Giáo án Sinh học 6 Bài 18: Biến dạng của thân
Giáo án Sinh học 6 Bài 18: Biến dạng của thân
A. Mục tiêu
1. Kiến thức
- Nhận biết được những đặc điểm chủ yếu về hình thái pìu hợp với chức năng của một số loại thân biến dạng qua quan sát mẫu vật thật, tranh ảnh.
- Nhận dạng được một số loại thân biến dạng trong thiên nhiên.
2. Kĩ năng
- Rèn luyện kĩ năng quan sát, so sánh.
3. Thái độ
- Giáo dục ý thức bảo vệ môi trường, yêu thích bộ môn.
4. Định hướng phát triển năng lực
a. Năng lực chung:
+ Năng lực làm chủ và phát triển bản thân: năng lực tự học, tự giải quyết vấn đề; năng lực giải quyết vấn đề; năng lực tư duy.
+ Năng lực về quan hệ xã hội: giao tiếp
+ Năng lực công cụ: Sử dụng ngôn ngữ chính xác có thể diễn đạt mạch lac, rõ ràng.
b. Năng lực chuyên biệt: Nhóm năng lực liên quan đến sử dụng kiến thức sinh học, nhóm năng lực về nghiên cứu khoa học
B. Chuẩn bị
1. Chuẩn bị của giáo viên:
- Mẫu vật một số thân biến dạng .
2. Chuẩn bị của học sinh:
- Các nhóm: củ khoai tây có mầm, củ gừng, củ su hào, củ dong ta, đoạn xương rồng, que nhọn, giấy thấm.
- Kẻ bảng SGK tr.59 vào vở bài tập.
C. Tiến trình bài giảng
1. Ổn định lớp
Nắm sĩ số học sinh
2. Kiểm tra bài cũ
- Mô tả lại TN chứng minh mạch gỗ của thân vận chuyển nước và muối khoáng.
- Mạch rây, mạch gỗ có cấu tạo và chức năng gì?
Yêu cầu:
Mạch gỗ gồm những tế bào có vách hóa gỗ dày, không có chất tế bào, có chức năng vận chuyển nước và muối khoáng
Mạch rây gồm những tế bào sống, vách mỏng, có chức năng chuyển chất hữu cơ đi nuôi cây.
3. Bài mới
Giới thiệu bài: Thân cũng có những biến dạng giống như rễ, hôm nay ta hãy quan sát một số biến dáng của thân và chức năng của chúng.
Phát triển bài:
Hoạt động của GV | Hoạt động của HS | Nội dung cần đạt |
---|---|---|
HOẠT ĐỘNG 1: Khởi động (5’) Mục tiêu: Định hướng cho học sinh nội dung cần hướng tới của bài học, tạo tâm thế cho học sinh đi vào tìm hiểu bài mới. Phương pháp dạy học: Dạy học nhóm; dạy học nêu và giải quyết vấn đề; phương pháp thuyết trình; sử dụng đồ dung trực quan Định hướng phát triển năng lực: Năng lực thực nghiệm, năng lực quan sát, năng lực sáng tạo, năng lực trao đổi. Phẩm chất tự tin, tự lập, giao tiếp. |
||
Thân cũng có những biến dạng giống như rễ, hôm nay ta hãy quan sát một số biến dáng của thân và chức năng của chúng. |
||
HOẠT ĐỘNG 2: Hình thành kiến thức Mục tiêu: đặc điểm chủ yếu về hình thái phù hợp với chức năng của một số loại thân biến dạng qua quan sát mẫu vật thật, tranh ảnh. - Nhận dạng được một số loại thân biến dạng trong thiên nhiên. Phương pháp dạy học: Dạy học nhóm; dạy học nêu và giải quyết vấn đề; phương pháp thuyết trình; sử dụng đồ dung trực quan Định hướng phát triển năng lực: Năng lực thực nghiệm, năng lực quan sát, năng lực sáng tạo, năng lực trao đổi. Phẩm chất tự tin, tự lập, giao tiếp. |
||
a. Quan sát các loại củ. - GV kiểm tra sự chuẩn bị của mỗi nhóm - GV yêu cầu HS quan sát các loại củ xem chúng có đặc điểm gì chứng tỏ chúng là 1 thân. GV hướng dẫn: tìm xem chúng có chồi và lá hay không? - GV cho HS phân loại các loại củ thành nhóm dựa vào vị trí của nó so với mặt đất và hình dạng củ, chức năng. - GV yêu cầu HS tìm những đặc điểm giống và khác nhau giữa các loại củ này. - GV lưu ý: cho HS bóc vỏ củ dong → tìm dọc củ có những mắt nhỏ đó là chồi nách, còn các vỏ (hình vảy) đó là lá. - GV cho HS trình bày và tự bổ sung cho nhau → GV nhận xét - GV yêu cầu HS nghin cứu SGK tr.58, trả lời câu hỏi. - GV nhận xt v tổng kết. |
- Các nhóm đặt mẫu vật lên bàn cho GV kiểm tra. - HS quan sát mẫu, tranh hình và gợi ý của GV để chia củ thành nhiều nhóm. ↠ HS phải phát hiện được: 1. Đặc điểm giống nhau: + có chồi, lá → là 1 thân. + đều phình to, chứa chất dự trữ. 2. Đặc điểm khác nhau: + Củ dong ta, củ gừng…: hình dạng giống rễ. Vị trí: dưới mặt đất → thân rễ. + Củ su hào: hình dạng to, tròn. Vị trí: trên mặt đất → thân củ. + Củ khoai tây: dạng to, tròn. Vị trí: dưới mặt đất → thân củ. - Nhóm thảo luận → đại diện nhóm trình by kết quả → nhóm khác bổ sung. |
1: Quan sát và ghi lại những thông tin về một số loại thân biến dạng. Một số loại thân biến dạng, làm chức năng khác của cây như thân củ (khoai tây, su hào,…), thân rễ (gừng, nghệ, …) chứa chất dự trữ dùng khi cây ra hoa, kết quả. Thân mọng nước (xương rồng, cành giao, trường sinh,…) dự trữ nước cho cây đó là loại thân mọng nước. |
b. Quan sát thân cây xương rồng: - GV hướng dẫn các nhóm quan sát thân cây xương rồng, thảo luận theo câu hỏi: 1. Thân cây xương rồng chứa nhiều nước có tác dụng gì? 2. Sống trong điều kiện nào lá xương rồng biến thành gai? 3. Xương rồng thường sống ở đâu? 4. Kể tên một số cây mộng nước? - GV nhận xét → cho HS rt kết luận |
- HS quan sát thân, gai, chồi ngọn của cây xương rồng. Dùng que nhọn chọc vào thân → quan sát hiện tượng → thảo luận nhóm 1. Dự trữ nước cho cây 2. Khô hạn 3. Sa mạc 4. Cành giao, trường sinh, …. - HS rút kết luận |
|
- GV yêu cầu HS hoàn thành bảng →treo bảng phụ → gọi HS lên bảng điền. - GV hỏi: 1. Cây chuối có phải thân biến dạng không? - GV nhận xét |
- HS hoàn thành bảng → ln bảng sửa bi → HS khác bổ sung. - HS trả lời: 1.Cây chuối có thân củ nằm dưới mặt đất, thân chuối ở trên mặt đất là thân giả gồm các bẹ lá mọng nước. Thân chuối là thân biến dạng: thân củ chứa chất dự trữ. |
2: Đặc điểm, chức năng của một số loại thân biến dạng Kết luận: Như bảng bài tập. |
Bảng bài tập.
Tn vật mẫu | Đặc điểm của thân biến dạng | Chức năng đối với cây | Tn thân biến dạng |
---|---|---|---|
Su hào |
Thân củ, nằm trên mặt đất |
Dự trữ chất dinh dưỡng |
Thân củ |
Củ khoai tây |
Thân củ, nằm dưới mặt đất |
Dự trữ chất dinh dưỡng |
Thân củ |
Củ gừng |
Thân rễ, nằm trong đất |
Dự trữ chất dinh dưỡng |
Thân rễ |
Củ dong ta |
Thân rễ, nằm trong đất |
Dự trữ chất dinh dưỡng |
Thân rễ |
Xương rồng |
Thân mọng nước, mọc trên mặt đất |
Dự trữ nước, quang hợp |
Thân mọng nước |
HOẠT ĐỘNG 3: Hoạt động luyện tập (10')
Mục tiêu: Luyện tập củng cố nội dung bài học
Phương pháp dạy học: Dạy học nhóm; dạy học nêu và giải quyết vấn đề; phương pháp thuyết trình; sử dụng đồ dung trực quan
Định hướng phát triển năng lực: Năng lực thực nghiệm, năng lực quan sát, năng lực sáng tạo, năng lực trao đổi. Phẩm chất tự tin, tự lập, giao tiếp.
GV giao nhiệm vụ cho học sinh làm bài tập trắc nghiệm:
Câu 1. Cây nào dưới đây có thân rễ ?
A. Tre B. Khoai tây C. Cà chua D. Bưởi
Câu 2. Cây nào dưới đây không có thân củ ?
A. Cây chuối B. Cây củ đậu C. Cây su hào D. Cây khoai tây
Câu 3. Thân biến dạng của cây nào dưới đây khác với thân biến dạng của những cây còn lại ?
A. Cỏ tranh B. Khoai tây C. Sen D. Nghệ
Câu 4. Dạng thân mọng nước được tìm thấy ở loài thực vật nào dưới đây ?
A. Lá lốt B. Cau C. Lê gai D. Vạn niên thanh
Câu 5. Dựa vào vị trí của củ so với mặt đất, em hãy cho biết cây nào dưới đây nào dưới đây không cùng nhóm với những cây còn lại ?
A. Su hào B. Khoai tây C. Chuối D. Súng
Câu 6. Vỏ của củ nào dưới đây sẽ chuyển sang màu xanh lục khi tiếp xúc với ánh nắng mặt trời ?
A. Khoai lang B. Khoai tây C. Sắn D. Cà rốt
Câu 7. Những cây có thân mọng nước thường sống ở
A. vùng hàn đới. B. vùng ôn đới. C. nơi khô hạn. D. nơi ẩm thấp.
Câu 8. Các cây cỏ dại rất khó để triệt tận gốc, nguyên nhân chủ yếu là vì chúng thường sinh sản sinh dưỡng tự nhiên bằng
A. thân củ. B. thân rễ. C. rễ củ. D. lá.
Câu 9. Củ của cây nào dưới đây thực chất là do thân biến đổi thành ?
A. Tỏi B. Lạc C. Sắn D. Chuối
Câu 10. Cây nào dưới đây ngoài thân ngầm còn có thân trên mặt đất ?
A. Tre B. Khoai tây C. Gừng D. Tất cả các phương án đưa ra
Đáp án
1. A |
2. B |
3. B |
4. C |
5. A |
6. B |
7. C |
8. B |
9. D |
10. D |
Hoạt động của GV | Hoạt động của HS | Nội dung cần đạt |
---|---|---|
HOẠT ĐỘNG 4: Hoạt động vận dụng (8’) Mục tiêu: Vận dụng làm bài tập Phương pháp dạy học: Dạy học nhóm; dạy học nêu và giải quyết vấn đề; phương pháp thuyết trình; sử dụng đồ dung trực quan Định hướng phát triển năng lực: Năng lực thực nghiệm, năng lực quan sát, năng lực sáng tạo, năng lực trao đổi. Phẩm chất tự tin, tự lập, giao tiếp. |
||
1. Chuyển giao nhiệm vụ học tập GV chia lớp thành nhiều nhóm ( mỗi nhóm gồm các HS trong 1 bàn) và giao các nhiệm vụ: thảo luận trả lời các câu hỏi sau và ghi chép lại câu trả lời vào vở bài tập Cây chuối có phải là thân biến dạng không? ( Cây chuối có thân củ nằm dưới mặt đất, thân cây chuối trên mặt đất thực chất là thân giả gồm các bẹ lá mọng nước . → Thân cây chuối là thân biến dạng: Thân củ có chứa chất dự trữ). ? Cây thân củ, thân rễ … thường dùng chất dự trữ để làm gì? 2. Báo cáo kết quả hoạt động và thảo luận - HS trả lời. - HS nộp vở bài tập. - HS tự ghi nhớ nội dung trả lời đã hoàn thiện. |
||
HOẠT ĐỘNG 5: Hoạt động tìm tòi và mở rộng (2’) Mục tiêu: Tìm tòi và mở rộng kiến thức, khái quát lại toàn bộ nội dung kiến thức đã học Phương pháp dạy học: Dạy học nhóm; dạy học nêu và giải quyết vấn đề; phương pháp thuyết trình; sử dụng đồ dung trực quan Định hướng phát triển năng lực: Năng lực thực nghiệm, năng lực quan sát, năng lực sáng tạo, năng lực trao đổi. Phẩm chất tự tin, tự lập, giao tiếp. |
||
Sưu tầm thân biến dạng trong đời sống |
4. Hướng dẫn về nhà:
- Học bài và trả lời hoàn chỉnh câu hỏi cuối sách ghi vào vở bài tập.
- Đọc phần Em có biết ?
- Làm bài tập SGK trang 60.
- Chuẩn bị một số loại cành: hồng, dâm bụt, tre, trúc, ổi, cỏ nhọ nồi, rau muống, me, mồng tơi, dây huỳnh,
- Kẻ bảng SGK tr.63 vào vở bài tập.
D. Rút kinh nghiệm - Bổ sung
Xem thêm các bài soạn Giáo án Sinh học lớp 6 chuẩn khác:
- Bài 13: Cấu tạo ngoài của thân
- Bài 14: Thân dài ra do đâu ?
- Bài 15: Cấu tạo trong của thân non
- Bài 16: Thân to ra do đâu?
- Bài 17: Vận chuyển các chất trong thân
Tủ sách VIETJACK shopee lớp 6-8 cho phụ huynh và giáo viên (cả 3 bộ sách):
Săn shopee giá ưu đãi :
- Sổ lò xo Art of Nature Thiên Long màu xinh xỉu
- Biti's ra mẫu mới xinh lắm
- Tsubaki 199k/3 chai
- L'Oreal mua 1 tặng 3
Đã có app VietJack trên điện thoại, giải bài tập SGK, SBT Soạn văn, Văn mẫu, Thi online, Bài giảng....miễn phí. Tải ngay ứng dụng trên Android và iOS.
Loạt bài Giáo án Sinh học lớp 6 mới, chuẩn nhất của chúng tôi được biên soạn bám sát nội dung sgk Sinh học 6 theo chuẩn Giáo án của Bộ GD & ĐT.
Nếu thấy hay, hãy động viên và chia sẻ nhé! Các bình luận không phù hợp với nội quy bình luận trang web sẽ bị cấm bình luận vĩnh viễn.
- Giáo án lớp 6 (các môn học)
- Giáo án điện tử lớp 6 (các môn học)
- Giáo án Ngữ văn 6
- Giáo án Toán 6
- Giáo án Tiếng Anh 6
- Giáo án Khoa học tự nhiên 6
- Giáo án Lịch Sử 6
- Giáo án Địa Lí 6
- Giáo án GDCD 6
- Giáo án Tin học 6
- Giáo án Công nghệ 6
- Giáo án HĐTN 6
- Giáo án Âm nhạc 6
- Giáo án Vật Lí 6
- Giáo án Sinh học 6
- Đề thi lớp 6 (các môn học)
- Đề thi Toán 6 (có đáp án)
- Đề cương ôn tập Toán lớp 6
- Chuyên đề dạy thêm Toán 6 năm 2024 (có lời giải)
- Đề thi Ngữ Văn 6 (có đáp án)
- Chuyên đề Tiếng Việt lớp 6
- Bộ Đề thi Tiếng Anh 6 (có đáp án)
- Bộ Đề thi Khoa học tự nhiên 6 (có đáp án)
- Đề thi Lịch Sử & Địa Lí 6 (có đáp án)
- Đề thi Địa Lí 6 (có đáp án)
- Đề thi Lịch Sử 6 (có đáp án)
- Đề thi GDCD 6 (có đáp án)
- Đề thi Tin học 6 (có đáp án)
- Đề thi Công nghệ 6 (có đáp án)
- Đề thi Toán Kangaroo cấp độ 3 (Lớp 5, 6)