Giải Toán 10 trang 45 Tập 2 Kết nối tri thức

Với Giải Toán 10 trang 45 Tập 2 trong Bài 21: Đường tròn trong mặt phẳng tọa độ Toán 10 Kết nối tri thức hay nhất, chi tiết sẽ giúp học sinh lớp 10 dễ dàng làm bài tập Toán 10 trang 45.

Giải Toán 10 trang 45 Tập 2 Kết nối tri thức

Luyện tập 3 trang 45 Toán 10 Tập 2: Viết phương trình đường tròn (C) đi qua ba điểm M(4; – 5), N(2; – 1), P(3; – 8). 

Lời giải:

Các đoạn thẳng MN, NP tương ứng có trung điểm là A(3; – 3), B$\left(\frac{5}{2};\frac{-9}{2}\right)$. Đường thẳng trung trực d₁ của đoạn thẳng MN đi qua điểm A(3; – 3) và có vectơ pháp tuyến $\overrightarrow{MN}=\left(-2;4\right)$. 

Vì $\overrightarrow{MN}=\left(-2;4\right)$ cùng phương với $\overrightarrow{n_1}=\left(1;-2\right)$ nên d₁ cũng nhận $\overrightarrow{n_1}=\left(1;-2\right)$ là vectơ pháp tuyến. Do đó, phương trình của d₁ là: 1(x – 3) – 2(y + 3) = 0 hay x – 2y – 9 = 0. 

Đường thẳng trung trực d₂ của đoạn thẳng NP đi qua B$\left(\frac{5}{2};\frac{-9}{2}\right)$ và có vectơ pháp tuyến $\overrightarrow{NP}=\left(1;-7\right)$, do đó phương trình d₂ là: $1\left(x-\frac{5}{2}\right)-7\left(y+\frac{9}{2}\right)=0$ hay x – 7y – 34 = 0. 

Tâm I của đường tròn (C) cách đều ba điểm M, N, P nên I là giao điểm của d₁ và d₂. 

Vậy tọa độ của I là nghiệm của hệ phương trình $\left\{\begin{array}{l}x-2y-9=0\\ x-7y-34=0\end{array}\right.$. 

Suy ra I(– 1; – 5). Đường tròn (C) có bán kính là IM =$\sqrt{{\left(4-\left(-1\right)\right)}^2+{\left(-5-\left(-5\right)\right)}^2}=5$.

Vậy phương trình của (C) là: (x + 1)² + (y + 5)² = 25.

Vận dụng 1 trang 45 Toán 10 Tập 2: Bên trong một hồ bơi, người ta dự định thiết kế hai bể sục nửa hình tròn bằng nhau và một bể sục hình tròn (H.7.15a) để người bơi có thể ngồi tựa lưng vào thành các bể sục thư giãn. Hãy tìm bán kính của các bể sục để tổng chu vi của ba bể là 32 m mà tổng diện tích (chiếm hồ bơi) là nhỏ nhất. Trong tính toán, lấy π = 3,14, độ dài tính theo mét và làm tròn tới chữ số thập phân thứ hai. 

Lời giải:

Gọi bán kính của bể hình tròn và bể nửa hình tròn tương ứng là x, y (m) (x, y > 0). 

Chu vi của bể hình tròn là: 2πx = 2 . 3,14 . x = 6,28x  (m).

Vì hai bể còn lại là hai bể có dạng nửa hình tròn bằng nhau nên tổng chu vi của hai bể này bằng tổng chu vi của đường tròn bán kính y (m) với 2 lần độ dài đường kính của đường tròn đó, do đó chu vi của hai bể nửa hình tròn là:

2πy + 2 . 2y = 2 . 3,14 . y + 4y = 10,28y (m).

Tổng chu vi của ba bể là 32 m nên ta có: 6,28x + 10,28y = 32 hay 1,57x + 2,57y – 8 = 0.

Diện tích của bể hình tròn là: πx² = 3,14x² (m²). 

Diện tích của hai bể nửa hình tròn là: πy² = 3,14y² (m²). 

Gọi tổng diện tích của ba bể sục là S (m²). Khi đó ta có: 

3,14x² + 3,14y² = S hay x²+ y² = $\frac{S}{\mathrm{3,14}}$. 

Trong mặt phẳng tọa độ Oxy, xét đường tròn (C): x²+ y² =$\frac{S}{\mathrm{3,14}}$ có tâm O(0; 0), bán kính R =$\sqrt{\frac{S}{\mathrm{3,14}}}$ và đường thẳng ∆: 1,57x + 2,57y – 8 = 0. Khi đó bài toán được chuyển thành: Tìm R nhỏ nhất để (C) và ∆ ít nhất một điểm chung, với hoành độ và tung độ đều là các số dương. 

Bài toán trên tương đương với ∆ tiếp xúc với (C), đồng thời khi đó điểm M trùng với điểm H là hình chiếu vuông góc của O trên ∆.

Ta có: OH ⊥ ∆ nên $\overrightarrow{u_{OH}}=\overrightarrow{n_{\Delta }}=\left(\mathrm{1,57};\mathrm{2,57}\right)$.

Suy ra đường thẳng OH có một vectơ pháp tuyến là $\overrightarrow{n_{OH}}=\left(\mathrm{2,57};-\mathrm{1,57}\right)$.

Phương trình đường thẳng OH là:

2,57(x – 0) – 1,57(y – 0) = 0 hay 2,57x – 1,57y = 0.

Điểm H là giao điểm của đường thẳng OH và đường thẳng ∆ nên tọa độ của H là nghiệm của hệ phương trình $\left\{\begin{array}{l}\mathrm{1,57}x+\mathrm{2,57}y-8=0\\ \mathrm{2,57}x-\mathrm{1,57}y=0\end{array}\right.$.

Giải hệ trên ta được $\left\{\begin{array}{l}x\approx \mathrm{1,38}\\ y\approx \mathrm{2,27}\end{array}\right.$.

Vậy bán kính bể sục hình tròn xấp xỉ bằng 1,38 m và bể sục nửa hình tròn xấp xỉ bằng 2,27 m thì thỏa mãn yêu cầu bài toán.

Lời giải bài tập Toán 10 Bài 21: Đường tròn trong mặt phẳng tọa độ hay khác:

• Giải Toán 10 trang 43

• Giải Toán 10 trang 44

• Giải Toán 10 trang 46

• Giải Toán 10 trang 47

Xem thêm lời giải bài tập Toán lớp 10 Kết nối tri thức hay, chi tiết khác:

• Toán 10 Bài 22: Ba đường conic

• Toán 10 Bài tập cuối chương 7

• Toán 10 Bài 23: Quy tắc đếm

• Toán 10 Bài 24: Hoán vị, chỉnh hợp và tổ hợp

• Toán 10 Bài 25: Nhị thức Newton

Xem thêm các tài liệu học tốt lớp 10 hay khác:

• Giải sgk Toán 10 Kết nối tri thức
• Giải Chuyên đề học tập Toán 10 Kết nối tri thức
• Giải SBT Toán 10 Kết nối tri thức
• Giải lớp 10 Kết nối tri thức (các môn học)
• Giải lớp 10 Chân trời sáng tạo (các môn học)
• Giải lớp 10 Cánh diều (các môn học)

---