Soạn bài Chiến thắng Mtao-Mxây siêu ngắn

Soạn bài Chiến thắng Mtao-Mxây

I. Tìm hiểu chung

1. Tóm tắt đoạn trích Chiến thắng Mtao Mxây

Quảng cáo

Đoạn trích Chiến thắng Mtao Mxây là đoạn giữa của tác phẩm kể chuyện Đăm Săn đánh thắng tù trưởng Mtao Mxây, cứu được vợ về.

- Sau khi bị Mtao Mxây cướp mất vợ là Hơ Nhị, Đăm Săn vô cùng tức giận. Chàng cầm khiên đến nhà Mtao Mxây để khiêu chiến và thách đấu.

- Khi đã thấm mệt, Mtao Mxây bảo Hơ Nhị quăng cho hắn một miếng trầu. Nhưng Đăm Săn đã đớp được miếng trầu đó. Chàng nhai trầu và sức mạnh tăng lên gấp bội. Chàng lại tiếp tục múa khiên và rượt đuổi Mtao Mxây với sức mạnh phi thường.

- Ông Trời đã chỉ cho Đăm Săn biết cách đánh thắng Mtao Mxây: lấy cái chày mòn ném trúng vành tai của Mtao Mxây. Hắn van xin Đăm Săn tha chết. Nhưng Đăm Săn đã đâm chết Mtao Mxây và cắt đầu hắn đem bêu ngoài đường.

Quảng cáo

- Sau khi Mtao Mxây chết, Đăm Săn giành lại được vợ, tôi tớ, thu của cải và danh tiếng vang lừng khắp nơi, đến tai các thần. Chàng mở tiệc linh đình để ăn mừng thắng lợi.

2. Bố cục (3 phần)

– Phần 1: Từ đầu đến “cắt đầu Mtao Mxây đem bêu ngoài đường” => Cảnh trận đánh giữa hai tù trưởng.

– Phần 2: Tiếp đến “Họ đến bãi ngoài làng, rồi vào làng” => Cảnh Đăm Săn cùng nô lệ ra về sau chiến thắng.

– Phần 3: Còn lại => Cảnh ăn mừng chiến thắng.

II. Hướng dẫn soạn bài

Câu 1 (trang 36 sgk Ngữ Văn 10 Tập 1):

Quảng cáo

Tóm tắt diễn biến trận đánh theo trật tự của các tình tiết và sự kiện:

a. Khiêu chiến

Đăm Săn Mtao Mxây
- Khiêu khích và nhường Mtao Mxây múa trước

- Không dám xuống, sợ Đăm săn đánh lén

- Chấp nhận lời khiêu khích

=>Thản nhiên, bình tĩnh, chủ động =>Bị động, sợ hãi

b. Vào cuộc chiến

Hiệp Đăm Săn Mtao Mxây
1 - Múa khiên giỏi: -> sức mạnh phi thường, tài ba, xuất chúng

-Hốt hoảng bỏ chạy, bước cao bước thấp, vung đao chém nhưng không trúng

-> Hèn hạ, tài năng kém cỏi.

2

- Đớp được miếng trầu Hơ Nhị quăng cho

-> sức mạnh tăng thêm gấp bội

- Chém Đăm Săn nhưng trượt

- Cầu cứu Hơ Nhị ném trầu -> Yếu sức

3

- Múa khiên đuổi thao Mtao Mxây

- Đâm Mtao Mxây trúng nhưng không thủng

- Vừa chạy vừa chống đỡ

- Bị Đăm Săn đâm trúng nhưng không chết.

4

- Thấm mệt, vừa chạy vừa ngủ. mộng thấy ông Trời, và cầu cứu

- Chém chết Mtao Mxây

- Bị đâm vào vành tai

- Vùng chạy, ngã lăn ra đất

- Bị cắt đầu

Kết quả

Chủ động, dũng cảm, tài giỏi

-> Chiến thắng

Hành động chính nghĩa, được ngợi ca, cổ vũ.

Thụ động, hèn nhát, yếu sức

-> Thất bại thảm hại

Hành động phi nghĩa, bị phê phán

Câu 2 (trang 36 sgk Ngữ Văn 10 Tập 1):

Thái độ, tình cảm của cộng đồng Ê – đê
Đối với Mtao Mxây Đối với Đăm Săn
Sau khi tù trưởng của mình thất bại, đông đảo nô lệ đều tâm phục và nghe theo lời vị tù trưởng mạnh hơn (“không đi sao được!… người nhà giàu cầm đầu chúng tôi nay đã không còn nữa”). Họ luôn mơ ước có được một người lãnh đạo dũng cảm, tài ba, một tập thể giàu có và hùng mạnh Dân làng tưng bừng náo nhiệt chào đón vị anh hùng của mình mới chiến thắng trở về. Họ đi lại sửa soạn vui mừng tấp nập không chỉ để mừng buôn sóc được mở mang, được hùng mạnh và giàu có mà còn để tiếp đón những người nô lệ mới bằng sự chân thành và hoà hợp (“... Các chàng trai đi lại ngực đụng ngực…Cảnh làng một tù trưỏng nhà giàu trông sao mà vui thế!”).

Câu 3 (trang 36 sgk Ngữ Văn 10 Tập 1):

Phần cuối đoạn trích tác giả dân gian chủ yếu miêu tả cảnh chiến thắng tưng bừng. Điều đó có thể hiện hai ý nghĩa như sau:

- Lễ cúng người chết và thần linh, lễ ăn mừng chiến thắng

   + Tưởng nhớ và biết ơn những người hi sinh là việc nghĩa. Lễ cúng người chết sau chiến thắng là một nghi lễ mang tính nhân đạo

   + Lễ cúng thần linh, tạ ơn tổ tiên là nghi lễ tri ân rất thiêng liêng thể hiện ý thức xây đắp truyền thống văn hóa tôn giáo, tâm linh của các tộc người Tây Nguyên.

   + Mở tiệc, đánh trống chiêng ăn mừng chiến thắng => Văn hóa dân gian Tây Nguyên => Cả một cộng đồng hòa nhập thành một khối trong niềm tin ở tương lai.

=> Cuộc sống dân làng thịnh vượng, sung túc, hùng mạnh.

- Khẳng định tầm vóc lịch sử của người anh hùng trong sự phát triển của cộng đồng:

   + Đăm Săn là niềm tự hào của bộ tộc, là kết tinh vẻ đẹp, tài năng, sức mạnh, ý chí của cộng đồng.

   + Đăm Săn đại diện cho sức mạnh bộ tộc. Sức mạnh, lí tưởng của Đăm Săn biểu trưng cho sức mạnh và lí tưởng cộng đồng.

Câu 4 (trang 36 sgk Ngữ Văn 10 Tập 1):

Trong đoạn trích này, kiểu câu được dùng nhiều nhất là kiểu câu có sử dụng biện pháp so sánh:

Miêu tả nhân vật Đăm Săn Miêu tả nhân vật Mtao Mxây Miêu tả khung cảnh

- “chàng múa trên cao, gió như bão; chàng múa dưới thấp, gió như lốc; đoàn người đông như bầy cà tong, đặc như bầy thiêu thân, ùn ùn như kiến như mối

“Một lần xốc tới, chàng vượt một đồi tranh. Một lần xốc tới nữa, chàng vượt một đồi lồ ô.”…

=> Khẳng định và nâng bổng lên tài năng, sức mạnh của Đam Săn - người anh hùng uy danh lừng lẫy, dũng cảm, quyết liệt.

- “Trông hắn dữ tợn như một vị thần”, “Ta như gà làng mới mọc cựa kliê, như gà rừng mới mọc cựa êchăm”, “múa kêu lạch xạch như quả mướp khô”, ...

=>Mtao Mxây được so sánh với những vật yếu ớt, vô dụng.

-“đoàn người đông như bầy cà tong, đặc như bầy thiêu thân, ùn ùn như kiến như mối”, tôi tớ mang của cải về nhiều như ong đi chuyển nước, như vò vẽ đi chuyển hoa, như bầy trai gái đi giếng làng cõng nước, “cả một vùng nhão ra như nước”…

=> So sánh với sự vật, con vật gần gũi nơi núi rừng tạo sự thân thuộc, dễ dàng hình dung.

- Các hình ảnh, sự vật được đem ra để so sánh trong đoạn trích đều lấy ra từ thế giới tự nhiên, từ vũ trụ để "đo" kích cỡ, tầm vóc của nhân vật anh hùng => Đăm Săn được tôn vinh tuyệt đối: vẻ đẹp có phần cổ sơ, hoang dại gần gũi với núi rừng, đi cùng là sức mạnh của bộ tộc. Đây là một thủ pháp quen thuộc của sử thi thể hiện sự trang trọng, hoành tráng.

III. Luyện tập

Gợi ý:

- Chi tiết Đăm Săn mộng thấy và cầu cứu ông Trời:

   + Sự gần gũi giữa con người và thần linh -> Dấu vết tư duy của thần thoại cổ sơ và thời kì xã hội chưa có sự phân hóa giai cấp rạch ròi.

   + Thần linh đóng vai trò phù trợ, là sự ủng hộ dành cho người chính nghĩa. Người anh hùng mới quyết định kết quả của cuộc chiến -> Sử thi đề cao vai trò của người anh hùng, đề cao tinh thần dân chủ của thời thị tộc cổ xưa và thể hiện ước muốn được sống hòa hợp với tự nhiên.

Bài giảng: Chiến thắng Mtao Mxây - Cô Trương Khánh Linh (Giáo viên VietJack)

Xem thêm các bài Soạn bài lớp 10 ngắn gọn, hay khác:

Ngân hàng trắc nghiệm lớp 10 tại khoahoc.vietjack.com

CHỈ CÒN 250K 1 KHÓA HỌC BẤT KÌ, VIETJACK HỖ TRỢ DỊCH COVID

Tổng hợp các video dạy học từ các giáo viên giỏi nhất - CHỈ TỪ 199K cho teen 2k5 tại khoahoc.vietjack.com

Toán lớp 10 - Thầy Phạm Như Toàn

4.5 (243)

799,000đs

399,000 VNĐ

Vật Lý 10 - Thầy Quách Duy Trường

4.5 (243)

799,000đ

399,000 VNĐ

Tiếng Anh lớp 10 - Thầy Quang Hưng

4.5 (243)

799,000đ

399,000 VNĐ

Hóa Học lớp 10 - Cô Nguyễn Thị Thu

4.5 (243)

799,000đs

399,000 VNĐ

Hóa học lớp 10 - cô Trần Thanh Thủy

4.5 (243)

799,000đ

399,000 VNĐ

Đã có app VietJack trên điện thoại, giải bài tập SGK, SBT Soạn văn, Văn mẫu, Thi online, Bài giảng....miễn phí. Tải ngay ứng dụng trên Android và iOS.

Nhóm học tập facebook miễn phí cho teen 2k5: fb.com/groups/hoctap2k5/

Theo dõi chúng tôi miễn phí trên mạng xã hội facebook và youtube:

Nếu thấy hay, hãy động viên và chia sẻ nhé! Các bình luận không phù hợp với nội quy bình luận trang web sẽ bị cấm bình luận vĩnh viễn.


Nhóm hỏi bài 2k6