(Siêu ngắn) Soạn bài Tác gia Hồ Chí Minh - Kết nối tri thức

Bài viết soạn bài Tác gia Hồ Chí Minh trang 6 → trang 12 siêu ngắn gọn sách Ngữ văn 12 Kết nối tri thức giúp học sinh lớp 12 dễ dàng soạn văn 12.

(Siêu ngắn) Soạn bài Tác gia Hồ Chí Minh - Kết nối tri thức

A/ HƯỚNG DẪN SOẠN VĂN BẢN TÁC GIA HỒ CHÍ MINH

* Trước khi đọc

Câu hỏi 1 (trang 6 sgk Ngữ văn 12 Tập 2) Bạn từng biết những sáng tác văn học nghệ thuật nào về lãnh tụ Hồ Chí Minh? Hãy chia sẻ cảm nghĩ của bạn về những sáng tác ấy.

Trả lời:

Một số sáng tác văn học của chủ tịch Hồ Chí Minh:

- Thơ: Tập nhật kí trong tù.

- Truyện kí: Những trò lố hay là Va-ren và Phan Bội Châu.

- Văn bản nghị luận: Thuế máu, Tinh thần yêu nước của nhân dân ta,...

Những sáng tác của chủ tịch Hồ Chí Minh rất đa dạng về thể loại và giàu giá trị tư tưởng, nghệ thuật.

Câu 2 (trang 6 sgk Ngữ văn 12 Tập 2) Kể tên các tác phẩm của tác gia Hồ Chí Minh mà bạn đã được học ở cấp Tiểu học và Trung học cơ sở.

Trả lời:

- Một số tác phẩm đã được học: Vọng nguyệt; Nguyên tiêu; Mộ; Tuyên ngôn độc lập;...

* Đọc văn bản

Gợi ý trả lời câu hỏi trong bài đọc:

1. Chú ý những sự kiện nổi bật, quan trọng trong cuộc đời hoạt động cách mạng của tác gia Hồ Chí Minh.

Trả lời:

- 1911: Nguyễn Tất Thành ra đi tìm đường cứu nước.

- 1919: Gửi Yêu sách của nhân dân An Nam tới Hội nghị Véc-xai.

- 1920: Tham gia thành lập Đảng Cộng sản Pháp.

- 1930: Chủ trì Hội nghị hợp nhất, thành lập Đảng Cộng sản Việt Nam.

- 1941: Về nước, trực tiếp lãnh đạo cách mạng, thành lập Mặt trận Việt Minh.

- 1945: Đọc Tuyên ngôn Độc lập, khai sinh nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa.

2. Vai trò lãnh tụ cách mạng Việt Nam của Hồ Chí Minh được khẳng định dựa trên cơ sở nào?

Trả lời:

Dựa trên quá trình hoạt động cách mạng lâu dài, trực tiếp chuẩn bị về tư tưởng, tổ chức cho cách mạng; sáng lập Đảng Cộng sản Việt Nam, lãnh đạo Cách mạng tháng Tám thành công và dẫn dắt nhân dân giành độc lập, xây dựng đất nước.

3. Liên hệ đến những đánh giá khái quát về Hồ Chí Minh mà bạn đã từng biết.

Trả lời:

- Hồ Chí Minh là nhà yêu nước và nhà cách mạng vĩ đại của dân tộc Việt Nam.

- Hồ Chí Minh có uy tín quốc tế rất cao, thường được đánh giá là một trong những nhà cách mạng hay chính khách tạo nên nhiều ảnh hưởng nhất trên thế giới trong thế kì XX.

- Hồ Chí Minh là Anh hùng giải phóng dân tộc Việt Nam, nhà văn hóa lớn.

4. Quan điểm sáng tác của Hồ Chí Minh có những điểm gì nổi bật?

Trả lời:

- Quan điểm sáng tác được thể hiện tập trung, nhất quán trong nhiều bài phát biểu, nói chuyện và trong các tác phẩm văn, thơ cụ thể.

5. Cơ sở hình thành quan điểm sáng tác của Hồ Chí Minh là gì?

Trả lời:

- Cơ sở hình thành quan điểm sáng tác: thực tiễn hoạt động cách mạng, từ nhận thức sâu sắc vai trò của văn học – nghệ thuật trong đấu tranh giải phóng dân tộc, và từ mục tiêu phục vụ quần chúng lao động, coi văn học là vũ khí tinh thần gắn chặt với chính trị và cách mạng.

6. Liên hệ đến những tác phẩm chính luận của Hồ Chí Minh đã được học hoặc đã đọc.

Trả lời:

- Tác phẩm: Bản án chế độ thực dân Pháp; Tuyên ngôn độc lập; Lời kêu gọi toàn quốc kháng chiến; Không có gì quý hơn độc lập, tự do; Di chúc;...

7. Truyện, kí của Hồ Chí Minh chủ yếu được viết trong những khoảng thời gian nào?

Trả lời:

- Khoảng thời gian từ năm 1911 - 1969

8. Liên hệ đến những bài thơ của Hồ Chí Minh đã được học hoặc đã đọc.

Trả lời:

- Tập nhật kí trong tù: Vọng nguyệt, Nguyên tiêu, Mộ.

9. Chú ý nguyên nhân dẫn đến sự đa dạng về cấu trúc, ngôn ngữ và giọng điệu trong các tác phẩm ngôn từ của Hồ Chí Minh.

Trả lời:

- Nguyên nhân: viết về nhiều vấn đề, đối tượng khác nhau và hướng đến những lớp độc giả khác nhau.

10. Giữa hai mảng truyện, kí của Hồ Chí Minh có sự khác nhau như thế nào?

Trả lời:

Đặc điểm	Truyện	Kí
Đề tài	Hư cấu	Thực tế
Cấu trúc	Chặt chẽ	Linh hoạt
Ngôn ngữ	Biện pháp tu từ	Giản dị, mộc mạc
Giọng điệu	Linh hoạt	Chân thực
Giá trị	Hiện thực, nhân đạo, tư tưởng	Tư liệu, lịch sử, nhân đạo

11. Bạn liên hệ đến những bài thơ đã học, đã đọc nào có thể chứng tỏ sự đa dạng trong phong cách thơ Hồ Chí Minh?

Trả lời:

- “Ngắm trăng”, “Cảnh khuya”: cho thấy tâm hồn nghệ sĩ tinh tế, yêu thiên nhiên, phong thái ung dung dù trong hoàn cảnh tù đày, chiến tranh.

- “Đi đường”, “Giải đi sớm” (Nhật kí trong tù): thể hiện tinh thần thép, ý chí cách mạng kiên cường, triết lí sống sâu sắc.

- “Tức cảnh Pác Bó”: phong cách giản dị, hóm hỉnh, lạc quan, toát lên khí phách của người chiến sĩ.

* Sau khi đọc

Gợi ý trả lời câu hỏi sau khi đọc:

Câu 1 (trang 12 sgk Ngữ văn 12 Tập 2) Những tri thức về tiểu sử Hồ Chí Minh trong văn bản đã đem lại cho bạn cảm xúc, suy nghĩ gì?

Trả lời:

- Những tri thức về tiểu sử Hồ Chí Minh trong văn bản đem lại cho em niềm xúc động và lòng kính phục sâu sắc.

- Những hiểu biết ấy cũng khiến em suy nghĩ về trách nhiệm của bản thân hôm nay: cần sống có lí tưởng, biết trân trọng độc lập, tự do và nỗ lực học tập để góp phần xây dựng đất nước.

Câu 2 (trang 12 sgk Ngữ văn 12 Tập 2) Bạn hiểu như thế nào về sự thống nhất giữa sự nghiệp cách mạng và sự nghiệp văn học ở tác gia Hồ Chí Minh.

Trả lời:

- Sự nghiệp cách mạng và sự nghiệp văn học của Hồ Chí Minh không tách rời nhau. Hồ Chí Minh sáng tác văn học để phục vụ cho hoạt động cách mạng.

- Sự nghiệp cách mạng của Hồ Chí Minh rất vĩ đại và do vậy, sự nghiệp văn học cũng đạt được một tầm vóc tương xứng, xét từ đặc điểm loại hình của nó.

- Cuộc đời hoạt động cách mạng phong phú của Hồ Chí Minh đã cung cấp chất liệu dồi dào cho những sáng tác của Người, khiến những sáng tác đó cũng có được sự đa dạng và sức hấp dẫn đặc biệt.

Câu 3 (trang 12 sgk Ngữ văn 12 Tập 2) Khi nêu công khai quan điểm sáng tác của mình, Hồ Chí Minh muốn hướng tới điều gì? Dựa trên sự suy luận và những kiến thức đã học, hãy cho biết quan điểm sáng tác của Hồ Chí Minh đã có tác động như thế nào đến xu hướng phát triển của nền văn học cách mạng Việt Nam 

Trả lời:

- Khi nêu công khai quan điểm sáng tác của mình, Hồ Chí Minh muốn hướng tới: việc xây dựng một nền văn học, nghệ thuật mới phục vụ quần chúng lao động và sự nghiệp cách mạng.

- Quan điểm sáng tác của Hồ Chí Minh vừa làm rõ bản chất cách mạng của tác phẩm, vừa định hướng cho nền văn học phục vụ xã hội mới; đồng thời trở thành nền tảng tư tưởng chung của văn nghệ cách mạng.

Câu 4 (trang 12 sgk Ngữ văn 12 Tập 2) Vì sao có thể nói Hồ Chí Minh đã để lại cho hậu thế một di sản văn học lớn? Trong di sản văn học đó, bộ phận nào chiếm ưu thế về khối lượng? Điều này có thể được giải thích như thế nào? 

Trả lời:

- Vì Hồ Chí Minh để lại nhiều tác phẩm thuộc nhiều thể loại, nhất là văn chính luận, gắn chặt với cách mạng và có giá trị tư tưởng – nghệ thuật sâu sắc.

- Trong di sản văn học Hồ Chí Minh, bộ phận văn chính luận chiếm ưu thế về số lượng.

- Sự vượt trội về số lượng của văn chính luận cho thấy hoạt động sáng tác của Hồ Chí Minh luôn nhằm tới mục đích phục vụ công cuộc cách mạng, đáp ứng những nhu cầu bức thiết của đời sống.

Câu 5 (trang 12 sgk Ngữ văn 12 Tập 2) Hãy tìm một số bằng chứng khẳng định sức tác động mạnh mẽ của những tác phẩm do Hồ Chí Minh viết ra trong suốt cuộc đời cống hiến cho sự nghiệp cách mạng.

Trả lời:

Một số tác phẩm: Tuyên ngôn độc lập, Lời kêu gọi tòa quốc kháng chiến, Không có gì quý hơn độc lập tự do, Nhật kí trong tù, Các bài thơ chúc Tết,…

Câu 6 (trang 12 sgk Ngữ văn 12 Tập 2) Tìm trong văn bản những câu hay những ý lí giải tính đa dạng của phong cách nghệ thuật Hồ Chí Minh.

Trả lời:

- Những câu hay những lí giải tính đa dạng của phong cách nghệ thuật Hồ Chí Minh là:

+ “Vẻ đẹp của phong cách Hồ Chí Minh là sự kết hợp hài hòa giữa truyền thống văn hóa dân tộc và tinh hoa văn hóa nhân loại, giữa thanh cao và giản dị."

+ "Hồ Chí Minh là một nhà văn lớn, một nhà thơ lớn, một nhà báo lớn. Ngôn ngữ của Người giản dị, trong sáng, dễ hiểu, nhưng cũng rất uyên bác, tinh tế và giàu sức gợi cảm."

+ …

Câu 7 (trang 12 sgk Ngữ văn 12 Tập 2) Bạn có cảm nhận và đánh giá như thế nào về tài năng văn học và phẩm chất nghệ sĩ của Hồ Chí Minh?

Trả lời:

- Hồ Chí Minh có tài năng văn học xuất sắc, thể hiện qua các tác phẩm truyện ngắn, thơ và văn chính luận với nghệ thuật sử dụng ngôn ngữ bậc thầy.

- Dù sự nghiệp cách mạng hạn chế điều kiện bộc lộ, các sáng tác trữ tình vẫn khẳng định Người là một nghệ sĩ đích thực.

* Viết kết nối với đọc

Bài tập (trang 12 sgk Ngữ văn 12 Tập 2) Viết đoạn văn (khoảng 150 chữ) nêu những thu hoạch bổ ích của bạn sau khi đọc văn bản Tác gia Hồ Chí Minh

* Hướng dẫn:  

- Hình thức: Viết một đoạn văn khoảng 150 chữ, diễn đạt mạch lạc, đúng chính tả, dùng ngôi thứ nhất, có cảm xúc và suy nghĩ cá nhân.

- Nội dung: Nêu những thu hoạch, hiểu biết bổ ích của bản thân sau khi đọc văn bản Tác gia Hồ Chí Minh (về tư tưởng, nhân cách, tài năng văn học, phong cách nghệ thuật của Hồ Chí Minh).

Đoạn văn tham khảo

Văn bản Tác gia Hồ Chí Minh giúp người đọc nhận ra một chân dung toàn diện và sâu sắc về Hồ Chí Minh trên phương diện văn học. Trước hết, đó là hình ảnh một tác gia lớn, có tài năng nghệ thuật xuất chúng, thể hiện qua những tác phẩm thơ, truyện và văn chính luận mang giá trị bền vững. Văn chương của Người không cầu kì, kiểu cách mà giản dị, trong sáng, ngắn gọn, nhưng lại hàm chứa tư tưởng sâu xa, giàu sức lay động lòng người. Mỗi trang viết đều thấm đượm tinh thần yêu nước, ý thức dân tộc và tình yêu thương con người sâu sắc. Bên cạnh đó, phong cách nghệ thuật của Hồ Chí Minh rất đa dạng, linh hoạt, phù hợp với từng mục đích sáng tác và đối tượng tiếp nhận, cho thấy khả năng làm chủ ngôn ngữ và thể loại một cách tài tình. Qua văn bản, người đọc không chỉ thêm trân trọng giá trị văn học mà Hồ Chí Minh để lại, mà còn cảm nhận rõ vẻ đẹp nhân cách cao cả của một con người suốt đời cống hiến vì độc lập dân tộc và hạnh phúc của nhân dân. Văn bản vì thế mang ý nghĩa bồi dưỡng nhận thức, cảm xúc và lí tưởng sống cho mỗi người.

Bài giảng: Tác gia Hồ Chí Minh - Cô Phương Thảo (Giáo viên VietJack)

Xem thêm các bài Soạn văn lớp 12 Kết nối tri thức siêu ngắn, hay khác:

• Tuyên ngôn độc lập
• Mộ, Nguyên tiêu
• Những trò lố hay là Va-ren và Phan Bội Châu
• Thực hành tiếng Việt trang 27
• Viết báo cáo kết quả của bài tập dự án

Xem thêm các tài liệu học tốt lớp 12 hay khác:

• Soạn văn 12 Kết nối tri thức (hay nhất)
• Soạn văn 12 Kết nối tri thức (ngắn nhất)
• Soạn văn 12 Kết nối tri thức (siêu ngắn)
• Soạn Chuyên đề Văn 12 Kết nối tri thức
• Giải lớp 12 Kết nối tri thức (các môn học)
• Giải lớp 12 Chân trời sáng tạo (các môn học)
• Giải lớp 12 Cánh diều (các môn học)

---