Viết bài văn nghị luận phân tích, đánh giá truyện ngắn "Áo Tết" của Nguyễn Ngọc Tư (điểm cao)
Viết bài văn nghị luận phân tích, đánh giá truyện ngắn "Áo Tết" của Nguyễn Ngọc Tư điểm cao, hay nhất được chọn lọc từ những bài văn hay của học sinh trên cả nước giúp bạn có thêm bài văn hay để tham khảo từ đó viết văn hay hơn.
Viết bài văn nghị luận phân tích, đánh giá truyện ngắn "Áo Tết" của Nguyễn Ngọc Tư (điểm cao)
Dàn ý Viết bài văn nghị luận phân tích, đánh giá truyện ngắn "Áo Tết" của Nguyễn Ngọc Tư
Dàn ý 1:
I. Mở bài
– Giới thiệu ngắn gọn về tác giả, tác phẩm.
– Dẫn dắt và nêu vấn đề cần bàn luận
II. Thân bài
1. Tóm tắt truyện: Truyện xoay quanh câu chuyện áo tết của hai đứa bé là bé Em và Bích. Bé Em được mẹ may cho bốn bộ áo tết, trong khi đó Bích, bạn của bé Em, vì nhà nghèo nên chỉ được mẹ may cho một bộ. Để bạn không cảm thấy tủi thân, trong ngày đi chúc tết cô giáo, bé Em đã mặc bộ đồ hơi giống Bích. Hiểu được tấm lòng của bé Em, Bích thêm yêu quý bạn của mình.
2. Xác định và phân tích, đánh giá chủ đề:
* Xác định chủ đề:
Thông qua câu chuyện về áo tết và cách hành xử của nhân vật bé Em, truyện ca ngợi tình bạn chân thành giữa bé Em và Bích, ca ngợi tấm lòng nhạy cảm, tinh tế của bé Em đối với người bạn của mình.
* Phân tích, đánh giá chủ đề:
- Truyện là bài ca về tình bạn hồn nhiên, trong sáng nhưng rất chân thành và tinh tế. Bé Em và Bích tuy còn nhỏ tuổi nhưng đã luôn biết nghĩ cho bạn của mình. Bé Em vì nghĩ đến hoàn cảnh của bạn nên đã không nỡ khoe chuyện mình được may áo đẹp. Bích vì quan tâm đến bạn nên vẫn hỏi han bạn để bạn có cơ hội khoe áo mới của mình. Đặc biệt nhất là cách hành xử của bé Em trong ngày đi chúc tết cô giáo. Bé Em đã ăn mặc hơi giống bạn để bạn không thấy tự ti. Còn Bích thì biết được tấm lòng của bạn, nên Bích nghĩ rằng, chỉ cần sự chân thành đó, và dù bé Em có mặc đẹp hơn Bích đi chăng nữa, thì Bích vẫn thương quý bạn mình.
+ Tuy viết về tình bạn hồn nhiên của hai đứa trẻ, nhưng truyện cũng là bài học cho tình bạn ở mọi lứa tuổi, cho mọi mối quan hệ giữa con người với con người: Trong ứng xử với người khác, hãy luôn lấy sự chân thành làm nền tảng, phải luôn thấu hiểu lẫn nhau, để không làm cho nhau bị tổn thương. Khi ta hành xử được như vậy thì người khác cũng sẽ nhân đó mà quý trọng, yêu thương ta nhiều hơn nữa.
- Hình tượng nhân vật bé Em:
+ Bé Em mang trong mình tích cách vui vẻ, hồn nhiên của trẻ thơ: thích khoe đồ mới, và em thực hiện ý muốn đó một cách cũng rất trẻ con, bằng cách gạn hỏi bạn trước, để từ đó tìm cơ hội khoe áo mới của mình. Bé rất vô tư chia sẻ niềm vui của mình với bạn.
+ Nhưng dù còn nhỏ tuổi, bé Em đã là một cô bé nhạy cảm và tinh tế. Khi nghe Bích nói về hoàn cảnh của mình, bé Em đã khựng lại, hết hứng, nửa muốn khoe nửa muốn không. Bé muốn khoe vì cái nỗi sung sướng của trẻ con khi được may áo mới vẫn còn chộn rộn trong lòng, nhưng bé cũng không muốn khoe vì như thế sẽ khiến bạn cảm thấy tủi thân.
+ Rồi sau khi được bạn gạn hỏi, sau khi phải nói ra việc mình có những bốn bộ đồ mới, khi chứng kiến đôi mắt “xịu xuống, buồn hẳn” của bạn, và nghĩ đến hoàn cảnh của bạn, bé Em đã có một cách hành xử vô cùng đẹp, vô cùng nhân văn. Đó là ngày đi chúc tết cô giáo, để bạn không bị mặc cảm, bé em đã mặc đồ hơi giống bạn. Một cách hành xử rất trẻ con, nhưng lại khiến ta xúc động: xúc động vì cách hành xử đó xuất phát từ lòng yêu thương, từ sự sâu sắc và tinh tế của tâm hồn của một đứa trẻ. Cách hành xử ấy đáng cho người lớn phải học tập.
3. Đánh giá nghệ thuật:
- Tình huống truyện đơn giản nhưng hàm chứa nhiều ý nghĩa sâu sắc, giúp nhân vật bộc lộ tính cách một cách tự nhiên nhất.
- Qua người kể chuyện ngôi thứ 3, tác giả hóa thân vào nhân vật để miêu tả rất cụ thể, gợi cảm nội tâm nhân vật chủ yếu qua ý nghĩ, hành vi, ngôn ngữ của nhân vật bé Em..
- Suy nghĩ, hành động, tính cách nhân vật được thể hiện qua các hình ảnh đối lập tương phản: mâu thuẫn trong suy nghĩ và cảm xúc của bé Em; tương phản về hoàn cảnh gia đình.
- Lời thoại ngắn gọn, phù hợp đặc điểm nhân vật; ngôn ngữ giản dị, đậm chất Nam Bộ.
- Chi tiết nghệ thuật độc đáo, giúp bộc lộ tính cách, con người của nhân vật.
III. Kết bài: Đánh giá chung:
- Câu chuyện không chỉ sâu sắc về mặt chủ đề, chứa đựng nhiều bài học cuộc sống vô cùng giá trị mà còn để lại ấn tượng bởi nghệ thuật xây dựng nhân vật độc đáo, đặc biệt là hình tượng nhân vật bé Em với những nét đặc sắc về tính cách, suy nghĩ và lòng tử tế.
- Câu chuyện đã giúp ta hiểu được rằng: trong tình bạn, trong cách đối xử giữa con người với con người, chúng ta cần đem lòng chân thành mà đối đãi, lấy sự tinh tế mà ứng xử, từ đó mới có thể xây dựng lên được những mối quan hệ bền vững và tốt đẹp.
- Truyện “Áo tết” tiêu biểu cho phong cách nghệ thuật của nhà văn Nguyễn Ngọc Tư.
Dàn ý 2:
1. Giới thiệu tác phẩm truyện và nêu ý kiến khái quát về tác phẩm.
- Nguyễn Ngọc Tư là nhà văn của miền đất Nam Bộ. Bà là cây bút đa tài, sáng tác thành công ở nhiều thể loại như truyện ngắn, tản văn, tiểu thuyết. Văn phong của Nguyễn Ngọc Tư trong sáng, mộc mạc, thể hiện tâm hồn tinh tế, nhạy cảm, giàu yêu thương….
- Truyện ngắn "Áo Tết" kể về tình bạn đẹp giữa bé Em và bé Bích. Đó là những đứa trẻ có tâm hồn trong sáng, giàu tình yêu thương. Đọc truyện, chúng ta cảm nhận được tâm hồn trong sáng, tấm lòng nhân hậu của những bạn nhỏ, từ đó biết trân trọng tình bạn.
2. Phân tích truyện
Luận điểm 1: Truyện ngắn “Áo Tết” của nhà văn Nguyễn Ngọc Tư đã khắc họa chân thực, sinh động tình cảm yêu thương giữa những người bạn tốt, đó là câu chuyện về tình bạn đẹp của bé Em và Bích rất đáng trân trọng, ngưỡng mộ.
- Tình cảm chân thành, trong sáng, ấm áp yêu thương của bé Em đối với bé Bích – một cô bạn nhà nghèo đã hấp dẫn người đọc ngay từ đầu câu chuyện:
+ Bé Em được sinh ra trong một gia đình khá giả, có cuộc sống đầy đủ, được mẹ yêu thương, chăm sóc và chuẩn bị tất cả điều kiện về vật chất. Còn bé Bích không được may mắn như vậy, gia đình bé khó khăn, em phải sớm chia sẻ công việc gia đình với mẹ. Mặc dù có sự cách biệt về hoàn cảnh sống thế nhưng điều đó không trở thành bức tường cản tình cảm ấm nồng của đôi bạn nhỏ tuổi này. Bé Em và bé Bình chơi thân với nhau từ nhỏ, ngồi cùng bàn học từ lớp một đến hết lớp năm, lúc nào cũng tíu tít như đôi chim sẻ, đi đâu cũng có nhau.
Chính điều này đã thắt chặt tình cảm của hai cô bé, chúng biết yêu thương, thấu hiểu tâm tư, tính cách của nhau và vì thế nên có cách ứng xử rất đẹp, rất đáng trân trọng.
+ Đến ngày tết, bé Em được mẹ mua cho một chiếc váy hồng nơ hoa rất xinh trong số bốn bộ váy mới cô được mẹ mua để mặc tết. Cô rất yêu thích và tưởng tượng cảnh mình diện chiếc váy hồng xinh xắn này thì thật là tuyệt vời biết bao. Bởi đó là bộ đồ rất sang trọng, là niềm mơ ước của biết bao đứa trẻ được một lần khoác lên mình chiếc váy xinh đẹp như các nàng công chúa trong các câu chuyện cổ tích. Phải là người am hiểu thế giới tâm hồn trẻ thơ, thấu hiểu được niềm hạnh phúc của các em nhỏ thì nhà văn Nguyễn Ngọc Tư mới khắc họa sinh động, chính xác tâm lí của những đứa trẻ có được bộ đồ đẹp mặc khoe với bạn bè trong những ngày tết đến vậy.
+ Niềm vui khi có bộ đồ mới, người đầu tiên bé Em muốn chia sẻ là Bích – cô bạn thân: “Nó nghĩ và nó muốn chia sẻ với con Bích, bạn nó.”. Nhưng khi đến nhà Bích, trò chuyện với Bích về chuyện quần áo mới đi chơi tết thì: “Bé Em mất hứng hẳn, nó lựng khựng nửa muốn khoe, nửa muốn không.”. Trong cái cảm giác “mất hứng” ấy của bé Em có cả tình yêu, sự thương cảm, sẻ chia của cô bé đối với hoàn cảnh nghèo túng, thiếu thốn của gia đình Bích. Bởi, hơn ai hết, bé Em hiểu được gia đình Bích nghèo, đông anh em; mẹ làm lụng quanh năm vất vả thì việc sắm sửa cho con cái bộ đồ mới ngày tết đó là cả một điều khó khăn.
+ Dù rất thích chiếc váy mẹ tặng và rất muốn được trưng diện với bạn bè trong ngày tết nhưng bé Em lại không dùng đến chỉ vì nghĩ đến Bích - người bạn thân của mình. Đến ngày tết, cả hai tung tăng sánh bước vui vẻ bên nhau, cùng tươi cười đón chào năm mới, cùng nhau đến chúc tết cô giáo; trong lòng bé. Em chợt trào dâng cảm xúc; “Lúc đó con bé Em nghĩ thầm, mình mà mặc bộ đầm hồng, thế nào cũng mất vui. Bạn bè phải vậy chớ. Đứa mặc áo đẹp, đứa mặc áo xấu coi gì được, vậy sao coi là bạn thân.”. Cách ứng xử của bé Em thật văn hóa, rất đáng trân trọng.
=> Bé Em là một cố bé có tâm hồn trong sáng, trái tim nhân hậu, biết trân trọng tình bạn rất đáng ngợi ca.
- Truyện ngắn “Áo Tết” của nhà văn Nguyễn Ngọc Tư còn khiến người đọc cảm phục trước vẻ đẹp tâm hồn của bé Bích. Đó là một cô bé có tâm hồn trong sáng, giàu tình cảm và hiểu chuyện, biết giúp đỡ mẹ công việc nhà.
+ Bích còn là một đứa trẻ nhưng sinh ra trong gia đình nghèo: “Con Bích ở trong hẻm, nhà nó nghèo, má nó đi bán bắp nướng ngoài đầu hẻm, con bé Em thích con Bích vì nó hiền”. Bích sớm nhận thức được hoàn cảnh gia đình khốn khó nên thương mẹ, chia sẻ công việc gia đình với mẹ: “Con Bích đang ngồi nướng bắp thế cho má nó đi xách cặn cho heo.”.
+ Do gia đình không có điều kiện, lại có nhiều em nên bé Bích nhường quần áo mới cho các em vì vậy bé chỉ có duy nhất một bộ quần áo mới để mặc tết.
Từ nhỏ, bé Bích đã luôn mặc lại quần áo cũ của anh trai, ít khi được mặc một bộ quần áo mới dành cho riêng mình: “Nhà nó nghèo, sao bì được với nhà con bé Em. Hồi nhỏ nó chuyên mặc áo con trai của anh Hai nó để lại.”. Bé Em nhìn thấy được điều đó nhưng cũng không thể giúp gì được bạn. Nhưng bản thân Bích cũng không cảm thấy điều đó làm nó buồn, bởi gia đình bé Bích ai cũng vậy: “Áo nó thì chuyền cho mấy đứa em, tới con Út Hết là đồ đã cũ mèm, mỏng tang, kéo nhẹ cũng rách.”.
+ Dù sinh ra trong một gia đình nghèo, thế nhưng cách anh em Bích sống và chia sẻ với nhau thật đáng trân trọng. Điều đặc biệt là, tất cả anh em cô bé đều yêu thương nhau, hiểu chuyện nên: “Được cái mấy chị em nó biết thân, lo học chớ không so đo chuyện cũ mới,…”.
+ Đối với bé Em, Bích dành tình cảm chân thành và rất tôn trọng bạn. Bởi Bích cảm nhận được tình yêu thật lòng, sự quan tâm chu đáo của bé Em đối với mình. Ở bên bé Em, Bích cảm nhận được sự ấm áp yêu thương của tình bạn.
Bởi vậy, dù bé Em có mặc đồ đẹp, sang trọng hơn Bích thì: “Nhưng Bích lại nghĩ khác, bé Em thương bạn như vậy, tốt như vậy, có mặc áo gì Bích vẫn quý bé Em. Thiệt đó.”.
=> Bé Bích tuy còn nhỏ nhưng hiểu chuyện, trưởng thành trong suy nghĩ và cũng là một cố bé giàu nghị lực sống, biết trân quý tình bạn, rất đáng để chúng ta noi gương, học tập.
* Luận điểm 2: Để làm nổi bật được tình bạn đẹp của bé Em và bé Bích trong câu chuyện “Áo Tết”, nhà văn Nguyễn Ngọc Tư đã sử dụng những hình thức nghệ thuật đặc sắc.
- Cách kể chuyện tự nhiên, sử dụng ngôi kể thứ ba, giọng kể nhẹ nhàng nhưng sâu lắng, ấm áp tình người làm rung động trái tim người đọc.
- Cốt truyện đơn giản, xoay quanh những sự việc bình dị trong cuộc sống đời thường của những người bạn nhỏ nhưng có sức truyền thấm mạnh mẽ về giá trị của tình bạn.
- Tình huống truyện độc đáo, gợi nhiều liên tưởng, nghĩ suy cho người đọc về những đứa trẻ sinh ra trong gia đình nghèo phải chịu nhiều thiệt thòi so với bạn bè.
- Sử dụng ngôn ngữ đối thoại ngắn phù hợp với tính cách nhân vật và giúp người đọc cảm nhận được tâm hồn trong sáng, nhân hậu của những đứa trẻ.
- Đọc truyện, chúng ta bị lôi cuốn bởi cách sử dụng ngôn ngữ địa phương Nam Bộ rất dễ thương của nhà văn Nguyễn Ngọc Tư. Điều này cũng làm nên đặc trưng phong cách rất riêng của nhà văn.
- Nhan đề của truyện phù hợp với tâm lí trẻ thơ, gợi nhiều tò mò cho bạn đọc trẻ; góp phần thể hiện chủ đề của truyện: ca ngợi tình bạn đẹp.
3. Khẳng định ý nghĩa, giá trị của tác phẩm truyện.
- Với cách kể chuyện dung dị, chất văn nhẹ nhàng mà thấm đẫm dư vị đời sống thường nhật; cách cho nhân vật trò chuyện tâm tình để bộc lộ được vẻ đẹp tâm hồn của bé Em và bé Bích; nhà văn Nguyễn ngọc Tư đã truyền thấm vào trái tim, tâm hồn, suy nghĩ bạn đọc một bức thông điệp giàu giá trị nhân văn về tình bạn đẹp, đáng trân trọng ở mỗi người.
- Câu chuyện “Áo Tết” có dung lượng ngắn nhưng giàu ý nghĩa sâu xa, gợi nhắc ở mỗi chúng ta cách ứng xử đẹp với bạn bè.
Dàn ý 3:
1. Mở bài
Mở bài trực tiếp: Nguyễn Ngọc Tư là cây bút truyện ngắn nổi bật của văn học đương đại Việt Nam, với phong cách viết nhẹ nhàng, sâu sắc và giàu tính nhân văn. Truyện ngắn “Áo Tết” kể về tình bạn hồn nhiên giữa hai cô bé sống trong hai hoàn cảnh khác nhau. Qua câu chuyện nhỏ về chiếc áo Tết, tác phẩm thể hiện sâu sắc vẻ đẹp của tình người và sự cảm thông chân thành trong tình bạn. Tác phẩm được đánh giá là có những nét đặc sắc về chủ đề và nghệ thuật.
Mở bài gián tiếp: Nhà văn M. Gorki từng nói: “Văn học là nhân học” – văn học chân chính trước hết là tiếng nói vì con người, cho con người. Văn học sinh ra từ cuộc đời và trở về với cuộc đời, mang trong mình trách nhiệm phản ánh hiện thực, đồng thời khơi dậy nơi con người những xúc cảm cao đẹp. Với trái tim tinh tế và giọng văn giàu chất nhân văn, Nguyễn Ngọc Tư – cây bút quen thuộc của văn học Nam Bộ đương đại – đã mang đến những trang viết dung dị mà sâu sắc. Truyện ngắn “Áo Tết” là một trong những tác phẩm tiêu biểu của chị, kể lại câu chuyện hồn nhiên giữa hai cô bé trong dịp Tết nhưng lại gợi lên những suy ngẫm sâu xa về tình bạn, sự sẻ chia và lòng trắc ẩn. Tác phẩm được đánh giá là có những nét đặc sắc về chủ đề và nghệ thuật, góp phần làm nên phong cách riêng biệt của Nguyễn Ngọc Tư trên văn đàn hiện đại.
2. Thân bài
2.1 Phân tích- đánh giá chủ đề
Truyện ngắn “Áo Tết” của Nguyễn Ngọc Tư xoay quanh chủ đề tình bạn tuổi thơ và sự cảm thông giữa những đứa trẻ có hoàn cảnh sống khác biệt. Bé Em – cô bé sống trong một gia đình khá giả – háo hức khoe về những bộ đồ Tết mới, trong khi con Bích – cô bạn thân nhà nghèo – chỉ có một bộ quần áo duy nhất. Giữa sự đối lập về vật chất ấy, tình bạn của hai em vẫn hiện lên trong sáng và cảm động. Điều đáng trân trọng là dù còn nhỏ tuổi, nhưng các nhân vật đã biết quan tâm và đặt cảm xúc của bạn lên trên niềm vui cá nhân. Bé Em từ chỗ hăm hở khoe áo đầm mới, đã lặng lẽ chọn mặc chiếc áo đơn giản hơn khi đi thăm cô giáo cùng Bích, chỉ vì “mặc đồ đẹp quá thì mất vui”. Con Bích thì luôn giữ sự khiêm nhường, không tủi thân, không ganh tị, mà còn càng thêm quý bạn. Qua câu chuyện nhỏ ấy, Nguyễn Ngọc Tư thể hiện tư tưởng và tình cảm đầy nhân văn: sự đồng cảm sâu sắc với những con người nhỏ bé trong đời sống thường ngày, sự trân trọng vẻ đẹp của tình bạn hồn nhiên, chân thành. Dưới ngòi bút nhẹ nhàng nhưng sâu sắc, nhà văn gửi gắm niềm tin vào tâm hồn trẻ thơ – nơi những giá trị tốt đẹp như sự sẻ chia, thấu hiểu vẫn luôn hiện hữu.
Chủ đề tình bạn tuổi thơ là một chủ đề quen thuộc trong văn học, nhưng điểm đặc sắc của “Áo Tết” nằm ở chỗ: tác giả đã khai thác nó từ một chi tiết rất quen thuộc trong đời sống – chuyện sắm đồ Tết – để từ đó mở ra một thế giới nội tâm tinh tế và đáng yêu. Chiếc áo Tết trong truyện không chỉ là món đồ vật chất, mà trở thành biểu tượng của sự đồng cảm và lòng tốt. Chính điều đó đã giúp câu chuyện nhỏ bé trở nên có sức gợi lớn lao, khiến người đọc phải suy nghĩ về cách sống tử tế trong một xã hội còn nhiều khoảng cách.
2.2 Phân tích - đánh giá nghệ thuật
Le-o-nop từng khẳng định “Mỗi tác phẩm là một sự phát minh về hình thức và là một sự khám phá về nội dung”. Truyện ngắn “Áo Tết” của Nguyễn Ngọc Tư để lại ấn tượng sâu đậm không chỉ bởi nội dung nhân văn mà còn bởi nghệ thuật kể chuyện tinh tế và gần gũi. Tác phẩm sử dụng ngôi kể thứ ba, nhưng điểm nhìn trần thuật lại được đặt chủ yếu vào nhân vật bé Em – một cô bé sống trong gia đình khá giả. Nhờ đó, người đọc có thể dễ dàng theo dõi dòng tâm trạng của nhân vật chính: từ sự hồn nhiên, háo hức với chiếc áo đầm mới cho đến sự trăn trở, thay đổi sau khi nhận ra hoàn cảnh của bạn mình. Cách lựa chọn điểm nhìn này giúp câu chuyện trở nên chân thực, sinh động và lôi cuốn hơn, bởi nó mang đến cảm xúc của người trong cuộc, đặc biệt là khi đặt trong thế giới trẻ thơ đầy nhạy cảm.
Một trong những thành công nổi bật của truyện là tình huống truyện tâm lí – nhận thức được xây dựng tự nhiên mà sâu sắc. Không có xung đột gay gắt, không có cao trào kịch tính, nhưng những chi tiết như ánh mắt buồn của Bích, sự chần chừ của bé Em khi khoe áo hay quyết định không mặc chiếc đầm đẹp nhất lại đủ sức gợi mở một sự thay đổi trong nhận thức. Bé Em, từ chỗ vô tư khoe chiếc áo đầm, đã dần trưởng thành hơn trong suy nghĩ, biết cảm thông và chia sẻ.
Bên cạnh đó, nghệ thuật xây dựng nhân vật của Nguyễn Ngọc Tư cũng rất ấn tượng. Bé Em hiện lên là một cô bé ngây thơ, có phần vô tư nhưng không vô tâm; còn Bích là cô bé ngoan ngoãn, giàu lòng tự trọng và biết nhường nhịn em. Những nét tính cách ấy không được miêu tả trực tiếp, mà được thể hiện qua ngôn ngữ, hành động, cử chỉ thường ngày: lời thoại gần gũi, chân thực; hành động trở trái bắp, ánh mắt nhìn bạn, câu nói rủ nhau mặc đồ mới đi chơi,… tất cả đều góp phần thể hiện tâm lý nhân vật một cách tự nhiên, tinh tế.
Giọng kể và lời kể trong truyện cũng là một điểm đáng chú ý. Giọng văn nhẹ nhàng, dung dị, đậm chất Nam Bộ, kết hợp giữa kể và tả giúp tạo nên không khí gần gũi, ấm áp. Những lời thoại mang đậm khẩu ngữ của trẻ em nông thôn như “mầy sướng rồi” hay “bữa mùng hai mầy mặc bộ đó đi nhà cô hen?” không chỉ làm sống động không gian truyện mà còn thể hiện rõ nét tính cách từng nhân vật.
Áo Tết không chỉ là một câu chuyện giản dị về hai đứa trẻ với những bộ áo ngày Tết, mà còn là một tác phẩm giàu giá trị nhân văn. Qua câu chuyện, nhà văn Nguyễn Ngọc Tư đã khơi dậy trong lòng người đọc những cảm xúc tinh tế về tình bạn, sự đồng cảm và lòng nhân hậu. Chủ đề tuy quen thuộc nhưng được thể hiện bằng lối kể gần gũi, nghệ thuật xây dựng nhân vật chân thật và những tình huống đời thường mà đầy sức nặng, khiến tác phẩm trở nên sâu sắc và giàu ý nghĩa.
3. Kết bài:
Kết bài trực tiếp: Truyện ngắn “Áo Tết” của Nguyễn Ngọc Tư là một câu chuyện nhỏ nhưng chứa đựng giá trị nhân văn sâu sắc. Qua hình ảnh chiếc áo Tết và tình bạn hồn nhiên giữa bé Em và con Bích, nhà văn đã khắc họa thành công vẻ đẹp của sự cảm thông, sẻ chia và lòng nhân hậu trong tâm hồn trẻ thơ. Với lối kể chuyện giản dị, giọng văn nhẹ nhàng, đậm chất Nam Bộ cùng nghệ thuật xây dựng nhân vật tinh tế, tác phẩm không chỉ mang đến cho người đọc những rung cảm trong trẻo mà còn gợi nhắc mỗi chúng ta về cách sống tử tế, biết nghĩ cho người khác trong cuộc đời.
Kết bài mở rộng: Khép lại truyện ngắn “Áo Tết”, người đọc không chỉ nhớ đến hình ảnh chiếc áo ngày xuân, mà còn lắng đọng mãi cảm xúc về một tình bạn trong veo, chân thành giữa hai cô bé thơ ngây. Bằng ngòi bút dung dị mà sâu sắc, Nguyễn Ngọc Tư đã cho thấy rằng trong cuộc sống còn nhiều thiếu thốn và chênh lệch, điều làm con người xích lại gần nhau không phải là vật chất, mà chính là sự thấu hiểu và yêu thương. “Áo Tết” vì thế không chỉ là câu chuyện của tuổi thơ, mà còn là lời nhắn nhủ nhẹ nhàng dành cho mỗi chúng ta: hãy biết sống nhân ái, trân trọng tình người để mùa xuân trong lòng luôn trọn vẹn và ấm áp.
Viết bài văn nghị luận phân tích, đánh giá truyện ngắn "Áo Tết" của Nguyễn Ngọc Tư - mẫu 1
Giữa muôn vàn mảnh đất phồn hoa đô hội, ta chỉ chọn một nơi để trở về, để nương náu và để tìm chút tình yêu trong tâm hồn, đó là quê hương. Giữa hàng vạn đóa hoa rạng rỡ đang đua mình trước ánh bình minh, ta cũng chỉ có một loài hoa trong lòng. Cuộc sống cũng vậy, luôn khiến người ta phải chọn đích đến cuối cùng cũng như văn chương luôn cần tìm đến cái đích duy nhất – hướng đến cái thiện. Thấu hiểu điều đó, nhà thơ Tố Hữu đã từng cho rằng: “cuộc bể dâu mà con người nhìn thấy trong văn thơ dân tộc là máu trong trái tim của người nghệ sĩ”. Và đến với những dòng văn độc đáo "Áo tết" của Nguyễn Ngọc Tư, ta cũng tìm thấy chân lý của cái thiện, của cái đẹp luôn hiện hữu trong cuộc sống.
Tác giả Nguyễn Ngọc Tư là một nhà văn mộc mạc, bình dị của thôn quê Nam Bộ. Những tác phẩm của chị luôn thu hút nhiều độc giả bởi lối kể chuyện đậm màu sắc phương Nam, đồng thời, thể hiện cái nhìn sâu sắc và bao dung với số phận con người. Một trong những sáng tác tiêu biểu của Nguyễn Ngọc Tư không thể không kể tới truyện ngắn "Áo tết". Tác phẩm được đánh giá cao bởi những giá trị ý nghĩa được gửi gắm trong đó. Đó là câu chuyện có ý nghĩa về tình người trong cuộc sống, là bài học quý giá về cách hành xử.
Truyện xoay quanh câu chuyện chiếc áo tết của hai đứa bé đó là bé Em và bé Bích. Hai em là bạn học cùng lớp lại chơi thân với nhau, nhưng bé Em có điều kiện gia đình khá giả hơn nên Em được mẹ may cho bốn bộ áo chơi tết. Còn trong khi đó gia đình bé Bích rất nghèo lại đông anh em nên chỉ được mẹ may cho một bộ để mặc cho bốn ngày. Thế rồi, ngày đi chúc tết nhà cô giáo, để bạn không cảm thấy tủi thân, bé Em đã cố tình mặc bộ đồ hơi giống Bích, cổ trun có in hình mèo bự. Hiểu được tấm lòng của bé Em, Bích thêm yêu quý bạn của mình. Không những thế hai em còn được cô khen lớn nhanh, xinh xắn. Và chắc hẳn trong lòng cả bé Em và bé Bích đều hạnh phúc lắm khi có người bạn luôn nghĩ cho nhau.
Thông qua câu chuyện về chiếc áo tết và cách hành xử của nhân vật bé Em, tình cảm bé Em dành cho bé Bích quả thực là một tình cảm đáng trân trọng. Đó là tình cảm trong sáng, vô tư, hồn nhiên của trẻ thơ. Bé Em làm vậy vì biết suy nghĩ cho bạn, biết thấu hiểu hoàn cảnh của bạn mà sẻ chia. Tuy em biết rằng bản thân mình chẳng thể giúp bạn mình cải thiện cuộc sống nhưng em biết cách giúp bạn không phải cảm thấy tự ti và thua thiệt với mọi người xung quanh. Dù tuổi còn nhỏ nhưng suy nghĩ của bé Em lại thật lớn, hiếm có đứa trẻ nào có thể gạt đi sở thích mặc đồ đẹp vào dịp lễ tết, được diện những bộ đồ lấp lánh nhất nhưng vì bạn, bé Em đã làm được. Tôi thật khâm phục suy nghĩ rất “trưởng thành” của cô em nhỏ này. Em đã cư xử với bạn một cách văn minh, chơi với nhau bằng tất cả sự yêu thương chân thành và yêu thương. Không những suy nghĩ hiểu chuyện của bé Em mà tình bạn của những đứa trẻ ấy cũng thật đáng để chúng ta phải suy ngẫm.
Truyện như ca ngợi tình bạn chân thành giữa bé Em và Bích, ca ngợi tấm lòng nhạy cảm, tinh tế của bé Em đối với người bạn của mình. Hai em tuy còn nhỏ nhưng đã là những người tinh tế, bé Em thì nghĩ đến hoàn cảnh của bạn mà không khoe chuyện áo mới, “mình mà mặc bộ đầm hồng, thế nào cũng mất vui. Bạn bè phải vậy chớ. Đứa mặc áo đẹp, đứa mặc áo xấu coi gì được, vậy sao coi là bạn thân”. Còn bé Bích vì quan tâm đến bạn, muốn bạn có cơ hội để được khoe áo mới của mình nên vẫn hỏi han bạn. Bích luôn biết tấm lòng của bé Em nên chính Bích cũng nghĩ nếu bé Em mặc đồ đẹp đi chăng nữa, Bích vẫn sẽ yêu quý bạn của mình. Tuy Nguyễn Ngọc Tư viết về tình bạn hồn nhiên của hai đứa trẻ nhưng lại là bài học thấm thía cho tình bạn của tất cả mọi người. Dù mối quan hệ nào cũng vậy, cũng phải đối xử với nhau một cách chân thành, thấu hiểu và yêu thương thì mối quan hệ đó mới có thể bền chặt, chiến thắng thời gian!
Không dừng lại ở đó, "Áo tết" được nhà văn Nguyễn Ngọc Tư kể lại theo ngôi kể thứ ba, việc sử dụng ngôi kể này giúp người kể chuyện dễ dàng thâm nhập vào bên trong tâm hồn của nhân vật để khám phá, người kể chuyện cũng không bị giới hạn bởi không gian và thời gian, việc kể dễ dàng hơn. Câu chuyện không chỉ sâu sắc về mặt chủ đề và chứa đựng nhiều bài học cuộc sống về cách ứng xử vô cùng thấm thía, có giá trị. Nhà văn đã thành công trong việc xây dựng nhân vật độc đáo đặc biệt là hình tượng nhân vật bé Em - một cô bé nhạy cảm và tinh tế! Hơn hết, câu chuyện giúp ta hiểu cách đối xử trong tình bạn, muốn người khác đối xử tốt với mình thì chính mình cũng phải đối xử thật tốt với họ. Cho đi để nhận lại, đó là quy luật hết sức hiển nhiên, chỉ cần ta đem tấm lòng chân thành đối đã, lấy xự tinh tế mà ứng xử, ta sẽ xây dựng được mối quan hệ bền chặt và tốt đẹp nhất.
Có những tác phẩm đọc nhiều lần ta không thể nhớ nhưng lại có những tác phẩm đọc một lần ta không thể nào quên. Từng dòng ngôn từ của áng văn Nguyễn Ngọc Tư như mang theo xúc cảm mà vun đắp, thẩm thấu tâm hồn của độc giả. Và phải chăng, bụi thời gian cũng sẽ không thể xóa nhòa đi những giá trị trân quý mà tác phẩm “Áo tết” đã để lại.
Viết bài văn nghị luận phân tích, đánh giá truyện ngắn "Áo Tết" của Nguyễn Ngọc Tư - mẫu 2
Đã từng có một câu nói nhận định về văn học nổi tiếng rằng: “Mỗi một tác phẩm văn học là một thứ ánh sáng riêng rọi chiếu vào tâm hồn con người”. Đúng vậy, mỗi tác phẩm văn học là một lời đề nghị về lẽ sống. Văn học cũng giống như cuộc sống, nó phảm ánh muôn vàn những sự việc, vấn đề ngoài kia. Chúng rọi vào bên trong chúng ta một ánh sáng riêng bằng chiều sâu tư tưởng của tác giả. Còn đối với nhà văn nữ Nguyễn Ngọc Tư, bà là một tác giả xuất sắc trong nền văn học Việt Nam. Truyện của bà thường kahi thác và được lấy cảm hứng từ những tình tiết giản dị trong cuộc sống, tiêu biểu là tác phẩm “Áo Tết”. Qua đó, nhà văn muốn ca ngợi một tình bạn hồn nhiên, ngây thơ và còn là cách ứng xử tinh tế của con người trong cuộc sống.
Bằng giọng văn dân dã mộc mạc trong tác phẩm truyện ngắn của mình, tác giả Nguyễn Ngọc Tư đã thành công xây dựng cốt truyện “Áo Tết” với những tình tiết rất đơn giản nhưng để lại những ấn tượng vô cùng sâu sắc trong lòng người đọc. Câu chuyện xoay quanh hai nhân vật chính đó là bé Em và Bích – một đôi bạn thân thiết với nhau. Trong tác phẩm, nhân vật bé Em hiện lên trong hình ảnh của một đứa trẻ có hoàn cảnh gia đình khá giả nhưng bạn thân của nó – bé Bích lại có một gia cảnh hoàn toàn trái ngược, nhà nghèo lại còn đông anh em nên kinh tế khá hạn hẹp. Truyện được bắt nguồn từ một tình huống rất nhỏ và bình thường trong cuộc sống thường ngày: khi được mua cho những bộ quần áo mới diện mặc ngày Tết, bé Em rất vui sướng nên muốn khoe áo với bạn Bích của mình. Nó có tận những bốn bộ quần áo mới, đặc biệt nhất phải kể tới cái áo đầm màu hồng thắt nơ bâu viền kim tuyến nó thích nhất. Nó muốn khoe với Bích nhưng chỉ vì thấy Bích có duy nhất một bộ quần áo để mặc Tết thì nó lại ngập ngừng, không muốn chia sẻ với bạn nữa. Nó chỉ dám hỏi gièm bạn thôi vì sợ bạn sẽ buồn và tủi thân. Thế nhưng tới cuối câu chuyện, tình huống kết thúc và khép lại bằng một hình ảnh cả hai đứa bé Em và Bích đi chơi Tết nhà cô giáo trong hai bộ đồ tương xứng với nhau. Đó là một chi tiết vô vùng ý nghĩa bởi thay vì chiếc đầm hồng lấp lánh mà Bé Em vô cùng yêu thích nhưng nó lại quyết định mặc một chiếc áo thun giống Bích.
Ấn tượng đầu tiên trong tác phẩm trước hết là ở nhan đề của câu chuyện mang tên “Áo Tết”. Khi đọc nhan đề, độc giả sẽ có thể tưởng tượng ngay ra những bộ quần áo được mặc vào dịp Tết như áo dài, áo yếm hay cả những bộ váy tuyệt đẹp sẽ được tác giả miêu tả trong tác phẩm của mình. Tưởng chừng đó sẽ là một bộ đồ diện Tết được nhà văn khắc họa qua bức tranh đầy màu sắc với từng mảnh vải, cái nơ hay họa tiết của nó. Nhưng thực tế, đó chính là từ khóa để bắt nguồn cho cảm hứng sáng tác của tác giả. Nguyễn Ngọc Tư muốn lấy chính khung cảnh hồn nhiên của hai đứa trẻ con chơi thân với nhau háo hức mong chờ ngày Tết để diện những chiếc áo mới mà mẹ mua. “Áo Tết” cũng chính là hình ảnh trung tâm xuyên suốt tác phẩm, đầu mối của truyện và làm tỏa sáng ý nghĩa của cả câu chuyện. Tác giả đã khai thác được trọn vẹn thông điệp và giá trị nhân văn sâu sắc của mình qua hai nhân vật chính – bé Em và bé Bích. Tuy được xây dựng trong hai hoàn cảnh khác nhau nhưng hai đứa trẻ con ấy lại chơi rất thân với nhau, đi học ngồi kế nhau từ lớp một tới lớp năm. Là một đứa trẻ được sinh ra trong hoàn cảnh gia đình khá giả, thế nhưng không vì vậy mà bé Em có sự phân biệt đối xử giàu nghèo với bạn Bích. Nhân vật bé Em là một người bạn rất tốt, giàu tình yêu thương, biết đồng cảm, chia sẻ với bạn bè và đặc biệt là ở cái độ tuổi còn trẻ con, ngây thơ, hồn nhiên như vậy mà em lại có một cách ứng xử vô cùng tinh tế với người bạn thân của mình như vậy. Khi thấy Bích đang ngồi nướng bắp thế cho má đi xách cặn cho heo, bé Em muốn khoe chiếc đầm hồng mà nó thích với Bích nhưng sợ bạn tủi thân nên nó chỉ hỏi gièm. Và khi nghe được Bích nói rằng nó chỉ được may đúng một bộ đồ, bé Em trơn mắt ngạc nhiên và rồi lại không định khoe nữa, chỉ sợ cảm xúc của Bích sẽ buồn. Và tình tiết quan trọng nhất bộc lộ lên toàn bộ tính cách của nhân vật bé Em, đó chính là tình huống kết thúc câu chuyện, then chốt cho chủ đề tư tưởng của tác phẩm. Bé em đã quyết định mặc chiếc áo thun có in hình một con mèo bự cho giống chiếc áo trắng bâu sen mà Bích mặc. Chính chi tiết nhỏ và lời nói của bé em: “Bạn bè phải vậy chớ. Đứa mặc áo đẹp, đứa mặc áo xấu coi gì được, vậy sao coi là bạn thân.” đã thể hiện lên sự tinh tế trong hành động và cách ứng xử của bé Em. Ở cái độ tuổi còn non nớt như vậy mà bé Em đã rất hiểu chuyện và biết nghĩ cho cảm xúc của người bạn mình như vậy, quả thật là một phẩm chất quý báu đáng khen ngợi và học tập. Bên cạnh đó, nhân vật Bích cũng hiện lên là một đứa trẻ rất ngoan ngoãn và nghe lời. Nó cũng còn là một người bạn rất tốt chân thành, quý mến bạn của mình, không có sự ghen tị với gia cảnh của bạn mà lợi dụng. Bích đã nhường lại cơ hội may áo Tết cho hai đứa em của mình. Vì biết mình là chị lớn nên cũng không so đo với em, luôn nhường nhịn em. Hồi nhỏ nó chuyên mặc áo con trai của anh hai để lại. Áo của nó thì chuyền cho mấy đứa em, tới con Út Hết là đồ đã cũ mèm, mỏng tan, kéo nhẹ thôi cũng rách. Dù nhà nghèo nhưng được cái mấy chị em nó biết thân lo học chứ không lo nghĩ chuyện cũ mới. Qua đó, độc giả có thể cảm nhận được rằng Bích là một người con hiếu thảo, biết nhường nhịn với anh em trong gia đình và rất hiểu chuyện. Khi thấy bé Em muốn chia sẻ niềm vui vì được mua cái áo mới với mình, Bích cũng rất vui vẻ và hoan hỉ đón nhận mà không ghen tị hay ganh đua với bạn. Thông qua hai nhân vật bé Em và Bích, tác giả đã thành công chứng minh cho câu nói: “Áo cũ nhưng tâm hồn luôn mới.” để thể hiện được vẻ đẹp tâm hồn của hai đứa trẻ hồn nhiên, ngây thơ và một tình bạn vô cùng đẹp đẽ. Không những thế qua hai nhân vật, nhà văn còn muốn gửi gắm một thông điệp về cách ứng xử tinh tế trong cuộc sống của con người.
Với nội dung như vậy tác phẩm Áo Tết đã thể hiện tình yêu thương, đồng cảm, sự sẻ chia của những đứa trẻ nhỏ. Còn rất nhỏ nhưng chúng đã biết cư xử với nhau một cách văn minh, biết quên đi niềm vui của bản thân để không làm người khác buồn, chúng đã cư xử với nhau đúng với nghĩa của tình bạn, đó là không phân biệt giàu nghèo, giai cấp, chơi với nhau bằng tất cả tình cảm yêu thương, chân thành. Tình bạn của những đứa trẻ thật đáng để mỗi người chúng ta tự suy ngẫm.
Không chỉ để lại những bài học nhân văn sâu sắc về cách sống và một tình bạn đẹp, tác phẩm còn để lại những ấn tượng trong lòng độc giả với những nét nghệ thuật xây dựng câu chuyện tài tình của tác giả. Với ngôi kể chuyện thứ ba, nhà văn Nguyễn Ngọc Tư sử dụng ngòi bút tài hoa của bản thân phác họa nên bức tranh theo chiều sâu không gian, thời gian đồng thời dễ dàng thâm nhập vào bên trong ngõ ngách dòng cảm xúc, tâm tư nhỏ bé, tâm hồn của hai đứa trẻ để khám phá và cảm nhận hơn. Ngôn ngữ kể trong sáng, mộc mạc, đậm màu sắc Nam Bộ. Có đôi lúc người kể chuyện như đã hoá thân thành nhân vật Bé Em để nói hộ những suy tư, tình cảm của cô bé này. Đối với một số tác phẩm, thường đem lại dấu ấn cho người đọc bởi những tình tiết gay cấn, ly kì nhưng với nhà văn đề bạt sự bình dị và gần gũi cuộc sống con người. Tác phẩm không sử dụng tình tiết lôi cuốn, gay cấn hay ly kỳ, nó vẫn giữ được chất đặc trưng của văn Nguyễn Ngọc Tư. Đó là khai thác từ những chất liệu rất đời thường của cuộc sống để gửi gắm thông điệp, ý đồ nghệ thuật. Chi tiết áo Tết vốn rất gần gũi, quen thuộc đi vào trong tác phẩm trở thành một hình ảnh ẩn dụ để soi chiếu tính cách của các nhân vật. Với ý đồ nghệ thuật xây dựng nên một tình huống rất đỗi quen thuộc trong đời sống hằng ngày và sự khám phá, phân tích tâm lý, cảm xúc về mối quan hệ giữa bạn bè thì tác phẩm “Áo Tết “ chảy trôi như những dòng sông êm dịu, bình yên song lại chứa đựng những chiếc thuyền thông điệp gửi đến bạn đọc thông qua từng hành động, lời nói để từ đó mà chúng ta tìm ra được cách hành xử sao cho đúng mực nhất, giữ gìn được tình bạn vĩnh cửu bền chặt. Nhờ chiếc áo tết người đọc đồng cảm hơn với hoàn cảnh nghèo nàn của gia đình cái Bích, thương em hơn vì sự hy sinh của em cho đàn em nhỏ của mình. Nhờ chiếc áo Tết mà Bé Em đã thể hiện được phẩm chất tốt đẹp của mình, biết yêu thương và san sẻ những khó khăn với bạn, hy sinh vì bạn.
Có thể nói văn bản “Áo Tết” của Nguyễn Ngọc Tư là một truyện ngắn xuất sắc cho thấy cái nhìn ấm áp và nhân hậu của nhà văn về cuộc sống. Thông qua trang văn người đọc khâm phục cái tâm và đặc biệt là cái tài của nhà văn khi đã có sự khám phá và phân tích tâm lý nhân vật trẻ em rất đặc sắc.
Xem thêm những bài văn mẫu đạt điểm cao của học sinh trên cả nước hay khác:
Viết đoạn văn trình bày cảm xúc của em sau khi đọc bài thơ “Bầu trời trong quả trứng” (Xuân Quỳnh)
Kể lại câu chuyện “Cậu bé thông minh” dưới đây bằng lời của em
Tủ sách VIETJACK luyện thi vào 10 cho 2k11 (2026):
Đã có app VietJack trên điện thoại, giải bài tập SGK, SBT Soạn văn, Văn mẫu, Thi online, Bài giảng....miễn phí. Tải ngay ứng dụng trên Android và iOS.
Theo dõi chúng tôi miễn phí trên mạng xã hội facebook và youtube:Nếu thấy hay, hãy động viên và chia sẻ nhé! Các bình luận không phù hợp với nội quy bình luận trang web sẽ bị cấm bình luận vĩnh viễn.
- Đề thi lớp 1 (các môn học)
- Đề thi lớp 2 (các môn học)
- Đề thi lớp 3 (các môn học)
- Đề thi lớp 4 (các môn học)
- Đề thi lớp 5 (các môn học)
- Đề thi lớp 6 (các môn học)
- Đề thi lớp 7 (các môn học)
- Đề thi lớp 8 (các môn học)
- Đề thi lớp 9 (các môn học)
- Đề thi lớp 10 (các môn học)
- Đề thi lớp 11 (các môn học)
- Đề thi lớp 12 (các môn học)
- Giáo án lớp 1 (các môn học)
- Giáo án lớp 2 (các môn học)
- Giáo án lớp 3 (các môn học)
- Giáo án lớp 4 (các môn học)
- Giáo án lớp 5 (các môn học)
- Giáo án lớp 6 (các môn học)
- Giáo án lớp 7 (các môn học)
- Giáo án lớp 8 (các môn học)
- Giáo án lớp 9 (các môn học)
- Giáo án lớp 10 (các môn học)
- Giáo án lớp 11 (các môn học)
- Giáo án lớp 12 (các môn học)


Giải bài tập SGK & SBT
Tài liệu giáo viên
Sách
Khóa học
Thi online
Hỏi đáp

