Chuyên đề bồi dưỡng HSG Hóa học 9 Bài tập viết phương trình hóa học theo sơ đồ chuỗi phản ứng (có lời giải)

Bài viết Chuyên đề bồi dưỡng HSG Hóa học 9 Bài tập viết phương trình hóa học theo sơ đồ chuỗi phản ứng gồm các dạng bài tập từ cơ bản đến nâng cao với phương pháp giải chi tiết và bài tập tự luyện đa dạng giúp Giáo viên có thêm tài liệu ôn thi Học sinh giỏi Hóa 9.

Chuyên đề bồi dưỡng HSG Hóa học 9 Bài tập viết phương trình hóa học theo sơ đồ chuỗi phản ứng (có lời giải)

Xem thử

Chỉ từ 300k mua trọn Chuyên đề bồi dưỡng HSG Hóa học 9 sách mới bản word có lời giải chi tiết:

• B1: gửi phí vào tk: 1133836868 - CT TNHH DAU TU VA DV GD VIETJACK - Ngân hàng MB (QR)
• B2: Nhắn tin tới Zalo VietJack Official - nhấn vào đây để thông báo và nhận giáo án

A. TÍNH CHẤT HÓA HỌC CỦA ACID, BASE, OXIDE, MUỐI.

1. Acid tác dụng với kim loại tạo thành muối và hướng dẫn phóng khí H₂

Chú ý: Acid HNO₃ và H₂SO₄ đặc tác dụng được với nhiều kim loại nhưng không hướng dẫn phóng hiđro.

2. Acid tác dụng với base tạo thành muối và nước

+ Ví dụ: $H_2{\mathrm{SO}}_4+\mathrm{Cu}{\left(\mathrm{OH}\right)}_2\stackrel{}{\to }{\mathrm{CuSO}}_4+2H_{2}O$

- Phản ứng của acid với base được gọi là phản ứng trung hòa.

3. Acid tác dụng với oxide base tạo thành muối và nước.

+ Ví dụ: ${\mathrm{Fe}}_2{O}_3+6\mathrm{HCl}\stackrel{}{\to }2{\mathrm{FeCl}}_3+3H_{2}O$

4. Acid tác dụng với muối tạo thành muối mới và axít mới.

* Chú ý: Phản ứng của acid với muối chỉ xảy ra khi thỏa mãn điều kiện:

- Tạo ra khí.(các muối tạo ra khí chủ yếu là muối Cacbonat chứa gốc CO₃ và muối sunfit chứa gốc SO₃

-Tạo ra chất rắn (kết tủa): Bảng tính tan để xác định chất kết tủa

+ Ví dụ tạo chất khí:

${\text{MgCO}}_3+2\mathrm{HCl}\stackrel{}{\to }{\mathrm{MgCl}}_2+{\mathrm{CO}}_2\uparrow +H_{2}O$

+ Ví dụ tạo chất kết tủa:

$H_2{\mathrm{SO}}_4+{\mathrm{BaCl}}_2\stackrel{}{\to }{\mathrm{BaSO}}_4+2\mathrm{HCl}$

6. Tính chất của HNO3 và H2SO4 đặc

Ví dụ:

$\mathrm{Fe}+4{{\mathrm{HNO}}_3}_{\left(\mathrm{loãng}\right)}\stackrel{}{\to }\mathrm{Fe}{\left({\mathrm{NO}}_3\right)}_3+\mathrm{NO}\uparrow +2H_{2}O$

$\mathrm{Fe}+6{{\mathrm{HNO}}_3}_{\left(đặc\right)}\stackrel{t°}{\to }\mathrm{Fe}{\left({\mathrm{NO}}_3\right)}_3+3{\mathrm{NO}}_2\uparrow +3H_{2}O$

$2\mathrm{Al}+6H_2{{\mathrm{SO}}_{4(}}_{\mathrm{đặc})}\stackrel{t^o}{\to }{\mathrm{Al}}_2{\left({\mathrm{SO}}_4\right)}_3+3{\mathrm{SO}}_2\uparrow +6H_{2}O$

$2\mathrm{Fe}+6H_2{{\mathrm{SO}}_4}_{\left(\mathrm{đặc}\right)}\stackrel{t^o}{\to }{\mathrm{Fe}}_2{\left({\mathrm{SO}}_4\right)}_3+3{\mathrm{SO}}_2\uparrow +6H_{2}O$

7. Dung dịch base + oxide acid → muối + nước.

Thí dụ: $2\mathrm{NaOH}+{\mathrm{SO}}_2\stackrel{}{\to }{\mathrm{Na}}_2{\mathrm{SO}}_3+H_{2}O$

$3\mathrm{Ca}{\left(\mathrm{OH}\right)}_2+P_2{O}_5\stackrel{}{\to }{\mathrm{Ca}}_3{\left({\mathrm{PO}}_4\right)}_2\downarrow +3H_{2}O$

8. Dung dịch base tác dụng với nhiều dung dịch muối → muối mới + base mới.

Thí dụ: $2\mathrm{NaOH}+{\mathrm{CuSO}}_4\stackrel{}{\to }{\mathrm{Na}}_2{\mathrm{SO}}_4+\mathrm{Cu}{\left(\mathrm{OH}\right)}_2\downarrow$

$3\mathrm{KOH}+{\mathrm{AlCl}}_3\stackrel{}{\to }3\mathrm{KCl}+\mathrm{Al}\left(\mathrm{OH}\right)3\downarrow$

$\mathrm{KOH}+{\mathrm{NH}}_4\mathrm{Cl}\stackrel{}{\to }\mathrm{KCl}+{\mathrm{NH}}_3\uparrow +H_{2}O$

9. Base không tan bị nhiệt phân hủy thành oxide base và nước.

Thí dụ: $\mathrm{Cu}{\left(\mathrm{OH}\right)}_2\stackrel{t°}{\to }\mathrm{CuO}+H_{2}O$

$2\mathrm{Fe}{\left(\mathrm{OH}\right)}_3\stackrel{t°}{\to }{\mathrm{Fe}}_2{O}_3+3H_{2}O$

$\mathrm{NaOH}\stackrel{t°}{\to }\mathrm{Không}\mathrm{xảy}\mathrm{ra}.$

* Chú ý: Các dung dịch base tan khi cô cạn sẽ kết tinh tạo ra chất rắn base tương ứng.

10. Dung dịch Base tác dụng với Kim loại và oxide kim loại, Base của kim loại lưỡng tính:

+ Kim loại: Al, Zn.

+ Oxide lưỡng tính: Al₂O₃, ZnO.

+ Base lưỡng tính: Al(OH)₃, Zn(OH)₂

- Dung dịch base tác dụng với kim loại lưỡng tính tạo ra muối và hướng dẫn phóng khí H₂

_{$2\mathrm{Al}+2\mathrm{NaOH}+2H_{2}O\stackrel{}{\to }2{\mathrm{NaAlO}}_2+3H_2\uparrow$}

_{$\mathrm{Zn}+2\mathrm{NaOH}\stackrel{}{\to }{\mathrm{Na}}_2{\mathrm{ZnO}}_2+H_2\uparrow$}

- Dung dịch Base tác dụng với oxide lưỡng tính tạo ra muối và nước.

${\mathrm{Al}}_2{O}_3+2\mathrm{NaOH}\stackrel{}{\to }2{\mathrm{NaAlO}}_2+H_{2}O$

$\mathrm{ZnO}+2\mathrm{NaOH}\stackrel{}{\to }{\mathrm{Na}}_2{\mathrm{ZnO}}_2+H_{2}O$

- Dung dịch base tác dụng với Base của kim loại lưỡng tính tạo ra muối và nước

$\mathrm{Al}{\left(\mathrm{OH}\right)}_3+\mathrm{NaOH}\stackrel{}{\to }{\mathrm{NaAlO}}_2+2H_{2}O$

$\mathrm{Zn}{\left(\mathrm{OH}\right)}_2+2\mathrm{NaOH}\stackrel{}{\to }{\mathrm{Na}}_2{\mathrm{ZnO}}_2+2H_{2}O$

11.Oxide base tác dụng với nước:

- Một số oxide base tác dụng với nước tạo thành dung dịch base (kiềm).

${\mathrm{Na}}_{2}O+H_{2}O\stackrel{}{\to }2\mathrm{NaOH}$

$\mathrm{BaO}+H_{2}O\stackrel{}{\to }\mathrm{Ba}{\left(\mathrm{OH}\right)}_2$

$\mathrm{CaO}+H_{2}O\stackrel{}{\to }\mathrm{Ca}{\left(\mathrm{OH}\right)}_{2\left(\mathrm{rắn}\right)}$

- Một số oxide base điển hình tác dụng với nước là: Na₂O, K₂O, CaO, BaO, Li₂O, ...

12. Oxide acid: Tác dụng với nước:

- Nhiều oxide acid tác dụng với nước tạo thành dung dịch acid.

${\mathrm{SO}}_3+H_{2}O\stackrel{}{\to }{H}_2{\mathrm{SO}}_4$

$P_2{O}_5+3H_{2}O\stackrel{}{\to }2H_3{\mathrm{PO}}_4$

${\mathrm{NO}}_2+O_2+H_{2}O\stackrel{}{\to }\mathrm{HNO}3$

13. Oxide base tác dụng với oxide acid:

- Một số oxide base, là những oxide base tan trong nước tác dụng với oxide acid tạo thành muối.

$\mathrm{CaO}+{\mathrm{CO}}_2\stackrel{}{\to }{\mathrm{CaCO}}_3$

14. Tác dụng với kim loại → muối mới + kim loại mới

- Điều kiện: Kim loại mạnh hơn đẩy kim loại yếu hơn ra khỏi muối

K, Na, Ba, Ca, Mg, Al, Zn, Fe, Ni, Sn, Pb, H, Cu, Hg, Ag, Pt, Au.

- Ví dụ: $\mathrm{Fe}+{\mathrm{CuSO}}_4\stackrel{}{\to }{\mathrm{FeSO}}_4+\mathrm{Cu}\downarrow$

$\mathrm{Cu}+2{\mathrm{AgNO}}_3\stackrel{}{\to }\mathrm{Cu}{\left({\mathrm{NO}}_3\right)}_2+2\mathrm{Ag}\downarrow$

$\mathrm{Cu}+\mathrm{FeS}{O}_4\stackrel{}{\to }\mathrm{không}\mathrm{xảy}\mathrm{ra}$

15. Tác dụng với dung dịch muối → 2 muối mới

* Điều kiện xảy ra phản ứng: sản phẩm tạo thành phải có chất khí hoặc chất kết tủa hoặc nước

- Ví dụ: ${\mathrm{AgNO}}_3+\mathrm{NaCl}\stackrel{}{\to }{\mathrm{NaNO}}_3+\mathrm{AgCl}\downarrow \left(\mathrm{kết}\mathrm{tủa}\mathrm{trắng}\right)$

${\mathrm{NaHSO}}_4+{\mathrm{Na}}_2{\mathrm{CO}}_3\stackrel{}{\to }{\mathrm{Na}}_2{\mathrm{SO}}_4+{\mathrm{CO}}_2+H_{2}O$

16. Phản ứng phân hủy muối

- Nhiều muối bị phân hủy ở nhiệt độ cao như: KClO₃, KMnO₄, CaCO₃,…

- Ví dụ: $2{\mathrm{KClO}}_3\stackrel{t°}{\to }2\mathrm{KCl}+3O_2$

${\mathrm{CaCO}}_3\stackrel{t°}{\to }\mathrm{CaO}+{\mathrm{CO}}_2$

${\mathrm{KNO}}_3\stackrel{t°}{\to }{\mathrm{KNO}}_2+O_2$

17. Muối ammonium tác dụng với dung dịch Base giải phóng khí có mùi khai NH₃

- Ví dụ: ${\mathrm{NH}}_4\mathrm{Cl}+\mathrm{NaOH}\stackrel{}{\to }{\mathrm{NH}}_3\uparrow +\mathrm{NaCl}+H_{2}O$

${\left({\mathrm{NH}}_4\right)}_2{\mathrm{SO}}_4+\mathrm{Ba}{\left(\mathrm{OH}\right)}_2\stackrel{}{\to }{\mathrm{BaSO}}_4\downarrow +2{\mathrm{NH}}_3\uparrow +2H_{2}O$

B. BÀI TẬP ÁP DỤNG

(Bài tập được lọc từ đề thi HSG Hóa học 9 cấp huyện, cấp tỉnh các nơi)

Bài 1. Viết các ph­­ương trình hoá học thể hiện theo sơ đồ biến hoá sau ( ghi rõ điều kiện nếu có ).

1.

2.

${\mathrm{Fe}}_2{O}_3\stackrel{\left(1\right)}{\to }{\mathrm{FeCl}}_3\stackrel{\left(2\right)}{\to }{\mathrm{Fe}}_2{\left({\mathrm{SO}}_4\right)}_3\stackrel{\left(3\right)}{\to }{\mathrm{FeSO}}_4\stackrel{\left(4\right)}{\to }\mathrm{Fe}{\left({\mathrm{NO}}_3\right)}_3\stackrel{\left(5\right)}{\to }\mathrm{Fe}{\left({\mathrm{NO}}_3\right)}_2\stackrel{\left(6\right)}{\to }$

$\mathrm{Fe}{\left(\mathrm{OH}\right)}_2\stackrel{\left(7\right)}{\to }{\mathrm{Fe}}_2{O}_3\stackrel{\left(8\right)}{\to }{\mathrm{Fe}}_3{O}_4\stackrel{\left(9\right)}{\to }\mathrm{FeO}\stackrel{\left(10\right)}{\to }\mathrm{Fe}$

Bài 2. Viết các ph­­ương trình hoá học thể hiện theo sơ đồ biến hoá sau ( ghi rõ điều kiện nếu có )

1. $S\stackrel{\left(1\right)}{\to }{H}_{2}S\stackrel{\left(2\right)}{\to }{\mathrm{SO}}_2\stackrel{\left(3\right)}{\to }{\mathrm{SO}}_3\stackrel{\left(4\right)}{\to }{H}_2{\mathrm{SO}}_4\stackrel{\left(5\right)}{\to }\mathrm{HCl}\stackrel{\left(6\right)}{\to }{\mathrm{Cl}}_2\stackrel{\left(7\right)}{\to }{\mathrm{KClO}}_3$

2. ${\mathrm{MnO}}_2\stackrel{\left(1\right)}{\to }{\mathrm{Cl}}_2\stackrel{\left(2\right)}{\to }{\mathrm{FeCl}}_3\stackrel{\left(3\right)}{\to }\mathrm{NaCl}\stackrel{\left(4\right)}{\to }{\mathrm{Cl}}_2\stackrel{\left(5\right)}{\to }{\mathrm{KClO}}_3\stackrel{\left(6\right)}{\to }{O}_2$

3.

$\mathrm{Ca}\stackrel{\left(1\right)}{\to }\mathrm{Ca}{\left(\mathrm{OH}\right)}_2\stackrel{\left(2\right)}{\to }\mathrm{Ca}{\left({\mathrm{HCO}}_3\right)}_2\stackrel{\left(3\right)}{\to }\mathrm{CaC}{l}_2\stackrel{\left(4\right)}{\to }\mathrm{AgCl}\stackrel{\left(5\right)}{\to }C{l}_2\stackrel{\left(6\right)}{\to }\mathrm{NaCl}\stackrel{\left(7\right)}{\to }\mathrm{NaOH}$

4.

Bài 3. Có những chất: Fe₂O₃, Al₂O₃, FeCl₃, Fe, Fe(OH)₃, Al.

a.Dựa vào mối quan hệ giữa các chất, hãy sắp xếp các chất trên thành một dãy chuyển đổi hoá học (không phân nhánh), mỗi chất chỉ được xuất hiện một lần.

b.Viết phương trình hoá học cho dãy chuyển đổi hoá học trên.

Bài 4. Chọn các chất phù hợp và viết phương trình hóa học thực hiện sơ đồ chuyển hóa sau:

Cho biết khối lượng mol phân tử của các chất thỏa mãn:

$M_X+M_Y=167$; $M_{X_2}+M_{Y_2}=396$; $M_{X_3}+M_{Y_3}=226,5$.

Bài 5. Chọn các chất phù hợp và hoàn thành các phương trình hóa học sau:

................................

................................

................................

Xem thử

Xem thêm các Chuyên đề bài tập bồi dưỡng Học sinh giỏi Hóa học lớp 9 có đáp án hay khác:

• Chuyên đề: Bài tập xác định chất phản ứng theo lời dẫn

• Chuyên đề: Bài tập nhận biết hợp chất vô cơ

• Chuyên đề: Điều chế - tinh chế chất

• Chuyên đề: Kim loại tác dụng với dung dịch muối

• Chuyên đề: Bài toán hỗn hợp chia phần

• Chuyên đề: Bài toán đồ thị

Xem thêm các loạt bài Để học tốt Hóa học 9 hay khác:

• Giải bài tập Hóa học 9
• Giải sách bài tập Hóa 9
• Đề thi Hóa học 9
• Wiki 200 Tính chất hóa học
• Wiki 3000 Phản ứng hóa học quan trọng

• Hơn 20.000 câu trắc nghiệm Toán,Văn, Anh lớp 9 có đáp án

---