút những nhà tri thức lớn theo Người.

- Phần kết (đoạn còn lại)

   + Phê phán 1 số người không biết quý trọng tri thức, sử dụng không đúng chỗ.

H: Đánh dấu câu mang luận điểm chính trong bài ? Các câu luận điểm đó đã nêu rõ ràng, dứt khoát ý kiến của người viết chưa ?

c. Các câu có luận điểm: 4 câu/mởbài; câu mở đầu + 2 câu kết đoạn 2; câu mở đoạn 3; câu mở đoạn vàcâu kết đoạn 4.

⇒ tất cả các câu luận điểm đã nêu rõ ràng rứt khoát ý kiến của người viết về vấn đề.

H: VB sử dụng phép lập luận nào là chính?

d. Phép lập luận chủ yếu: Chứng minh (dùng dẫn chứng thực tế để nêu vấn đề tư tưởng, phê phán tư tưởng không biết trọng tri thức, dùng sai mục đích).

H: Bài nghị luận về 1 vấn đề tư tưởng đạo đức khác với bài nghị luận về 1 sự việc, hiện tượng đời sống ?

e. Sự khác nhau nghị luận về một sự việc hiện tượng đời sống

- Nghị luận về một vấn đề tư tưởng, đạo lý:

   + Nluận về một sự việc hiện tượng đời sống: từ sự việc, hiện tượng đời sống mà nêu ra những vấn đề tư tưởng.

   + Nluận về một vấn đề tư tưởng đạo lí: sau khi giải thích, chứng minh, phân tích thì vận dụng sự thật đời sống để sáng tỏ các tư tưởng đạo lí quan trọng đối với đời sống con ngươi,khẳng định hay phủ định vấn đề.

H: Vậy từ đó em hiểu thế nào là nghị luận về một vấn đề tư tưởng đạo lí ?

- Đọc ghi nhớ Sgk / 36

2. Kết luận:

- Nluận về một vấn đề tư tưởng đạo lí: là bàn về một vấn đề thuộc lĩnh vực tư tưởng, đạo đức lối sống của con người.

   + Yêu cầu về nội dung: làm sáng tỏ các vấn đề tư tưởng , đạo lí bằng cách giải thích chứng minh, so sánh, đối chiếu , phân tích...để chỉ ra chỗ đúng (hay chỗ sai) của một tư tưởng nào đó nhằm khẳng định( hay phủ định) tư tưởng của người viết

   + Yêu cầu về hình thức: bài viết phải có bố cục ba phần, có luận diểm đúng đắn, sáng tỏ; lời văn chính xác, sinh động.

HĐ2. HDHS luyện tập:

- Đọc văn bản phần luyện tập

H: VB trên thuộc loại văn bản nghị luận nào?

H: Văn bản nghị luận về vấn đề gì ?

H: Chỉ ra các l/điểm chính

II.Luyện tập

Văn bản “Thời gian là vàng”

a. Nghị luận về 1 vấn đề tư tưởng, đạo lý.

b. Văn bản nghị luận về giá trị của thời gian

- Câu luận điểm chính của từng đoạn

   + Thời gian là sự sống

   + Thời gian là tiền bạc

   + Thời gian là thắng lợi

   + Thời gianlà tri thức

(Sau mỗi luận điểm là 1 dẫn chứng để chứng minh thuyết phục)

H: Phép lập luận chủ yếu trong bài là những phép nào ?

c. Lập luận chủ yếu là phân tích và chứng minh (luận điểm được triển khai theo lối: phân tích những biểu hiện chứng tỏ thời gian là vàng, đưa dẫn chứng để chứng minh)

4. Củng cố, luyện tập:

- Nội dung bài học:

H: Thế nào là nghị luận về một vấn đề tư tưởng đạo lí ?

H: Yêu cầu về nội dung?

H: Yêu cầu về hình thức?

5. Hướng dẫn HS về nhà:

- Xem lại toàn bộ nội dung bài học

- Chuẩn bị giờ sau luyện tập: đọc và trả lời các câu hỏi bài tập sgk → kết luận

Xem thêm các bài soạn Giáo án Ngữ văn lớp 9 mới nhất, chuẩn nhất khác:

300 BÀI GIẢNG GIÚP CON LUYỆN THI LỚP 10 CHỈ 399K

Phụ huynh đăng ký mua khóa học lớp 10 cho con, được tặng miễn phí khóa lớp 9 ôn hè. Đăng ký ngay!

Theo dõi chúng tôi miễn phí trên mạng xã hội facebook và youtube:

Loạt bài Giáo án Ngữ văn lớp 9 chuẩn nhất của chúng tôi được biên soạn bám sát nội dung sgk Ngữ văn 9 Tập 1 và Tập 2 theo chuẩn Giáo án của Bộ GD & ĐT.

Nếu thấy hay, hãy động viên và chia sẻ nhé! Các bình luận không phù hợp với nội quy bình luận trang web sẽ bị cấm bình luận vĩnh viễn.