Ngành Thống kê là gì? Học Thống kê ra làm nghề gì?

Bộ môn “xác suất – thống kê” thường được xem là một thử thách không nhỏ đối với nhiều sinh viên trong quá trình học đại học. Nhưng ngành Thống kê đào tạo ra những cử nhân và chuyên viên giỏi về phân tích dữ liệu, thống kê số liệu và ra quyết định dựa trên dữ liệu. Vậy ngành Thống kê là gì, học Thống kê ra làm nghề gì? Bài viết này sẽ cung cấp câu trả lời đầy đủ, chi tiết và trọn vẹn để giúp bạn nắm rõ cơ hội học tập và nghề nghiệp của ngành Thống kê trong năm 2026.

Ngành Thống kê là gì? Học Thống kê ra làm nghề gì?

Xem thử Đề thi Tốt nghiệp Toán 2026 Xem thử Đề thi Tốt nghiệp Văn 2026 Xem thử Đề thi Tốt nghiệp Anh 2026 Xem thử Đề thi Tốt nghiệp Vật Lí 2026 Xem thử Đề thi Tốt nghiệp Hóa 2026 Xem thử Đề thi Tốt nghiệp Sinh 2026 Xem thử Đề thi Tốt nghiệp Sử 2026 Xem thử Đề thi Tốt nghiệp Địa 2026 Xem thử Đề thi Tốt nghiệp KTPL 2026

Chỉ từ 400k mua trọn bộ đề thi tốt nghiệp THPT năm 2026 các môn học theo cấu trúc mới bản word có lời giải chi tiết:

• B1: gửi phí vào tk: 1133836868 - CT TNHH DAU TU VA DV GD VIETJACK - Ngân hàng MB (QR)
• B2: Nhắn tin tới Zalo VietJack Official - nhấn vào đây để thông báo và nhận đề thi

1. Ngành Thống kê là gì?

Ngành Thống kê hiện đang là một trong những ngành học nhận được nhiều sự quan tâm nhờ vai trò quan trọng trong việc xử lý dữ liệu và hỗ trợ ra quyết định trong hầu hết các lĩnh vực kinh tế – xã hội. Nhu cầu về nhân lực ngành Thống kê ngày càng tăng, khiến ngành học này trở thành lựa chọn hấp dẫn cho những ai yêu thích con số, phân tích và tư duy logic.

Về bản chất, Thống kê là ngành nghiên cứu về thu thập, xử lý, phân tích và diễn giải dữ liệu. Nói một cách dễ hiểu, Thống kê không chỉ là việc ghi chép hay tính toán các con số, mà là biến dữ liệu thành công cụ hỗ trợ đưa ra các quyết định chính xác, từ quản lý doanh nghiệp, dự báo thị trường đến các nghiên cứu khoa học và chính sách xã hội. Chính vì vậy, sinh viên Thống kê sau khi ra trường luôn có cơ hội việc làm rộng mở và mức thu nhập hấp dẫn.

Ngành Thống kê là gì? Học Thống kê ra làm nghề gì?

2. Học Thống kê ra làm nghề gì?

Học ngành Thống kê ra làm nghề gì là câu hỏi nhiều bạn trẻ quan tâm khi lựa chọn ngành học này. Thực tế, Thống kê không chỉ gói gọn trong việc tính toán hay ghi chép số liệu mà là một hệ thống hoạt động rộng lớn, bao gồm thu thập và xử lý dữ liệu, phân tích thống kê, xây dựng mô hình dự báo, kiểm định giả thuyết và hỗ trợ ra quyết định trong nhiều lĩnh vực.

Dưới đây là một số vị trí công việc theo từng chuyên ngành, giúp bạn hình dung rõ hơn con đường nghề nghiệp sau khi hoàn thành chương trình học Thống kê:

2.1. Làm việc trong cơ quan nhà nước

Làm việc trong cơ quan nhà nước là một hướng đi quan trọng đối với sinh viên sau khi tốt nghiệp, đặc biệt là những ngành liên quan đến quản lý, kinh tế, thống kê và khoa học xã hội. Lĩnh vực này tập trung vào việc thu thập, tổng hợp, phân tích và sử dụng thông tin, dữ liệu phục vụ công tác quản lý nhà nước, hoạch định chính sách và phát triển kinh tế – xã hội. Sinh viên được rèn luyện tư duy hệ thống, kỹ năng phân tích, xử lý số liệu và khả năng làm việc theo quy trình, đồng thời nâng cao ý thức trách nhiệm và đạo đức nghề nghiệp trong môi trường công vụ.

Một số vị trí bạn có thể đảm nhiệm sau tốt nghiệp:

● Chuyên viên thống kê/chuyên viên phân tích: Thực hiện thu thập, tổng hợp, xử lý và phân tích số liệu kinh tế – xã hội; lập báo cáo định kỳ phục vụ công tác quản lý, đánh giá và dự báo.

● Chuyên viên kế hoạch – tổng hợp: Tham gia xây dựng kế hoạch phát triển kinh tế – xã hội, theo dõi và đánh giá việc thực hiện các chương trình, dự án của cơ quan, địa phương hoặc ngành.

● Cán bộ nghiên cứu chính sách: Phân tích dữ liệu, đánh giá tác động của chính sách công; đề xuất giải pháp, kiến nghị điều chỉnh chính sách phù hợp với thực tiễn.

● Chuyên viên quản lý dự án công: Theo dõi tiến độ, đánh giá hiệu quả sử dụng nguồn lực nhà nước; hỗ trợ lập báo cáo, tổng kết và đánh giá các chương trình, dự án phát triển.

● Cán bộ hành chính – quản lý nhà nước: Thực hiện công tác tham mưu, tổng hợp thông tin, xử lý văn bản và hỗ trợ lãnh đạo trong việc ra quyết định và điều hành.

2.2. Làm việc trong doanh nghiệp

Làm việc trong doanh nghiệp mang đến cho sinh viên sau khi tốt nghiệp môi trường làm việc năng động, gắn chặt với kết quả và hiệu quả kinh doanh. Tại đây, kiến thức chuyên môn được vận dụng trực tiếp để khai thác, phân tích và chuyển hóa dữ liệu thành thông tin có giá trị, phục vụ hoạt động quản lý, điều hành và phát triển doanh nghiệp. Sinh viên có cơ hội rèn luyện tư duy thực tiễn, kỹ năng giải quyết vấn đề, khả năng phối hợp đa phòng ban và thích ứng nhanh với áp lực công việc.

Các vị trí nghề nghiệp tiêu biểu có thể đảm nhiệm:

● Nhân sự phân tích và xử lý dữ liệu: Phụ trách tổng hợp, phân tích dữ liệu kinh doanh, vận hành hoặc khách hàng nhằm đánh giá hiệu quả hoạt động và đề xuất giải pháp cải thiện.

● Nhân sự nghiên cứu thị trường và khách hàng: Thực hiện khảo sát, phân tích xu hướng tiêu dùng, hành vi khách hàng và biến động thị trường, làm cơ sở cho các quyết định marketing và phát triển sản phẩm.

● Nhân sự lập kế hoạch và điều phối hoạt động: Tham gia xây dựng kế hoạch sản xuất – kinh doanh, theo dõi tiến độ thực hiện và đánh giá mức độ hoàn thành mục tiêu của doanh nghiệp.

● Nhân sự phân tích tài chính và kiểm soát rủi ro: Phân tích số liệu tài chính, đánh giá rủi ro trong đầu tư và hoạt động kinh doanh, hỗ trợ doanh nghiệp kiểm soát chi phí và nâng cao hiệu quả sử dụng vốn.

● Nhân sự hỗ trợ quản lý và ra quyết định: Cung cấp báo cáo, phân tích chuyên sâu và khuyến nghị giúp ban lãnh đạo đưa ra các quyết định chiến lược chính xác và kịp thời.

2.3. Lĩnh vực tài chính – ngân hàng – bảo hiểm

Lĩnh vực tài chính – ngân hàng – bảo hiểm tập trung vào việc phân tích dữ liệu tài chính, đánh giá rủi ro và hỗ trợ ra quyết định trong các tổ chức tài chính. Sinh viên được trang bị kiến thức về thống kê ứng dụng trong tài chính, mô hình rủi ro, dự báo tài chính và phân tích dữ liệu định lượng. Và được rèn luyện kỹ năng sử dụng các phần mềm và công cụ phân tích số liệu nhằm đánh giá hiệu quả hoạt động và kiểm soát rủi ro.

Sau khi tốt nghiệp, sinh viên ngành Thống kê có thể làm việc với các vị trí như:

● Chuyên viên phân tích tài chính: Thu thập và phân tích số liệu tài chính, đánh giá hiệu quả đầu tư, tình hình kinh doanh và hỗ trợ xây dựng kế hoạch tài chính cho tổ chức.

● Chuyên viên quản lý rủi ro: Phân tích dữ liệu để đo lường rủi ro tín dụng, rủi ro thị trường và rủi ro hoạt động; xây dựng mô hình dự báo và đề xuất các biện pháp kiểm soát rủi ro.

● Chuyên viên phân tích tín dụng: Đánh giá khả năng trả nợ của khách hàng dựa trên dữ liệu tài chính và lịch sử tín dụng, hỗ trợ quyết định cấp tín dụng của ngân hàng.

● Chuyên viên định phí bảo hiểm: Ứng dụng các mô hình thống kê để tính toán phí bảo hiểm, dự báo tổn thất và đảm bảo cân đối tài chính cho doanh nghiệp bảo hiểm.

● Chuyên viên phân tích đầu tư/chứng khoán: Phân tích dữ liệu thị trường, biến động giá và xu hướng đầu tư nhằm đưa ra khuyến nghị đầu tư hiệu quả.

● Chuyên viên phân tích dữ liệu tài chính: Khai thác dữ liệu lớn trong lĩnh vực tài chính – ngân hàng, xây dựng báo cáo và mô hình phân tích phục vụ quản lý và hoạch định chiến lược.

2.4. Nghiên cứu khoa học và giáo dục

Nghiên cứu khoa học và giáo dục là lĩnh vực ứng dụng thống kê để phân tích dữ liệu, kiểm định giả thuyết và rút ra kết luận khoa học. Sinh viên được trang bị kiến thức về phương pháp thống kê, phân tích dữ liệu và sử dụng các công cụ như R, SPSS, Stata hay Python để hỗ trợ nghiên cứu.

Sau khi tốt nghiệp, bạn có thể đảm nhiệm các vị trí như:

● Nghiên cứu viên: Thực hiện các dự án nghiên cứu, phân tích dữ liệu và xây dựng mô hình thống kê.

● Giảng viên/Trợ giảng: Giảng dạy, hướng dẫn sinh viên và hỗ trợ nghiên cứu khoa học.

● Chuyên viên phân tích nghiên cứu: Thiết kế nghiên cứu, thu thập và xử lý dữ liệu phục vụ các dự án khoa học và giáo dục.

2.5. Lĩnh vực y tế, xã hội và môi trường

Lĩnh vực y tế, xã hội và môi trường ứng dụng thống kê để phân tích dữ liệu, đánh giá xu hướng và hỗ trợ ra quyết định trong các chương trình y tế, chính sách xã hội và quản lý môi trường. Sinh viên được học cách xử lý và phân tích dữ liệu dịch tễ, dân số học, khảo sát xã hội hoặc môi trường, đồng thời sử dụng các công cụ như R, SPSS hay Python.

Cơ hội nghề nghiệp sau khi tốt nghiệp, bạn có thể đảm nhiệm các vị trí như:

● Chuyên viên thống kê y tế: Phân tích dữ liệu dịch tễ, theo dõi xu hướng bệnh tật và hỗ trợ ra quyết định y tế cộng đồng.

● Chuyên viên nghiên cứu xã hội: Khảo sát và phân tích dữ liệu dân số, đời sống và các vấn đề xã hội để phục vụ hoạch định chính sách.

● Chuyên viên môi trường: Phân tích dữ liệu môi trường, đánh giá tác động và hỗ trợ quản lý tài nguyên bền vững.

● Chuyên viên phân tích dự án: Hỗ trợ thiết kế nghiên cứu, xử lý dữ liệu và đánh giá kết quả các dự án về y tế, xã hội hoặc môi trường.

2.6. Khoa học dữ liệu và công nghệ thông tin

Khoa học dữ liệu và công nghệ thông tin ứng dụng thống kê để khai thác, xử lý và phân tích dữ liệu lớn, rút ra thông tin giá trị phục vụ ra quyết định, cải thiện hiệu quả kinh doanh và phát triển sản phẩm. Sinh viên được học cách lập trình, xử lý dữ liệu, xây dựng mô hình dự báo, trực quan hóa dữ liệu và sử dụng các công cụ như Python, R, SQL, Hadoop, Spark hay các nền tảng phân tích dữ liệu lớn.

Các vị trí phổ biến trong lĩnh vực này:

● Data Analyst (Chuyên viên phân tích dữ liệu): Thu thập, xử lý và phân tích dữ liệu từ nhiều nguồn khác nhau; lập báo cáo trực quan và cung cấp thông tin hỗ trợ ra quyết định cho doanh nghiệp, tổ chức hoặc dự án nghiên cứu.

● Data Scientist (Chuyên viên khoa học dữ liệu): Xây dựng mô hình dự báo, khai thác dữ liệu lớn để tìm kiếm xu hướng, phát hiện vấn đề tiềm ẩn và đề xuất giải pháp tối ưu cho doanh nghiệp hoặc dự án nghiên cứu.

● Big Data Analyst (Chuyên viên phân tích dữ liệu lớn): Làm việc với các bộ dữ liệu khổng lồ, trực quan hóa và phân tích thông tin để hỗ trợ lập chiến lược kinh doanh, marketing, tài chính hoặc quản lý rủi ro.

● Data Engineer (Chuyên viên phát triển hệ thống dữ liệu): Thiết kế, xây dựng và tối ưu cơ sở hạ tầng dữ liệu, đảm bảo dữ liệu được thu thập, lưu trữ và xử lý hiệu quả cho nhu cầu phân tích và báo cáo.

● Machine Learning Engineer (Kỹ sư học máy): Ứng dụng các thuật toán học máy và trí tuệ nhân tạo để xây dựng các mô hình dự báo, phân loại, nhận diện hoặc tự động hóa quy trình dựa trên dữ liệu.

● Business Intelligence Analyst (Chuyên viên phân tích thông tin kinh doanh):Chuyển đổi dữ liệu thành thông tin chiến lược, xây dựng báo cáo phân tích, trực quan hóa dữ liệu để hỗ trợ ra quyết định và phát triển sản phẩm/dịch vụ.

● Chuyên viên tư vấn dữ liệu (Data Consultant): Hỗ trợ doanh nghiệp hoặc tổ chức triển khai các giải pháp dữ liệu, tối ưu hóa hệ thống thông tin và nâng cao hiệu quả ra quyết định dựa trên dữ liệu.

3. Mức lương của ngành Thống kê là bao nhiêu?

Hiện nay, ngành Thống kê đang trở thành một trong những ngành “hot” nhờ nhu cầu ứng dụng dữ liệu ngày càng tăng trong các lĩnh vực như tài chính, ngân hàng, bảo hiểm, logistics, công nghệ thông tin và khoa học dữ liệu. Theo các báo cáo từ VietnamWorks (2024) và Navigos Search (2023), mức thu nhập trung bình của cử nhân Thống kê mới ra trường dao động từ 8 – 12 triệu đồng/tháng, trong khi những chuyên viên giàu kinh nghiệm có thể đạt 20 – 30 triệu đồng/tháng, thậm chí cao hơn đối với các vị trí quản lý hoặc chuyên gia phân tích dữ liệu trong các tập đoàn lớn. Mức lương thực tế còn phụ thuộc vào kinh nghiệm, kỹ năng chuyên môn, vị trí công việc và quy mô doanh nghiệp.
Dưới đây là bảng mức lương tham khảo cho ngành Thống kê tại Việt Nam năm 2025, được phân theo kinh nghiệm và quy mô doanh nghiệp vừa và nhỏ:

Cấp độ kinh nghiệm	Mức lương (VNĐ/tháng)
Fresher (sinh viên mới ra trường)	8.000.000 – 12.000.000
Junior (khoảng 1 - 2 năm kinh nghiệm)	12.000.000 – 18.000.000
Senior (trưởng nhóm)	18.000.000 – 28.000.000
Manager (quản lý)	Từ 28.000.000 trở lên

4. Các trường đại học đào tạo ngành Thống kê uy tín và chất lượng năm 2025

STT	Trường đại học	Tổ hợp môn	Điểm chuẩn 2025	Điểm chuẩn 2024
1	Trường Đại Học Tôn Đức Thắng	A01;D01; D07;X26; A00;C01; X06.	23.5	28.5
2	Đại Học Cần Thơ	A00;A01; A02; B00	18.41	21.6
3	Trường Đại Học Quốc Tế - ĐHQG TPHCM	A00;A01; X06;X10; X26	21

5. VietJack – Nền tảng hỗ trợ ôn thi các môn tổ hợp vào ngành Thống kê

VietJack là nền tảng học tập trực tuyến được hàng triệu học sinh tin tưởng, cung cấp hệ thống bài giảng bám sát chương trình, ngân hàng đề thi phong phú và tài liệu ôn luyện cho cả kỳ thi tốt nghiệp THPT lẫn các kỳ thi đánh giá năng lực, đánh giá tư duy. Nhờ vậy, thí sinh có thể ôn tập toàn diện và tăng cơ hội trúng tuyển vào ngành Thống kê của các trường đại học theo mọi phương thức xét tuyển.

Các bài giảng trên VietJack được trình bày chi tiết, dễ hiểu, giúp học sinh củng cố nền tảng kiến thức, đồng thời nhận diện điểm mạnh – điểm yếu để điều chỉnh kế hoạch học tập phù hợp. Bên cạnh đó, kho đề thi thử đa dạng và được cập nhật thường xuyên giúp thí sinh rèn tốc độ, làm quen cấu trúc đề và nâng cao độ chính xác khi làm bài. Đối với những bạn xét tuyển theo phương thức học bạ hoặc tham gia kỳ thi đánh giá năng lực của các đại học lớn, VietJack cũng hỗ trợ tài liệu, đề luyện và hướng dẫn phương pháp làm bài theo từng dạng câu hỏi, giúp quá trình ôn tập trở nên bài bản và hiệu quả hơn.

Kho tàng đề thi phong phú của VietJack

Nhờ lộ trình học tập khoa học, tài liệu chất lượng và nguồn đề thi phong phú, VietJack luôn đồng hành giúp học sinh chuẩn bị tốt nhất cho kỳ thi quan trọng. Nếu bạn đặt mục tiêu trúng tuyển ngành Thống kê, VietJack sẽ là người bạn đồng hành đáng tin cậy, hỗ trợ bạn củng cố kiến thức, rèn luyện kỹ năng và tiến gần hơn đến cánh cửa đại học mơ ước. Hãy bắt đầu hành trình luyện thi hiệu quả cùng VietJack TẠI ĐÂY (https://khoahoc.vietjack.com/) để củng cố kiến thức, làm quen đề thi và tăng cơ hội thành công.

Ngành Thống kê luôn được đánh giá cao nhờ khả năng ứng dụng rộng rãi và nhu cầu nhân lực lớn trong nhiều lĩnh vực như tài chính, y tế, môi trường, xã hội và công nghệ. Hy vọng rằng, qua bài viết này bạn sẽ nắm rõ các hướng đi nghề nghiệp để lựa chọn con đường phù hợp với thế mạnh và mục tiêu cá nhân, đồng thời mở ra cơ hội phát triển sự nghiệp ổn định và bền vững trong môi trường dữ liệu ngày càng quan trọng.

Xem thử Đề thi Tốt nghiệp Toán 2026 Xem thử Đề thi Tốt nghiệp Văn 2026 Xem thử Đề thi Tốt nghiệp Anh 2026 Xem thử Đề thi Tốt nghiệp Vật Lí 2026 Xem thử Đề thi Tốt nghiệp Hóa 2026 Xem thử Đề thi Tốt nghiệp Sinh 2026 Xem thử Đề thi Tốt nghiệp Sử 2026 Xem thử Đề thi Tốt nghiệp Địa 2026 Xem thử Đề thi Tốt nghiệp KTPL 2026

Xem thêm các thông tin các ngành học Đại học khác trên cả nước:

• Ngành Toán - Tin là gì? Học Toán - Tin ra làm nghề gì?
• Ngành Quản lý bệnh viện là gì? Học Quản lý bệnh biện ra làm nghề gì?
• Ngành Thú y là gì? Học Thú y ra làm nghề gì?
• Ngành Y khoa là gì? Học Y khoa ra làm nghề gì?
• Ngành Hóa dược là gì? Học Hóa Dược ra làm nghề gì?
• Ngành Điều dưỡng là gì? Học Điều dưỡng ra làm nghề gì?

Xem thêm đề thi lớp 12 các môn học có đáp án hay khác:

Đề ôn thi Tốt nghiệp (các môn học), ĐGNL, ĐGTD các trường có đáp án hay khác:

Tài liệu giáo án lớp 12 các môn học chuẩn khác:

---